טקסט

¶1בנוגע צו די הארות אין זהר וואס ער איז ניט מפרש מפני פשוטם, דערפאר וואס דאס איז פון זיך אליין פארשטאנדיק, איז בכללות הענין וואס מ'זאגט אז דאס איז פארבונדן מיט אברהם, און דערנאך יעקב, און דערנאך מיט לאה, ווי ער איז מבאר, אבער ווי לאה קומט ארויס, אז פעם עדה את הוי' איז פארבונדן מיט לידת יהודה,

¶2און ווי ער זאגט אויך אין זהר לויט איין גירסא, אז דאס איז פארבונדן אויך מיט דוד'ן וואס ער קומט ארויס פון שבט יהודה, דרגל רביעי פון דער מרכבה,

¶3און דאס די אלע ענינים האט מען דאס פארגליכן מיט און צוגעגליכן אז דאס איז דגמתם אין ר' שמעון בן יוחאי, וואס בכללות, כמדובר לעיל, איז דאס פארבונדן מיט אט דאס וואס מ'זאגט ווי ”יפוצו מעינותיך חוצה” איז דאס פארבונדן מיט דוד מלכא משיחא, וואס בפרטיות איז דאס במוצאי שבת קודם סעודתא דוד מלכא משיחא,

¶4וואס דורך דערויף קומט דורך וואס קומט ער?

¶5דורך יפוצו מעיינותיך חוצה וואס דאס הויבט זיך אן פון ר' שמעון בן יוחאי.

¶6און ווי ער איז מבאר אין די דרושים פון רבי'ן מהרש במיוחד, בהכרם ובכמה מקומות, אז דער אויפטו פון ר' שמעון בן יוחאי איז, אז ער האט מייחד געווען געמאכט איין זאך פון נגלה און פון 'פנימיות התורה'.

¶7בא שאר תנאים איז דאס געווען צוויי באזונדערע זאכן, אפילו די וואס האבן געלערנט נסתר דתורה ווי מ'געפינט זיך אין זהר, און אין די תשובות הגאונים און כמה ספרים וואס זיינען פארבונדן דעם מאנן ספר הבאים,

¶8וואס דערמאנען תנאים ואמוראים, אבער אט דער וואס ער האט מוחד געווען אין דעם צוזאמענהאנג אין דאס וואס ער איז מבאר בארוכה דארט אין דעם המשך פון רבי'ן מהר אש בנוגע צו דעם גל עוד און די נוגע צו דער מצוה און בנוגע צו דעם ”מחצתי ואני ארפה” אז דאס איז אויך די מחיצה צווישן נגלה און 'פנימיות התורה',

¶9וליעתיד לבוא ”מחצתי ואני ערפע” אז ס'וועט ווערן דער ריפוי המחיצה, ס'וועט ווערן איין זאך, און דאס האט זיך שוין אויפגעטאן בא ר' שמעא בן יוחאי דער ענין פון ליג בעומר, וואס דאס איז אותיות גל, כמבואר בארוכה אין די דרושים פון ליג בעומר אין די דרושים המשך פון רבי'ן מהרעש ובכמה מקומות.

¶10וואס דאס איז די התחלה פון יפוצו מעיינותיך חוצה ווי דאס איז געווען בזמן פון ר' שמעון בן יוחאי.

¶11וואס על פי זה קען מען אויך מסביר זיין, על כל פנים בדרך אפשר, אט דאס וואס ר' ילר פאריטשער ברענגט ער האט געהערט פון ר' זלמן זזשמור בשם פון דעם אלטן רבי'ן, אז בא ר' שמעון בן יוחאי דער חורבן איז געווען.

¶12וכמדובר אמאל בארוכה וואס ר' שמעון בן יוחאי האט די גרעסטע רדיפות פון מלכות רומי.

¶13דער עיקר החורבן איז דאך געווען בבית המקדש שני, דורך מלכות רומי, די גזירה וואס ס'איז געווען כמה תנאים, איז דער איז געווען אויף יגלה, און דער איז געווען באופן כך באופן כך, און ר' שעון בן יוחאי האט געדארפט זיך באהאלטן במערה, און האט זיך באהאלטן דארטן י' בושנים, און דערנאך אויך א דרייצנטן יאר,

¶14און וואס מ'זאגט אז ס'איז געווען צער מערה, און ר' שמעון בן יוחאי לולא דצר מערה וואלט ניט געקענט דערגרייכן צו דער דרגא פון פארענטפערן כ' ד' פירוקו על כל קושין, ווי די גמרא דערציילט בארוכה אין שבת.

¶15צער צר איז געווען עד כדי כך גדול, וואס דאס האט אויפגעטאן אן ענין וואס ר' שמעון בן יוחאי על שטאט דערויף ווי ס'איז געווען פריער דער סדר מיט דער ”פינחס בן יאיר” איז ”אשר שר יתנו” בכך וואס דעמאלט איז געווען דער סדר ההפשי, אז ער איז געווען דער וואס האט פארענטפערט, און פארענטפערט כ' ד' תירוצים אויף אלע קשיות, כולל אויך די קושיות הדגלות.

¶16דאס איז דאך די גרעסטע קשיא און דער מקור אויף אלע קשיות, פארבונדן מיטן חטא הקדמוני, וואס פון דארטן נעמען זיך די אלע קשיות ומחלוקת, ווי פארשטאנדיק אין ראיה מהימנא, כמבואר אין אגרת הקודש פון דעם אלטן וואס דורך וואס ווערט דער ענין היפוצו?

¶17מעיינותיך חוצף דאס איז דער שמעון בן יוחאי?

¶18איז דאס אויך מעשינו ועבודתינו במשך זמן הגלות, ”שיטא אלפי שני דהוי עלמא” און דער עיקר במשך זמן הגלות, וואס אין דערויף הויבט זיך אן פון דער תחילה איז דער ענין פון אברהם אבינו אברהם ”אוהבי לית פולחנא דפולחנא דרחימותא” און אין 'כחות הנפש' גופא איז דאס דער כח הכי נעלה דער ענין פון ראי.'

¶19וואס דאס איז דאך אויך דער אויפטו פון משיח'ן, אז דעמאלט וועט זיין דער 'לימוד התורה' אין אן אופן פון ראי כמבואר בארוכה אין די דרושים פון אחרון של פסח, ”שביעי של פסח ואחרון” של פסח.

¶20און וואס שוין אויך פארבונדן מיט יפוצו ועינותיך חוצה מ'ברענגט דאך אויף דערויף די דוגמא פון דעם ענין הלימוד תורה דורך דעם אריזר וואס דאס איז דאך פון דעמאלט אן הויבט זיך דאך אן דער ”מצוה לגלות זאת החכמה” ווי דער אלטער רבי ברענגט אראפ אין אגרת הקודש, אז זיין 'לימוד התורה' איז געווען אזא אופן דרעי איז מען ווי ס'וועט זיין לעתיד לבוא,

¶21דערפאר איז במשך בית ג' שעות איז געווען אט דאס וואס ארויסגעבן דאס בדיבור דארף מען האבן סמך פה שנה כמבואר בארוכה אין די דרושים שבדמי.

¶22דערנאך קומט דאס אראפ דארף דאך אראפקומען לארץ ”לך מאריך מולדתך ומבית אביך אל הארץ אשר ארעך” ווי די רביים טייטשן דאס אפ הארץ 'אשר ארעך' מלכות, די ספירת המלכות, און בפועל מיינט מען דאס ארץ-ישראל, ”אין מקרא יוצא מידי פשוטו”,

¶23וואס דאס איז געווען דער ענין וואס דערנאך איז געווען כיפל כל ארץ-ישראל תחתיו, וואס דורך דערויף איז ”נוחה לכבוש לפניו” וואס דאס איז געווען בא יעקב'ן, וואס ער איז געווען דער שלימה ודעווען, דער תחתית השלימות אין די אבות,

¶24און וואס בא אים איז געווען די גאולה בימיו, ווי דער מיטעלער רבי טייטשט אפ ווי גערעדט פריער ווי ישלחן יעקב מלאכו, מיוסד אויף די דרושים אין ”תורה אור” אז יעקב איז שוין געווען פארטיק מיט אלע בירורים, ער האט שוין געקענט

¶25ס'איז מערניט וואס דער צאן עלות רקות עלי וואס במילא האט ער ניט געקענט לאזן קיין אידן אין גלות, האט דאס געמוזט פון דעמאלט גדויערן, אבער יעקב איז שוין געווען גאנץ ארץ ישראל אין אן אופן אז זי איז שוין כבוש, אין אן אופן פון שוחה ולב.

¶26דערנאך איז דאך אבער די כוונה אז זיי זאל אראפגיין ”ופרצת ימה וקודמה וצפונה ונגבה” וואס דאס ווערט על ידי ההמשכה שבטים פון יעקב' ים, ווי ער טייטשט אפ אין לקוטי תורה אז שבט איז דאס פון לשון שבט והמשכה, כח ודשבט וואס דאס איז אויך דער 'תכלית השלימות' אין שבטים דער ענין פון יהודה, וואס דערפאר איז דאך מנהו למלך עליהם.

¶27און דערפאר איז דאך אויך, דער מלכות בית דוד איז דאך דאס פון שבט יהודה, כמבואר בארוכה אין ברכת יעקב ליהודה.

¶28וואס דאס איז די כללות הענינים פריער איז דא ווי אין כוחות פנימיים, הויבט זיך אן פון די ראשות הכוחות, וואס דאס איז דער ענין פון ראה ”הארץ אשר אתה ראה” דערנאך קומט דאס אראפ אין די כוחות כולם, ביז אין ספירת המלכות, ארץ ישראל, וואס דאס איז כולל כל הענינים, כנסת ישראל, דערנאך דארף דאס אראפקומען פון ארץ ישראל אין חוץ לארץ,

¶29וואס דאס איז דער ענין פון יהודה וואס ער איז נולד אין חוץ-לארץ, צוזאמען מיט אלע שבטים, אחוץ שבט בנימים וכו,' און אין אן אופן, אז ווי דאס איז אין אן אופן פון פתמיד מולדת און עבודת איז אין אן אופן פון הודעה, הטעם עדה את הוי,' וביחד עם זה איז מ'טענקט זיי איז עבודתו אין אן אופן פון עדה,

¶30וביחד עם זה שטייט בא אים דער גאנצער 'שם הוי'' בגלוי, בא קיין שבט איז דאס ניטא.

¶31אט דאס וואס לעתיד לבוא, ”עתידים צדיקים שיקרא בשמו של הקב"”, הוי' שמה איז דאס געווען בא יהודים בשעת ער איז געווען אין חוץ לארץ,

¶32און דערנאך איז ער דאס אזוי ממשיך במשך כל הדורות כולם וויבאלד אז דער ענין ההודאה איז דאס דער 'עיקר העבודה' בא יעדער אידן, כמובן פון די אריכות אין תניא וועגן דעם ענין פון קבלת-עולה, ווי אזוי דאס איז יסודה ושרשה ועיקרה פון כל העבודה כולה, וואס דאס איז דער ענין פון יהודה.

¶33און דאס איז אויך דער ענין פון ”מעשה גדול” וואס וועט זיין לשיד לבוא, כמבואר בארוכה אין די דרושים פון ”מעשה גדול”, שננתם לבניך דער לימוד גדול און מטהר ”מעשה גדול”.

¶34וואס דאס איז אויך בכללות וואס ער זאגט אין זהר, אז בשעת מ'האט געדארפט חדתותא דאורייתא ווי ער זאגט אין זהר, אז ר' שמעון בן יוחאי האט דערזען ר' אבער מיט ר' חיור מיט ר' יוסי'ן, האט ער זיי גלייך געזאגט, אז איצטער וועט זיין חידושים אין תורה,

¶35און דערנאך איז פתח ר' בא און פתח ר' חי' און פתח ר' יוסי, און מ'האט מגלה געווען בדיבור בגילוי אין עולם הדיבור, ווי אזוי אין די אלע דריי דרגות, ווי ער טייטשט אפ אין דער הארה ווי זיי זיינען אין אותיות פון קבלה, און ווי גערעדט פריער אויך אין אותיות פון עבודה, אז בא יעדער אידן איז דא דער ענין פון ”שמע ישראל הוי' אלקים הוי”

¶36און נאך פאר דערויף די חלקי התפילה שלפני זה, וואס בכללות איז דאך ענין התפילה דער ענין פון ”שאו מרום עיניכם וראו מי ברא אלה” כמבואר ומדובר בכמה דרושים, און ווי מ'זעט דאס אויך בפועל, ווי אזוי ווערט דער ענין פון ראו אין אלקות איז דאס דוקא דורך עבודת התפילה,

¶37עבודת דורך 'לימוד התורה' איז טאקע ”המאה שבה מחזירה למוטב” אבער אף על פי כן דער ענין פון זה אין אלקות איז דאס פארבונדן מיט התבוננות אין עניני אלקות,

¶38'וכיצד יבוא לאהבתו ולראתו' על ידי ההתבוננות, ביז וואנענט אז עבודת התפילה איז כדבעי איז אט דעמאלט איז ער מקיים דער ”דע לפני מי אתה עומד” ביז אין אן אופן אז ער זעט דאס 'בעיני בשר',

¶39”שאו מרום עיניכם וראו מי ברא אלה” ווי מ'האט געזאגט דעם ערשטן אידן אברהם'ן שא נא עיניך וראה דערנאך אבער דארף דאס אראפקומען אין הארץ הזאת און דאס זאל ווערן אברהם'ס נחלת עולם.

¶40און וואס דאס איז דער ל”יעקב אשר פדה את אברהם” קומט דאס דערנאך אראפ, ניט נאר אז אברהם האט געזען ארץ ישראל, ס'איז אבער ניט געווארן אין אן אופן של קנין רשותו בא יעקב'ן,

¶41דורך דערויף וואס כפל כל ארץ ישראל תחתיו און ער איז אויף דערויף געווען דער שוחר עלי ווי ס'ברענגען אראפ מפרשי החומש, און דער ראגאטשאווער קאכט זיך אין דערויף אין כמה פלפולים, אז א מצה, א זאך אויף וועלכע וואס ענינו איז אויף ליגן אויף איר, מיט וואס איז מען איר קונה דורך דעם ליגן אויף איר?

¶42דורך דערויף וואס שוחא ועלה האט ער דאס קונה געווען.

¶43און ברענגט אויף דערויף אראפ נאך א דבר נפלא, אז דאס איז דאך פארבונדן מיט אן אבן, ווי ער זאגט פריער אז ינח צדיק ראשו און דערנאך איז נעשה כל אבנים אבן המקום וכו' וכו וואס בפשטות איז דאס אן ענין פון עבודת הדומם, וואס דאס איז די עבודה פון די ממתא די עבודה פון יהודי,

¶44אין עבודת התפילה גופא, וואס ראובא אין שמעון ולוי וואס דאס איז די חלקו אויף דער ענין פון קריאת-שמע און דערנאך דער ענין פון אמת ויאתא ווי ער איז מפרש בארוכה אין ”תורה אור” אין דרושים פון ריחי קומט דאס דערנאך אראפ אין יהודה די עבודה פון שמונה עשרה, וואס שמונה עשרה איז וואס איז תוכנה און אין וואס באשטייט די מצוה שבזה?

¶45פון בקשת צרכיו א מאדנע זאך, דאס איז 'תכלית השלימות' אין עבודה, הפעם עדים הולדת, הודעה מיטן 'שם הוי' זאגט דער רמבום, אז מצות עשה מן התורה אין וואס באשטייט זי דער ענין התפילה?

¶46אז בשעת ער האט צרכיו זאל מבקש זיין צרכיו בתפילה, און דאס איז ניט א באהאלטענע זאך, איז ניטא של מקרא, וואס ס'דארף דאך זיין דער פירוש המילות בכל חלקי התפילה, על אחת כמה וכמה אין שמונה עשרה עצמה, איז אין וואס איז דער פירוש המילות אין מקרא ”אין ענין יוצא מידי פשוטו”?

¶47ביי קשת צרכיו, מברך חשנים און 'רופא חולים' מיט די אלע ענינים וואס ער רעכנט דארט אויס, ”ואין ענין יוצא מידי פשוטו”.

¶48וואס דאס איז דער כללות הענין פון יהודה, וואס דעמאלט איז ותמיד מלדת דאס איז דער כללות כל השבטים, כמדובר, וואס דערפאר האבן זיי מינועו למלך אליין, וואס דער מלך איז דאך כולל כל אנשי המדינה, די זייער גאנצע מציאות איז דאס די מציאות המלך, און דער מלך דער נשיא ”הנשיא הוא הכל”,

¶49ווי רש"י ברענגט אראפ בפירושו על התורה, וואס אפילו פאר א ”בן חמש למקרא”, כמדובר כמה פעמים, וואס דאס איז די דריטע זאך, און וואס דאס איז די פערטע זאך, דער רגל רביעי שבמרכבה, און ווי ער זאגט אין זהר דערפון קומט ארויס משיח, און קומט ארויס בפועל ובגלוי, במהרה בימינו ”למטה מעשרה טפחים”, וואס אט דעמאלט ווערט דער סיום פון פרשה ויצא,

¶50אז ויבדו ”בו מלאכי אלקים” מ'האט נאך ”מחנאים שתי מחנות”, אז מ'האט נאך צו-טאן מיט די לעצטע טעג פון גלות דארף מען נאך אנקומען צו די מלכים וואס זיי האבן צו-טאן מיט גלות'דיקע ענינים,

¶51מיט ”חוץ לארץ חוץ” לארץ'דיקע ענינים, מ'האט שוין אבער אויך ”מחנאים שתי מחנות” אויך די מחנה פון די מלכים פון ארץ ישראל, ווארום מ'שטייט שוין ”הנה זה עומד אחר כתלנו משגיח” און מוציאות מיט אלע פרטים ווי ער רעכנט אויס, און ווי נשיא דורנו האט דאס מסביר געווען,

¶52אז מ'דארף נאר מאכן דעם לעצטן פוץ פון דעם לעצטן כנעפל, וועט גלייך זיין ”נגאלין מיד”, אז ”כן תהי' לנו” ס'וועט זיין דער וישלן יעקב מלאכים ווארום מ'האט איר אפגעפוץ די לעצטע ניצוצים,

¶53איז מען שוין גרייט מיט דעם 'עולם הזה' הגשמי אויך אויף גיין מקבל זיין פני משיח צדקנו, ”והיתה להוי' המלוכה”, בנערינו ובזקנינו בבנינו ובבנותינו, דורך די הכנה פון ”יפוצו מעינותיך חוצה” אין 'רחובות הנהר', און פון דערויף אויך אין יו ת' כסלו,

¶54וואס דאס איז דעם אלטן רבי'ס סגולה, און אויך גרייטן זיך צו חנוכה, וואס דערפאר דארף מען אויך דערמאנען וועגן די אלע הכנות אין אן אופן מסודר בהנוגע צו די מבצעים בכלל,

¶55און צו די מבצעים וואס זיינען פארבונדן מיט חוצה מעינותיך חוצה און צו די מבצעים פון חנוכה בכל מקום שהם, ומתוך שמחה וטוב לבב, ומתוך הרחבה אמיתית,

¶56און אין אן אופן פון ”ופרצת ימה וקודמה וצפונה ונגבה” וועט מען זיכער אויפטאן מיט אלע אידן, מ'וועט אויך אויפטאן דאס וואס מ'דארף אויפטאן, מיט משפחות האדמה, ביז אין אן אופן ונברוך הוא בך אז זיי וועלן אויך מסכים זיין אויף דעם,

¶57און ס'וועט אויך זיין ובזרעך אט די וואס זיינען נאך דערוויילע קינדער אין שכל, און מ'דארף זיי ערשט האדעווען און מחנך זיין, איז ניט נאר זיי וועלן זיין ווי ס'דארף-צו-זיין,

¶58נאר אויך מיט זיי וועט זיין דער ”ונברךך וך כל משפחות האדמה” און ס'וועט זיין דער ”כל אשר תתן לי עשר אתרינה לך” ווי ער טייטשט דאס אפ אין ”תורה אור” ווי אזוי דאס איז פארבונדן מיט לעתיד לבוא בקרוב ממש בביאת משיח צדקנו.

¶59דארף מען מאכן א ברכה אחרונה, מסתמא וועט מען זיכער מאכן א ברכה אחרונה, כי בשמחה