לשון הברכה שאמר כ"ק אדמו"ר שליט"א לקבוצת שלוחים שיחיו

פאָרט געזונטערהייט.

עס זאָל באַ אייך מקויים ווערן „לך^א לך מארצך וממולדתך^ב גו' אל הארץ אשר אראך גו' (וואָס דאָס ברענגט) ואברכך". ובפרט אַז אייער נסיעה איז אין אַן אופן פון „גולה למקום תורה"^ג — האָט מען אין דעם די ברכה מיוחדת פאַרבונדן מיט גולה למקום תורה^ד.

אין דעם קומט צו נאָכמער מצד דעם וואָס ס'איז אַ שנת הקהל — אַ יאָר ווען מ'דאַרף ספּעציעל לך „אוועקגיין" פון זיך און טאָן אין „הקהל את העם האנשים והנשים והטף", „למען ישמעו ולמען ילמדו ויראו את ה' אלקיכם ושמרו לעשות את כל דברי התורה הזאת גו' כל הימים אשר אתם חיים על האדמה"^ה.

ובהתאם לזה — וועט מען טיילן און מיטגעבן יעדערן פון אייך ההו"ל ז"ע דאָס וואָס ס'האָט זיך גערעדט וועגן הקהל, בצירוף מראי־מקומות כו'.

און איר זאָלט זען אויספירן דעם ענין פון „הקהל" בנוגע צו זיך, און אויך זיין „נרות להאיר" — צו די סביבה וואוהין איר פאָרט באופן פון „גולה למקום תורה"

עס זאָלן זיין בשורות טובות „תמיד כל הימים" — ע"ד ווי ס'שטייט בנוגע צו הקהל^ו.

65ענינים ומהם: א) חמשה עשר בחודש, ב) מצוה ותורה אור"י.

בחודש מרחשון, ג) יום השבת, ד) שבת נאַכמער: די שלימות וואָס חמשה

פ' וירא, ה) דער שבת וועלכער עשר בחודש טוט אויף בא אידן (ובפרט

בענטשט^א דעם טאג פון כ"ף מרחשון, אין זייער עבודה בתומ"צ) — שסייט

דער יום הולדת פון דעם רבי'ן בגלוי אויך אין זיינע וועלט זאכן, און

(מהורש"ב) נ"ע^ב.

אַזוי ווי פון אַלע ענינים וואָס אַ איד הערט^ג — אַזוי דאַרף אַ איד פון די ענינים אַרויסנעמען אַ הוראה אין זיין עבודה צו דינען דעם אויבערשטן. ב. אין דעם טאָג פון חמשה עשר בחודש מרחשון — ווען „קיימא סיהרא באשלמותא"^ד — ווערט אַ שלימות אין אידן,

ווארום ישראל מונין ללבנה^ה (ווייל) דומין ללבנה, ביז אַז „הם עתידים להתחדש כמותה"^ו. און דעריבער, בשעת דער אור הלבנה לייכט במילואו ובשלימותו („קיימא סיהרא באשלמותא — באַווייזט עס אַז דעמולט לייכט במילואו ובשלימותו דער אור פון עם ישראל און דעם לעבן פון יעדער איד נאָכמער — דאָס האָט אַ השפּעה גלוי' אין וועלט. ווי מ'זעט עס בפשטות: עס זיינען דאָ צייטן וואָס תורה זאָגט אַז באַ אידן קומט דאַמאַלס צו אַ שלימות — אָבער דאָס איז ניט ניכר לעיני בשר; משא"כ בחמשה עשר בחודש ווערט די גאַנצע ערד און אַלע אירע באַשעפענישן באַלויכטן מיט די פולע ליכס פון דער לבנה, און יעדערער, אויך אוה"ע, קען דאָס זען בפשסות בעיני בשר, און גיין באַנאַכט מיטן אור הלבנה.

ביז אַז דאָס האָט אויך אַ השפעה (נוסף אויף מין המדבר, אויך) אויף שאר עניני הארץ, מין החי (הרואה בעיניו מילוי אור הלבנה), מין הצומח — כמ"ש^* וממגד גרש ירחים", „יש פירות שהלבנה מבשלתן כו'", ביז אויך אויף מין הדומם — כידוע אַז „לירח כח מוסיף ומיוחד ביסוד המים", והראי' על זה תוספת הימים והנהרות בתוספת הירח כו'"^י. איז דערפון מובן אַז בשעת „קיימא סיהרא באשלמותא", איז נאָך66והחסידות^יא: שרש הלבנה איז ספירת ובכללות — אין דער עבודה פון מאַכן אַ המלכות. און די שינויים בהלבנה במשך דירה לו יתברך בתחתונים^טו (תחתונים, די ימי החודש ווערן נשתלשל פון די וואָס טיילן זיך בכלל אין דצח"ם) און שינויים אין קבלת המלכות פון (שמש) מגלה זיין ווי די אַלע סיילן פון וועלט ז"א (און די ספירות בכלל), און דערפון זיינען באַשאַפן געוואָרן „לכבודו" של קומען אויך אַרויס די שינויים אין דער הקכ"ה^טז.

השפעה צו כל פרטי העולם (דומם צומח ובפרטיות יותר: בחמשה עשר בחודש

ווערט שלימות אין דער עבודה מיט מלכות איז דער מקור פון בי"ע, דעם גאַנצן „עולם קטן"^יז זה האדם, ניט מלכות איז מחי' אַלע עולמות, מיט אַלע נאָר מוחין שבראש כו', נאָר אין זיין נבראים נוצרים ונעשים שבהן. און גאַנצן גוף און מציאות, חי וצומח ודומם דעריבער: בחמשה עשר בחודש, ווען שבהאדם^י, ביז זיין עקב שברגל, בחי' מלכות איז מקבל וכונס אַלע אורות פון הכי תחתונה שבאדם^יט.

ז"א (און די ספירות בכלל), ווערט און נאָכמער — די שלימות פון חמשה דעמולט שלימות אין כנסת ישראל עשר בחודש איז ניט נאָר אין דעם טאָג (הדומין ומונין ללבנה — מלכות), און אַליין, נאָר דאָס איז משפּיע אויך אויף די דערפון ווערן נשתלשל אין דער לבנה פריערדיקע טעג און זיכער אויף די למטה — אַז זי לייכט דעמולט שפּעטערדיקע טעג פון חודש: אין אַלע בשלימותו ובמילואו בגשמיות, און טעג פון חודש זיינען דאָ שינויים אין במילא — ווערט דעמולט שלימות אין דער לבנה [פון ראש חודש ביז ט"ו איר השפעה אויף דצח"ם, די ד' מינים בחודש — איז די לבנה הולכת אויף וועלכע עס טיילט זיך כל הבריאה ומתגדלת, בעבודה — דער ענין פון כולה, וועלכע זיינען אַלע באַשאַפן גע־מעלין בקודש^כ; און פון ט"ו בחודש ביז

סוף החודש — איז זי הולכת ומתמעטת, דערפון איז מובן אין עבודת ה', אַז די

שלימות וואס חמשה עשר בחודש סוט^יג אבבת 0"ב מ"ב.

אויף אין אידן (הדומין ומונין ללבנה) —^יד משלי 3, ו. וראה רמכ"ם הי' דעת 0ס"ג. איז ניט נאָר בנוגע זייער עבודה מיט זיך ושו"ע או"ח סרל"א. שו"ע אדה'ז או"ח סקנ"ו ס'ב. אַליין (ווען זיי שטייען בתפלה אין בית^טו תנחומא נשא סז. חנא רסל".

הכנסת, אדער לימוד התורה בבית^טז כמאז"ל (אבות 0י) כל מה שברא הקב'ה אר עברה אז ור ר מע7 מאמז אאאא ממו מז אא

18) ראה תו"א בראשית ד, א ואילך. וראה ספר

הערכים חב"ד (כרך א) ערך אדם ס"ז. וש"נ.^יא ראה בכ"ז ספר הערכים־חב"ד (כרך ג) ערך^יט ראה אדר"נ ספל"א. ועיב"כ ניר כא, אַ

ובתוס' ופי' הרא"ש שם.

12) פרש"י ר"פ בראשית.

67כל העולם כולו. אבער שלימות אור דעם ענין פון „הקהל את העם האנשים

הלבנה איז דוקא בחמשה עשר בחודש, והנשים והטף גו' למען ישמעו ולמען

דעמולט ווערט אַ שלימות סיי בנוגע די ילמדו ויראו את ה' אלקיכם ושמרו

פריערדיקע טעג פון חודש (דעמולט לעשות את כל דברי התורה הזאת גו' כל

ווערט דער גמר ושלימות פון מילוי אור הימים אשר אתם חיים על האדמה"^כג,

הלבנה, מעלין בקודש), און סיי בנוגע די און ב) „תשמח"^כד — אַ הדגשה מיוחדת

שפעטערדיקע טעג פון חודש (דעמולט אויף שטיין בשמחה אין אַלע אידישע

איז די התחלה פון מיעוט אור הלבנה, ענינים, ועל אחת כמה וכמה אין עבודת

עבודת הביטול), משא"כ די אַנדערע ה' (ווי גערעדט דעמולט בארוכה).

טעג פון חודש האָבן נאַר איינעם פון די וואָס די ביידע עבודות ברענגען

צוויי ענינים (מעלות).

נ"כ שו"ע אה"ע סס"ב ס"ח).

29) משא"כ כשישב על מקומו — אפילו וראה תו"ח ויקהל תרלב, א: כמו שהעיד ע"ז אחד בשמנענע הרנלים, אד"ז מגבי' הגו". ועוד: באם יש מן גדולי חכמי הרופאים, שכליל שבת ויומו יש לו גם „הדום רגלו" תחת רגליו (ראה דרושי השמים שינוי גדול בדפק שביד הישראל, מחמת הארת אור כסאי — בתו"א בתחלתו. ועוד) — גם הרגלים שלו העונג העצמי דיוודה כ'". וראה לקו"ש חט"ו ע'^נה הם למעלה (קצת) מן הארץ, ולא תחתון ממש. ואילך.

69זה — „ויכולו^לו השמים והארץ וכל מדה כנגד מדה^מה, „וירא אליו ה'", ראיית

צבאם"^לז, „ויכולו" מלשון שלימות אלקות בעיני בשר, וואָס ראי' איז

ותענוג^כח, און סיי אין די ימים שלאחרי שלימות העבודה ושלימות כל הענינים

זה — „מיני' מתברכין כולהו יומין"^לט — תכלית ההתאמתות^מד.

(ע"ד ווי קיימא סיהרא באשלמותא איז א און פון אברהם אבינו — באקומט

שלימות סיי בנוגע די ימים שלפנ"ז און יעדער איד^מז זיין כח אויף טאָן עבודה

סיי בנוגע די ימים שלאח"ז, כנ"ל).בגלוי אין זיין „בשרכם", עוה"ז הגשמי,

מ *) מ מז א זר .

„וירא אליו ה'"^מא (בריש פרשתנו) איז מילוי ושלימות הלבנה איז נראה לעיני

געקומען „בשביל^מב המילה"^ב. ויש לומר: וויבאַלד אַז מצות מילה איז „בריתי בשר, כנ"ל.

דאָס איז אויך פאַרבונדן מיט סיום הפרשה:

לאחרי עקידת יצחק — שטייט^מח, אַז „ויקרא אברהם שם המקום ההוא ה' יראה אשר יאמר היום בהר ה' יראה". ופרש"י „ה' יבחר ויראה לו את המקום הזה להשרות בו שכינתו כו', שיאמרו לימי הדורות עליו בהר זה יראה הקב"ה לעמו".

די מסירת נפש פון עקידת יצחק, אַ מס"נ וואָס האָט דורכגענומען אויך חומר הגוף^מט, „פרחה ויצאה נשמתו של0געטאָן, מדה כנגד מדה, דעם ענין פון און וויבאַלד אַז דאָס איז „מזלו גובר' „בהר ה' יראה הקב"ה לעמו", באופן פוז אַ נשיא הדור — סוט עס אויף אַ גלוי לעיני בשר, ביז אַז „כדרך^נג שבא התגברות אין דער עבודה פון אלע לראות כך באַ ליראות"^נד, „הקיש הכתוב חסידים און אידן (ועל ידם — ככל ראייתך לראייתו" — דער חיבור פון העולם כולו), וואָרום „הנשיא הוא ראיית האדם הגשמי מיט ראיית עין הכל'^נח, אויך אין די דורות שלאחריו,

כמאחז"ל^נט „מה להלן עומד ומשמש, אף

כאן עומד ומשמש", און כדברי כ"ק ז א א אא א א א אעדד א אדז דר מאר אגז העם א מרת דמאר מר עד

א־ל רם ונשא, להגן על עם ישורון". ו. נוסף לכל הנ"ל קומט צו נאָך אָן ובפרט דורך בנו ממלא מקומו, נשיא ענין אין דעם שבת — וואָס גיט צו נאכ־ דורנו — וועלכער איז „הכל" פון דורנו מער שלימות אין דער עבודה הנ"ל פון בפשטות.

אידן, אַ שלימות וואָס קומט אַרויס בגלויאין דעם קומט צו אַ דבר חידוש בשנה

זו: היינסיקן יאָר ווערט קכ"ז שנה מיום דער שבת בענטשט (די קומענדיקע הולדתו בשנת תרכ"א^סא.

טעג, כנ"ל, כולל) יום חמישי — כ"ף וועט מען עס פאַרשטיין לויט דעם

ביאור פון דעם בעל יום ההולדת אַליין^סב עצמו, שסשיטא שהוא בטל, בבעלות אברהם), שדינם

כחמורו של אברהם.

50) פדר"א פל"א קרוב לסופו. זח"א ס, א^נז ראה ירושלמי ר"ה פ"ג ה"ח ובקרבן העדה (תוספת).

51) ראה לקו"ש חכ"ה ע' 131. שם ע' 135 ואילך.^נח פרש"י חוקת כא, כא.

59) סוסה יג, סע"ב.

60) אגרות קודש שלו ח"א ע' קמא.

61) וכידוע שגם לאחרי ההסתלקות — יש^נד ראה יד רמה סנהדרין ד, ב שענין זה נלמד הוספה בענין הזמן בהמשך להשנים שהיתה הנשמה מהכתוב יראה . . יראה" שבפרשתנו הנ"ל. וראה בגוף למסה — ראה צסע"נ לרמב"ם הל' תשובה ס"ח כלי יקר עה"פ. ובארוכה אוה"ת פרשתנו קב, ב ה"ד. לקו"ש חכ"ה ע' 317. וש"נ.

62) להעיר ממשנ"ת (ראה לקו"ש ח"ו ע' 283.

וש"נ) בביאור המשנה (אבות רפ"ג) „דע לפני מי^נו בדוגמא לסש"נ במצות הקהל — כל הימים אתה עתיד ליתן דין וחשבון", דלכא' הרי בתחלה

הוא החשבון ואח"כ הדיןז אלא שמתחלה שואלים

0הענין פון „ויהיו חיי שרה^מא מאה שנה „חיי שרה" (וואָס „אינון חיין כולהו

ועשרים שנה ושבע שנים שני חיי לעילא כו'") זיינען פאראן דרגות: „מאה

שרה"^סד:

על יסוד פון דעם ביאור אין זהר פרשת חיי שרה^מה אויף דעם פסוק, איז שנה" גייט אויף כתר (אין כחות הנפש — רצון ותענוג), „עשרים שנה" גייט אויף חכמה ובינה (מוחין), און „שבע שנים" גייט אויף די שבע מדות. און די אלע דרגות („מאה שנה ועשרים שנה ושבע שנים") זיינען נמשך געוואָרן אין שרה'ן, בחי' מלכות, אַזוי אַז אין דעם באַשטייט „חיי שרה", בכדי אַז שרה (מלכות) זאָל דאָס ממשיך זיין אין עולמות בי"ע (וואָס דאָס איז מרומז אין „שני חיי שרה" בסיום הכתוב)^סו.

נאָכמער:

די אַלע דרגות („מאה שנה ועשרים שנה ושבע שנים") „כלהו איקרון חיים". דאָס הייסט, אַז נוסף לזה וואָס יעדער דרגא בפ"ע איז בשלימות — שלימות ברצון ותענוג (מאה), שלימות במוחין (עשרים) און שלימות במדות (שבע), האָבן זיי אַלע אַ צד השוה, „איקרון חיים", ביז אַז „בת ק' כבת כ' לחטא כו'" (בלשון פון רש"י עה"פ),

און נאָכמער^מז אויך ווי זיי זיינען יורד אין בי"ע, ואדרבה — דוקא מצד די0ד. ה. אַז אַלע קכ"ז שנה פון „חיי ישראל, און נאָכמער בהדגשה — בנוגע שרה" זיינען געווען בתכלית השלימות, צו אַ נשיא הדור וואָס איז מבאר דעם און אַ חיות פון „חיין עלאין". ע"ד ווי עס ענין פון חיי שרה אין זיינע מאמרים, און שסייט בנוגע אברהם — „בא בימים"^סט, ער קומט צו (בשנה זו) לידי השלימות באינון יומין עלאין^ע, אַז אַלע זיינע ימים פון קכ"ז שנה.

א ז אא א א מא ז א א ממ א דערפון לערנט מען אָפּ אויך בנוגע צו שבתורה (פנימיות התורה) ביז אין דעם בעל יום הולדת וואָס בשנה זו „חוצה" (הפצת המעינות חוצה^עה), חוצה ווערט קכ"ז שנה מיום הולדתו — אַז ער שבהאדם (הבנה והשגה ומדות כו'^עו), קומט דעמולט צו אַ שלימות מיוחדת פון ביז חוצה ממש אין וועלט, באופן גלוי קכ"ז שנה, שלימות אין אַלע זיינע לכל.

א א א א א א ז א א מ א א א המשכת המלכות בעולמות בי"ע) אין

אַלע זייערע ענינים: אַז באַ זיי זאָל זיין אַ

שלימות אין זייער עבודה מצד רצון^עב כנ"ל הערה 47.

ותענוג, מוחין און מדות, וואָס דאָס איז^עג י"ל החידוש בשרה — אצלה באַזה בגילוי כולל כל יור האדם, ביז למסה מסה מא שנג ע ממא שהם שר דעט ם (אין בחי' דומם שבדומם). און אין אופן יום (ר"ה א, א) וש"^א ובפשטות מינו זה רק

באדמו'ר האמצעי וכו'.

74) לקו"ש חכ"ה ע' 312 ואילך.

68) ראה תו"ח שם פכ"ד (קכז, א). לקו"ש ח"ה ע'^עה ראה אגה"ק הידועה דהבעש"ט — נדססה

בכש"ט (הוצאת קה"ת) בתחלתו. ובכ"מ.

76) ראה אוה"ת (יהל אור) לתהלים (ע' תנה)^ע ראה זח"א רכד, א. קכט, א (ושם הלשון שהמדות (ז"א) נק' חוז לגבי חו"ב. וי"ל, שגם המוחין „יומין עילאין"). וראה תו"א חיי שרה כד, א. נק' חוץ לגבי האמונה שלמעלה מהשכל ובפרט לגבי

עצם הנסש (ראה לקו"ת ויקרא ד, ב).

71) ל' התו"א שם (עט, ב).

1לכתרא עילאה" — המשכת הכתר ביז אַנהויבן פון צונויפזאַמלען די אייגענע

למטה מטה אין „בשר שבר".

וואָס דערפאַר שטייט ביי אים נאָכמער בהדגשה דער ענין פון „חיי שרה מאה שנה ועשרים שנה ושבע שנים" — המשכת הכתר (מאה), מוחין (עשרים) ושבע מדות אין מלכות, על מנת דאָס ממשיך זיין אין בי"ע, למטה מטה. ז. וכל זה הויבט זיך שוין אָן אין דעם שבת שלפני ומיני' מתברך דער יום הולדת פון כ"ף מרחשון. ובפרט אַז בשנה זו איז ער אויך חמשה עשר בחשון:

נוסף אויף די שלימות וואָס ווערט אויפגעסאָן בחמשה עשר בחשון מצד קיימא סיהרא באשלמותא — אַ שלימות אין ספירת המלכות, און דורך דעם — אין עולמות בי"ע, אָנהויבנדיק אין אידן, ועל ידם — אין דער גאַנצער וועלט (דצח"ם) ביז למטה מטה כנ"ל, ובעבודת האדם — שלימות אין דער עבודה פון „ויעקב הלך לדרכו" ביז אין י(וד, שטייט אין) עקב8", בכדי מאַכן אַ דירה בתחתונים, ובפרט — אין דער עבודה פון „הקהל" און „תשמח", און אַ שלימות וואָס קומט אַרויס בגילוי ביז למטה מטה —

קומט צו אין דעם נאָכמער שלימות מצד דעם וואָס היינטיקן יאָר איז דער יום הולדת הקכ"ז פון דעם רבי'ן נ"ע, וואָס ער איז עומד ומשמש און גיט כח צו יעדער איד, ער זאָל קענען טאָן זיין עבודה בשלימות, אין רצון ותענוג, אין מוחין און אין מדות, וואָס דאָס איז כולל כל עניני עבודה, ביז למטה מטה. כחות הנפש, וואָס זיי שטעלן זיך אויס אין רצון ותענוג ומוחין ומדות. און אין אַן אופן אַז זיי ווערן פאַראיינציקט — אָנהויבנדיק פון אחדות אין יעדער דרגא בפ"ע: באַ „מאה" (רצון ותענוג) און „עשרים" (מוחין) שטייט „שנה" לשון יחיד, מצד דער אחדות וואָס אין רצון ותענוג האדם, ועד"ז אין זיינע מוחין^כ; און אויך באַ „שבע" (מדות) וואו עס שטייט „שנים" לשון רבים, ווייל די מדות טיילן זיך פאַנאַנדער אין פרטים — איז אויך „שני חיי שרה" — כולן שוין, התכללות. און — „כלהו (אויך די „שבע שנים")*81) איקרון חיים"⁰.

עד"ז שמחה אמיתית נעמט דורך און פועל'ט אַ הרחבה ושלימות אין אַלע כחות האדם — תענוג ורצון ומוחין ומדות^כב.2ווי איז שייך זאָגן אַז „כולן שוין איז בנוגע צו דעם וואָס עס שטייט אויף לטובה", ווען מ'זעט אַז במשך „שני חיי שרה'ן „כולן שוין לטובה": נוסף צו דעם שרה" זיינען געווען אַ ריבוי שינויים וואָס אויך אין די יאָרן ווען ביי איר איז ועליות מדרגא לדרגא, ביז עליות באין געווען עבודת ה', זיינען געווען כמה ערוך, ולדוגמא: די יציאה פון אור וכמה שינויים ועליות כנ"ל — איז דאָך כשדים און חרן, „ויקח אברם את שרי מובן בפשטות, אַז התחלת עבודתה האָט אשתו גו'"^פג; שינוי שמה פון „שרי" צו זיך אַנגעפאַנגען אין אַ געוויסן גיל „שרה", אַז ניט נאָר „שרי לי" (לאברהם), (בדוגמא ווי אברהם וואָס בן ג' שנים נאָר „שרה על הכל"^ב — איז ווי קען הכיר את בוראו), היינט ווי זאָגט מען מען זאָגן אַז „כולן שוין לטובה", ד. ה. „כולן שוין לטובה", אַז אויך שנות אַז אירע יאָרן פאַר די יציאה פון אור קטנותה, שנותי' הראשונות זיינען (ניט כשדים, און אירע יאָרן לאחרי זה, כולל נאָר „ימים שלמים" נאָר זיי זיינען) גלייך שלימות העבודה — זיינען „שוין („שוין") מיט די יארן ווען ס'איז שוין

געווען עבודת ה' במסנ"פ, מגיירת את עד"ז איז די שאלה בנוגע צו דעם הנשים" וכו', אוז די יאָרן וועז ס'איז געוואָס עס שטייט אויף אברהם'ן, אַז ער ווען עבודת ה' בשלימותז

איז געווען „בא בימים", אַז אַלע זיינע ויש לומר דעם ביאור בזה בהקדים ימים זיינען געווען „ימים שלמים" (כנ"ל המדובר כמה פעמים⁰" בענין החינוך, אַז סעיף ו), דלכאורה: עס שטייט דאָך אע"פ אַז במצוותי' של תורה איז ניטאָ בפירוש^פה „בן ג' שנים הכיר אברהם את קיין מצות חינוך (חינוך איז נאָר מדברי בוראו", און דערמיט איז מבאר די גמרא סופרים)^צא — איז אָבער מובן בפשטות, וואָס עס שטייט^ו „עקב אשר שמע אַז בכדי צו דערמעגלעכן קיום התומ"צ אברהם בקולי", „עקב" בגימטריא קע"ב בזמן החיוב, איז מוכרח (מצד טבע שנים (הגם אַז אברהם האָט געלעבט שהטביע הקב"ה במקבלי התורה) דער קע"ה שנה), וויילע „שמע אברהם חינוך שלפני זה.

בקולי' האָס זיך אַנגעהויבז ערשט וועז און דערפאַר איז דאָ אין חינוך 8 ער אַז געוואָרן דרי יאָר אלט. איז ווי חשיבות מיוחדת מדאוריתא — אַ קען מען זאָגן^מז אַז אַלע זיינע ימים (אויך

88) ודוחק גדול לומר שהי' „בא בימים" רק

ברוחניות, וכן אצל שרה — „כולן שויז" רק

ברוחניות

89) ב"ר פל"ט, ד. פרש"י לך יב, ה. ובכ"מ.

90) ראה גם שיחת אחש"פ וש"פ שמיני תשמ"ז.

91) נזיר כט, א. רמב"ם הל' ציצית פ"ג ה"ט.

ועוד. שו"ע אדה"ז או"ח הל' שבת סשמ"ג ס"ב.

אנציקלופדי' תלמודית ערך חינוך בתחלתו. וש"נ.

7ועפ"ז קען מען מבאר זיין וואָס עס „לשוטט בדעתו" קודם ג' שנים, ואדרבא

שטייט אויף אברהם אבינו, אַז אַלע זיינע יש לומר, אז „התחיל לשוטט בדעתו"

ימים (אויך פון די ערשטע דריי יאָר) איז געווען גלייך כשיצא לאויר העולם

זיינען געווען ימים שלמים:

בכדי אַז ביי אברהם זאָל קענען זיין הכרת הבורא כשנעשה בן ג' שנים — האָט ער בפשטות (בדרך הטבע) געדאַרפט האָבן אַ הכשר והכנה לזה בזמן שלפנ"ז, ער זאָל זיך אַריינטראַכטן און חוקר ודורש זיין במציאות הבורא, ווי עס שטייט אין מדרש^צה „שהי' אברהם אבינו אומר תאמר שהעולם הזה בלא מנהיג (בתמי')", ובלשון הרמב"ם^צו „התחיל לשוטט בדעתו . . והי' תמה, היאך אפשר שיהי' הגלגל הזה נוהג — ווייל מ'געפינט אַז פאַרן מבול איז טבע האדם געווען אַז „כשהיתה אחת מהם יולדת . . היתה אומרת לבנה צא והבא לי צור לחתוך טבורא כו'"^צז, קען מען זאָגן, אַז מעין זה איז געווען אויך נאָכן מבול (בפרט בדורות הראשונים לאחר המבול), באַ יחידי סגולה, ווי די אבות. וכדמוכח בכל אופן דער שכל שבהם — אַז צו דריי יאָר הכיר את בוראו^צח.

און דערפאַר, הגם אַז דער „שמע אברהם בקולי" איז געווען קע"ב שנים — איז אָבער אויך די ערשטע דריי יאָר, וואָס זיי זיינען „מכשירין" ומביאים אַז עק"ב שנים איז „שמע בקולי", זיינען זיי „ימים שלמים".

וע"פ הנ"ל קען מען אויך מבאר זיין וואָס שטייט באַ שרה'ן אַז „כולן (אַלע אירע יאָרן זיינען) „שוין לסובה":

אע"פ אַז ס'איז געווען ביי איר אַ צייט וועלכע איז געווען „מכשיר" צו עבודת ה', און אויך אין די שפּעסערדיקע יאָרן זיינען געווען פאַרשידענע דרגות אין איר אופן העבודה (כנ"ל),8הנ"ל — און אַלע אירע יאַרן זיינען גע־פון דעם שבת דאַרף מען אָננעמען אַ ווען ווי דעם אויבערשטן'ס רצון — פאַרשטאַרקטע באַשלוס צו טאָן אין דער קומט אויס, אַז בנוגע צו דער נקודה פון עבודה פון „הקהל" און „תשמח" במשך מילוי רצון העליון (ובפרט אַז רצון איז כל השנה מיט נאָכמער שלימות — אַנהעכער פון התחלקות), זיינען „כולן הויבנדיק פון „הקהל' און שמחה באַ זיך

אַליין, אין די אייגענע כחות, און אויך — ט. וע"פ המבואר לעיל (בענין „כולן איינווירקן אזוי אויף אידן ארום זיך, שוין לטובה") קומט צו נאָך אַ טיפערע אנשים נשים וסף, ביז אפילו אזוינע וואָס הוראה אין דעם ענין פון הקהל און שטייען ווייט איז „חוצה", ביז — בכל

העולם כולו, אויך אין מין המדבר בכלל [וואָס דאָס איז דער ענין פון „הטף" זאָל זיין לשם שמים, וכיו"ב).

אַז אַלע כחות, פון די נידעריקסטע

כחות ביז די העכסטע כחות, זאָלן זיין

צוזאַמענגעקליבן, „ליראה את ה'

אלקיך", „כל הימים", „כולן שוין^קב שסף לההדנשה מה כתניא תכלית

השלימות הזה של ימות המשיח ותח"ת המתים

שהוא גילוי אור א"ס ב"ה בעוה"ז הגשמי תלוי י. די הוראה דערפון אין מעשה במעשינו ועבודתינו כ'" (רפל"^א, אם כיוון הכונות בועל, המעשה הוא העיקר) [ווי דער ול עט עה בע) אַ זא ד בחר

מזה רבא ממר גברה מר את ר א מורם^צט ראה גם לקו"ש ח"ה ע' 353.

100) ראה רמב"ז ואוה"ח עה"פ וילך לא, ינ. גו"א^קד דמפקחיז על צרכי ציבור בשבת — ראה (לפרש"י עה"ת) עה"ם שם, יב. חדא"ג מהרש"א שבת קנ, א. סושרע (ודאדה"^א או"ח סש"ו ס"ז ממממ"ז אדזרר דה ת מנשם לז ר"^א ממתו אר בר גדר אבר אם כר מר'

ולהעיר מהמבואר „בענין ניסוך המים שלא ניתן

9נעז אין דעם טאָג פון תורתו, ובפרט „החלצו מאתכם אנשים לצבא": „החלצו'

זיינע מאמרים פון ויהיו חיי שרה", און — „חלוצי צבא מזויינים"^קז; „מאתכם"

מוסיף זין אין די אַלע ענינים וואָס ער — דאָס מיינס יעדער איד אַן אויסנאם,

האָט געמאנט, ובכללות — הסצת ער קען זיך דערפון ניט משתמט זיין

היהדות והפצת המעינות חוצה, וב־ מיט אַ תירוץ אַז ער איז אַ זקן ואינו לפי

מיוחד — דורך דעם „שער' פון הקהל" כבודו, אָדער אַ קטן ואינו לפי יכולתו

און „תשמח".

ומה טוב ומה נעים — אַז מ'זאָל דאָס טאָן ברבים ובציבור, כמבואר אין זיין קונטרס „החלצו"^קו, די מעלה פון טאָן אַ זאַך ברבים ובציבור — דורך מאַכן אַ התוועדות של שמחה — וואָס דאָס איז דאָך דער ענין פון „הקהל" און „תשמח" ביחד — אין דעם יום ההולדת, און דאָרטן לערנען מתורתו, און זיך שטאַרקן אין די פעולות וואָס ער האָט געמאָנט, (למען) על מנת אַז דערפון זאָל נמשך ווערן תוספות שלימות על כל השנה כולה, אין „מאה שנה ועשרים שנה ושבע שנים".

ס'איז כדאי אַנהויבן טאָן אין דעם בפועל שוין פון דעם שבת און אין די ימי השבוע שלאחרי זה ביז כ"ף מרחשון, באופן פון מוסיף והולך ואור, און דערנאָך אין דעם יום הולדת עצמו — אַ יום זכאי, ווען „מזלו גובר" (מיטאַמאָל ווערט ער אַן עניו), וואָרום ס'איז „מאתכם", אפילו שבט לוי האָט זיך משתתף געווען במלחמת מדין*10), און מען האָט פון „מלקוח השבי באדם ובבהמה"^קט געדאַרפט געבן צו אלעזר הכהן^קי און די לויים אַלס „חיל השם"^קיא; „אנשים" — מיט אַ תוקף פון אַן איש, מלשון חשיבות^קיב, און ניט סתם צו יוצא זיין כו'.

און מ'גייט אין מלחמת מדין — מלחמה האָבן מיט אַלע ענינים פון פירוד און היפך אהבת ישראל^קיג, עכ"פ10און דערביי דאַרף מען וויסן אַז דער אויך דעם שליסל, מ'דאַרף נאָר אויפאויבערשטער גייס מיט אין דער עפענען דעם קעסטל, און דערפון מלחמה, וואָרום מ'גייט אין דער מלחמה אַרויסנעמען אַלע ענינים בגילוי, וואָס

דאָס קען מען אויפטאָן בשעתא חדא ובבפרט אַז מ'האָט דערצו די כחות פון רגעא חדא — אַז אָט זעס מען בגלוי די דעם בעל יום הולדת, און בנו ממלא גאולה האמיתית והשלימה, ונגלה כבוד מקומו — כ"ק מו"ח אדמו"ר, וואָס שמו ה' וראו כל בשר יחדיו כי פי ה' איז „יוסף יצחק"^קטו: „יוסף" מלשון דיבר"^קכא, „וירא אליו ה'", בגאולה הוספה, ע"ד „הקהל", ביז אַז יוסף ה' לי האמיתית והשלימה ע"י משיח צדקנו, בן אחר"^קטז — מ'איז מקהיל ומוסיף און ולא עכבן אפילו כהרף עין^קכב.

מ'מאַכט אַ „בן" אויך פון אַזאַ וואָס איז

אַן „אחר"^קיז. און מ'טוט עס באופן פון

118) יצחק ע"ש „כל השומע יצחק לי", „ישמח

עלי'" (פרשתנו כא, ו ובפרש"י). וראה לקו"ש שם.

119) להעיר גם משייכותם לפרשת השבוע: יהודה יאמר לו פתח סומך, כי הרי ר' יהודה הוא שמחה — לידת יצחק, ע"ש „כל השומע יצחק לי', בחי' חסד כו'", די"ל ההוראה בעבודת האדם — שגם כנ"ל (בהערה הקודמת), ו הקהל" — ויטע אשל אמירת ד"ת צ"ל חדורה בבחי' החסד, תנועת הקירוב בבאר שבע ויקרא שם בשם ה' א־ל עולם" (פרשתנו

שם, לג), שהקהיל העוברים ושבים והקריא בפיהם^קיד לשון המדרש ויק"ר פכ"ד, ג. נת' בשיחת שמו של הקב"ה כו' (סוסה יו"ד, סע"א ואילך), ע"ד

התוכן דהקהל „ליראה את ה'".

120) ראה סה"מ תרכ"ז ס"ע תלג. תרכ'ש ע' רט.

תרנ"ח ע' לג. הנסמו בקונטרס משיחות ש"פ מסו"מ^קיז ראה אוה"ת ויצא רכ, א ואילך. ויחי שפו, א תשמ"ז הערה 95.

אילך. שצ, אַ ואילך. שצז, ב ואילך. ד"ה: תקעו^קכא ישעי' מ, ה.

122) ע"פ מכילתא ופרש"י בא יב, מא.

11א) דעם כינוס וואָס קומט סאָר בכ"ף שטראָכן אין כ"ף מרחשון בשנה זו (וואָס

מרחשון^ב אין ארצנו הקדושה, ווי מ'האָט ווערט געבענטשט פון דעם שבת ט'ו

איינגעפירט בשנים האחרונות צו מאכן מרחשון) — די שנת הקכ"ז פון יום

א כינוס בכ"ף מרחשון בקשר וביחד מיט הולדת אדמו"ר (מהורש"ב) נ"ע^ח: יעדער

די אורחים שי' וועלכע האָבן זיך אומגע־ איד באקומט כחות מיוחדים פון דעם

קערט (לארץ הקודש) לאחרי ווי זיי בעל יום ההולדת צו טאָן זיין עבודה

האָבן געפּראַוועט חודש השביעי אין די בתכלית השלימות, שלימות אין אַלע

ד' אמות פון כ"ק מו"ח אדמו"ר, נשיא זיינע כחות — רצון ותענוג ומוחין

דורנו, געווען אויפן ציון הק', זיך ומדות („מאה שנה ועשרים שנה ושבע

משתתף געווען אין די תפלות און פאַר־שנים")^ט, סיי בנוגע לעצמו, סיי בנוגע צו

ברענגענס וכו';

און ב) דעם כינוס השלוחים עולמי וואָס קומט סאָר בימים הבאים (בהמשך צו ט"ו וכ"ף מרחשון), פון די שלוחים שי' פון נשיא דורנו^ג בכל מרחבי תבל: מ'האָט פריער גערעדט^א, אַז ט"ו מרחשון — ווען קיימא סיהרא באשלמותא) — איז פאַרבונדן, באַדייט שלימות העבודה פון אַ אידן לשמש את קונו^ה, סיי בנוגע צו זיך אַליין, סיי בנוגע צו זיין עבודה עם הזולת, ביז — בחלקו דער עבודה אין עולם („שני חיי שרה"), ובאופן אַז „כלהו איקרון חיים^י, „כולן שוין לסובה"^יא.

ובמיוחד — אין דער עבודה פון הקהל און שמחה, ווי ס'איז מודגש בשנה זו, כמדובר לעיל בארוכה.

האָט מען דערפון דעם לימוד ונתינת כח במיוחד בנוגע צו די כינוסים הנ"ל — וואָס זייער תכלית בכללות איז צו שטאַרקן זיך אין דער עבודה פון דעם קומענדיקן יאָר — אַז די אַלע עניני עבודה זאָלן זיין בתכלית השלימות.12אויבערשטן^יג — וכביכול שלוחו של הקב"ה^כ.

אדם (העליון) כמותו^יד, ביז „כמותו דה־און תכלית השלימות פון דער שלימשלח ממש"^טו, און זיין שליחות באַ־ חות וועט זיין בימות המשיח, ווען עס שטייט אין — „(אני נבראתי) לשמש את וועט זין „ונגלה כבוד ה' וראו כל בשר קוני'^טז דורך דעם וואָס ער נוצט אויס יחדיו כי פי ה' דיבר"^כא, און מ'וועט זען זיינע כחות אויף קיום התורה ומצוותי', בגלוי ווי כל העולם כולו איז אַ דירה לו „היו מכבדין את המצוות שהן שלוחי"^יז, יתברך.

און איז אַז אופז אַז דאָס זאָל דורכ־ד.ה. אַז אין „משיח" דריקט זיך נעמען די גאַנצע מציאות („אני") פון אויס דער שלימות וגילוי פון כל מעשינו בר בכר משר בר אר ר את מזח" אר חר אע ביז — די שליחות פון עבודתו אין דעם אויבערשטן. וכמובן פון רמב"ם^כג, דעם עולם כפשוטו, עולם גדול, אויף אַז ימות המשיח איז (ניט קיין ענין של אויספירן די כוונה ושליחות עליונה פון שכר צדדי אויף תומ"צ, נאָר) אַ המשך מאַכן אַ דירה לו יתברך בתחתונים, ושלימות אין דער עבודה פון תורה דורך מגלה זיין אין יעדער מענטש, און ומצוות בזמן הזה^כד. און „מפני זה נתאוו אין יעדער דבר שבעולם (דומם צומח חי כל ישראל נביאיהם וחכמיהם לימות

המשיח כדי שינוחו ממלכיות שאינן

מניחות להן לעסוק בתורה ובמצות

כהוגן כו'"^כה, „כדי שיהיו פנויין בתורה

וחכמתה כו'"^כו — ד. ה. אַז דער „נתאוו"^א "רה ממז (רץ ר ע^יב איז ניס על מנת ללבל מרס (קבלת כר איך). ש"פ ישלח תשמ"ז (לקרש שם ע' 364 אויף די עבודה), נאָר בכדי קומען צו אילך). קונטרס השליחות (קהת, תשמ"ה ושלאח"). שלימות העבודה, ובמילא איז דער

„נתאוו" גופא אַ חלק פון עבודת^יג לקו"ת ויקרא א, ג. וראה אוה"ת וישלח רמט,

20) אבות ספ"ו.

14) משנה ברכות לד, ב קידושין מא, ב. וש"נ.^כא ישע' מ, ה. וראה שער האמונה פכ"ה. תו"ח^טו לקו"ת שם (וכ"ה (הלשון — כמותו ממש) תצוה תפב, א ואילך. ועוד.

בשו"ת הריב"ש סרכ"ח). וראה לקרש קרח תשמ"ז.^כב תניא רפל"ז.

23) הל' תשובה פ"ט ה"ב. הל' מלכים פי"ב ה"ד.

וראה בארוכה לקו"ש חי"ח ע' 277 ואילך.

17) תנחומא ויגש ו. הובא במקומות שבהערה^כד ע"ד המבואר ברמב"ם הל' תשובה שם פ"א^יא מממא ד" ג מרר מרוז . ראה ע 24 אעד. ש"ם במר ראה לרש ח

25) הל' תשובה שם פ"ב.

26) הל' מלכים שם.

13אין די שליחות הנ"ל זיינען פאַראן אַלע פרטים ואופנים ווי די שליחות וועס

דערנאָך אַרויסקומען בפועל).

א) דער עצם „מינוי השליח" — דאָס ב) דערנאָך קומס קבלת עול מצוות^לט

וואָס דער אויבערשטער האָט אראָש־ — די קבלה פון די מצוות (שליחות)

געשיקט אַ נשמה אין אַ גוף בעוה"ז בפרטיות. וואָס דעמולט (קען ער און)

הגשמי, און אים, דעם שליח, געגעבן גייט ער מקיים זיין די שליחות בפועל

אַלע נויטיקע כחות דורכצופירן די שלי־מיס זיינע עשר כחות הנפש: ער שאצט

חות^*2, ובכללות — די עשר כחות הנפש, אָפּ וועלכע כחות ער וועט דאַרטן נוצן

„שנחלקת לשתים, שכל ומדות כו'"^ל, בכדי אויספירן אַ שליחות מסויימת, און

וועלכע זיינען נשתלשל געוואָרן פון די נוצט ז" בפועל.

אר מאר ממר ר א ר אאר א א א א רא אר

אַלס שליח, אַדער — זיין קבלת השלי־

ב) דערנאָך דארף דער שליח אויס חות בכלל) נוצט אויס בפועל אַלע זיינע

נוצן די כחות — ארויסברענגען זיי מן עשר כחות^כד אין אויספירן שליחותו

הכח אל הפועל, מן ההעלם אל הגילוי, בעולם (דער צווייטער ענין הנ"ל),

דורך די שלשה לבושים מחשבה דיבור און איז מגלה די עשר כחות פון אידן

ארום זיך, וועלכע סיילן זיך אויף עשר

אין עבודת האדם גופא (בהבאת הכחות שלו בפועל) — זיינען אויך פאַרצן (מעיז פון די) צוויי דרגות: א) לכל לראש דאַרף זיין קבלת עול מלכות שמים^לג — דער „שליח" דאַרף סוגים^לה —14א אא מ א אאז נאָכמער בהדגשה ובגלוי באַ די וועלכע ביז אין אַן אופן פון „כלהו איקרון האָבן זוכה געווען אַז נשיא דורנו כ"ק חיים", „כולן שוין לטובה" — אַז אַלע מו"ח אדמו"ר האָט זיי ממנה געווען (עשר) כחות ודרגות (בקיום השליבעצמו, או ע"י שלוחו, צו זיין (און חות)^ב זיינען דורכגענומען מיט דער אָנגערופן ווערן (ע"י נשיא דורנו) בשם)

„שלוחים" פון נשיא דורנו^לו, צו אויס־ תענוג ורצון (כחות המקסים וכלל"ם שבנפש, פירן זיין שליחות מיוחדת אין הפצת והתענוג והרצון אינם נמנים ביחד עם העשר כחות התורה והיהדות והפצת המעינות חוצה, (מוחיז ומדות).

ממה ממהדת מנה אז הכחר מנה ע"ז עדר זיי האָבן בגלוי יותר די כחות פון מוחין דצלם פ"ח. הומא נת' בתו"א מג"א צא, נ־ד. נשיא דורנו אויף אויספירן די שליחות. ביאורי הזהר להצ"צ ע' ערה ואילך. וראה ד"ה און דורך זיי — ווערט עס נמשך ועתה יגדל נאַ תרס"ה. ועוד), היינו שגם תענוג

מאה ה וא חר ארד שברר (ר ה. עפ"ז וועט מען פאַרשטיין, די הנאצלים) הכולל עשר ספירות — עשר כלול מעשר תוספת לימוד און נתינת כח וואָס קומט (שלימות הוחר משובח' — יאורי הזהר ואוה"ת איז דעם 3ו (פוז ט"ו מרחשון אוו) כ"ף ע^כב " י7 מ שי) מא שר י

ולהעיר מהמבבאר (לקו"ת ר"פ ברכה, ביאה"ז די שלימות פון קכ"ז שנה פון דעם לאדהאמ"צ ר"פ חיי שרה. שם בהוספות קלא, ג) מאאא"ר ברט ארר בא מרא מאמא מאמא מא מראמר מא תר מקומו, נשיא דורנו, דער משלח פון די חלק עשירי מחו"ב. ועט"ז כל הדרגות (גם השבע אַלע שלוחים — גיט אַריין אַ שלימות מדות) קשוריז הן עם בחי' עשרה. ועצ"ע.

אין די עשר כחות פון יעדער שליח:^לט ע"ד ירידת המלכות (שרה) להמשיך „שני תענוג ורצון („מאה שנה"), מוחין חי שרה'" (כתר, חרב ומדות) בב"ע (דרושם (עשרים שבה"), אוז מדות („שבע ע, א מו "ע (עא רא) בערר שנים")^כח, סיי שלימות אין די אייגענע לאצילות וע".

40) אבות רפ"ה.

41) ראה פרדס שער ב פ"ג.

42) נוסף על האחדות וההתכללות שבכל דרגא

בס"ע, „מאה שנה (ל' יחיד), עשרים שנה (ל' יחיד)",^לז סוטה יג, סע"ב. וראה אגרות קודש אדמו"ר וגם ב"שבע שנים" (מדות) יש התכללות (כמבואר

בביאוה"ז ואוה"ת שם). אבל בכ"ז הם ג' ענינים^לח ואף שהכחות נחלקות לשלוש — הרי: חלוקים, ו"כל אחד נדרש לעצמו". משא"כ „שני חיי א) הנהגת העשר כחות (מוחין ומדות) היא ע"י שרה" (בסיום הכתוב) — „כולן שוין לסובה'.15הא' הנ"ל), בחי' העצם שלמעלה מהת־ ובפרט פון די שלוחים — זאָל שוין חלקות^מג, וואָס מצד דעם (די נקודה פון ברענגען גילוי המשיח, און תכלית מילוי רצון המשלח) זיינען אַלע דרגות השלימות וואָס ביאת המשיח וועט מיט„שני חיי שרה" — „כולן שוין לטובה". ברענגען: שלימות העם, און שלימות פון ילמדו ויראו את ה' אלקיכם ושמרו „מקדש אד' כוננו ידיד"^ד, בירושלים לעשות את כל דברי התורה הזאת כל עיר הקודש, וואָס וועט דעמולט זיז הגלות, איידער ער איז מגלה אַלע עשר גבולך'^נא.