טקסט

¶1אויף דערנאך רעכנט ער דאס ווי זלמן דאז גלייך.

¶2וואס דאס איז דאך די הנהגה בדרך הטבע, ווי זי איז מקבע געווארן בסדר ההשתלשלות.

¶3דערנאך איז דאך דא די הנהגה אין זמנים מיוחדים, און אין ימים מיוחדים, וואס דעמאלט איז די הנהגה איז הנהגה ניתי.

¶4וואס אויף דערויף זאגט מען דאך שאתם נקים לאמותינו ”בימים ההם ואוהם” בזמן הזה דארף מען, וויבאלד אז דער סדר ההשתלשלות הויבט זיך אן פון אנת הוא חדשיל אדער חוץ בן,

¶5וואס דאס איז דער עצמות ומהות אין תך ברוך הוא, איז פארוואס איז דא א נשיצות אז ס'זאל זיין לנות מנה זמנים על כל פנים א הנהגה ניכית,

¶6אויך דארף מען פארשטיין, אויב ס'איז אפילו דא די נחיצה איז ווי קען זיין אין א סדר וואס הויבט זיך אן פון אנטו חד ולבחוץ בן זאל דערנאך קענען זיין א שידוד המערכות, א שינוי בזה, וואס דאס ווערט אנגערופן בשם הנהגה ניסים.

¶7ובפרט נאך, אז מ'וועט זיך מענימק זיין מער ביום אויף אין דעם ענין פון סדר ההשתלשלות, זאגט דאך אויף דער ראב"ד אין פירושו צו ספר יצירה, אז ס'איז מרומד אין ”והר סיני ישן כולו”, אז אשם זאגט ער דער ראשי תיבות,

¶8”עולם שנה נפש” וואס דער ביאור אין דעם, אז אזוי 'ובהר סיני' איז דאך ”אסתפל באורייתא וברי עלמא” די תורה איז דאך דער דיקטרין מיט דער לוח, ווי ער זאגט אין מדרש,

¶9וואס על פי זה איז באשאפן געווארן דערנאך די גאנצע סדר ההשתלשלות, און דער 'עולם הזה' בפרט איז אט דארט איז געווען דער ענין פון נשן אז דאס שטעלט זיך אויס אין די דריי ענינים פון עולם און שנה און נפש.

¶10וואס דער ענין פון עולם בכלל איז דאך דאס די זאך פון ששה כתבו, דער ענין המקום.

¶11וואס דאס איז דאך א שמעון אויף מציאות, אז דאס איז תופץ מקום.

¶12אן איברי איז אן ענין פון אן איברי ווען ער איז תופץ מקום, וואס ער איז דארטן און ער לאזט ניט צו קיין אנדער מהימקום.

¶13וואס בכללות איז דאס אין לשון החסידות-אין לשון הקבלה דער ענין הכלים, ביז וואנענט בשורי שרשו נענטפערט זיך דאס פון דעם ענין המשימון,

¶14וואס דאס איז דאך נתגלה געווארן לאחר התחינצום, וואס התחינצום האט אויפגעטאן דעם ענין המקום, ווי ער זאגט אין עץ חיים בתחילתו, אז בתחילה כשהי' אור אין ”סוף מעלות הרשיות לא” היו איז געווארן דער ענין המקום.

¶15דער ענין פון מקום בשורת ששה און דערנאך די כלים און דערנאך דער ענין פון אברהם דא למטה דארף דאך האבן א דבר המחייהו, וואס דאס איז דער ענין פון נפש, וואס זי איז מחי' דעם נברא צו וועלכן זי האט,

¶16ווארום אין אלע נבראים, און סיי מדבר און אפילו אין חי און אפילו אין צומח און אפילו אין דומם, איז דאך דא דער ”נפש הדור אמת”, ווי דער אלטער רבי ברענגט אראפ אין שער הליחוד והאמונה, וואס דאס איז ער מחי.

¶17על ידוי ביטולו וואס ער איז בטל פון דעם נפש המחייהו.

¶18און ווי פונקט אזוי ווי מ'זעט אין נפש האדם, איז דאך שכל אפילו פון דעם אדם אליין האט דאך ניט קיין השגה והבנה אין דעם נפש האדם.

¶19ניט נאר ער האט ניט קיין השגה והבנה אין כללי צצם הנפש, וואס זי איז העכער פון התאחדות והתלבשות מיטן גוף, נאר אפילו די כוחות הנפש וואס זיי זיינען דאך מתלבש אין 'אברי הגוף' ווייס מען אויך ניט

¶20אפילו דער שכל פון דעם אדם וואס ער זאגט הנדלתא וועגן זיין נפש און וועגן זיינע כוחות, ער ווייס נאר די נציאת הנפש וואס אויף דערויף האט ער א ראי' מוסחת, ווארום ער זעט דאך אז בצאת לאחר, מאיר ווערט נשנה בצאת הנפש מן הגוף,

¶21ווערט דאך דאס אויס אדם איז דאך דאס א מוסף סיוטריך, אז ס'איז דא די מציאות הנפש וכח אוצה וואס זיי זיינען דאך נתלבש אין גוף ומן 'אברי הגוף' ער ווייס אבער ניט קיין נאמין פון זיי רובות.

¶22וואס מצד דעם ריחה כערך וואס ס'איז דא צווישן דעם גוף מיטן נפש מיטן דעם עולם און נפש אין דעם 'עולם גדול' אט דערפאר איז אויף וואס פאר אן אופן איז דאס זייער איז שייכות זה לזה, און והה התלבשן דער בזה איז דאס בדרך פון א רצה ושואב.

¶23דאס איז, אז פריער איז דאך דאס מתלבש, און דערנאך מצד דעם ריחוק הארץ איז דאס יוצא, און דערנאך איז דאך דאס ווייטער אזוי מתלבש, און דאס איז שאין זור חלילה.

¶24וואס דאס איז דאך וואס ער זאגט דאך ”והחיות רצה ושואב” אין דער מקרא העניינה וואס דורך איר ווערט נמשכ'ער אין כוסט באוראם, וואס דאס איז דאך דער פנימיותיקער טייטש אין דעם פסוק,

¶25והחיות רצו ושו אט דאס וואס איז מחי' דעם גאנצן סדר ההשתלשלות, אזוי אויך אין ”עולם קטן זה אדם” איז דער חיבור פון דעם נפש מגוף ”בדרך רצו ושו” אב, וואס דאס איז דאך דער ענין פון חיבור ווי ער איז מאריך אויף דערויף

¶26דאס איז דער קו פון אפשית חיות הנפש מיט דער ענין פון רפא ושואב, ושאין השיעויים אט דאס איז דאך דער מקור אויף זמן,

¶27וואס דאס איז דער דריטער זאך פון דעם עולם ונפש, וואס דאס איז מכאן פון דעם עולם ונפש, וואס דאס ווערט אנגעהויבן דער שורש ומקור הזמן, וואס למטה קומט ער נאך ארויס בפועל, וואס דאס איז די קללות, אז די דריי השתלשלות שטעלט זיך אויס אין כאין השתלשלות.

¶28איז דאך דערפון גופא מאור, וויבאלד אז מ'וועט זאגן, אז דער ערבי מיטן נפש קען ניט האבן קיין חילה, אז אפילו לאחר ווי ס'איז שוין דא די התלפרות מוז דאס שפריין, מערניט ווי אין אן אופן ברצון לשון איז דערפאר וואס די כלי קען ניט מוכל זיין דעם אור,

¶29כמה וכמה ווי ווי מ'האט גערעדט, אז דער שורש המקום טעמט זיך דורך דערויף וואס ס'איז דא סיניק אור געווען מקום למציאות העלמות איז דאך דערפון נאך א ראי' נוצחן,

¶30דעם מקור פון סדר ההשתלשלות ווי אזוי דאס איז ברום המעלה, איז דאך נאכמער ניט פארשטאנדיק פארוואס דארף מען אנקומען צו ן ענין וואס ער איז דאס משמן, וואס דאס איז אין א הנהגה איז ”שלמעלה מסדר ההשתלשלות”, און ווי אזוי איז דא דער שטיין אין סדר ההשתלשלות אז זי זאל זיך אויפנעמען?

¶31וועט מען דאס פארשטיין בהקדם, וואס בכללות, אויף די צוויי הנהגות, איז דאך אויף דערויף דער ענין וואס ער זאגט דאך כקול דעות הוי זאגט ער דאך אויף דערויף אין תיקוני זהר דעות נשים רבים,

¶32וואס דאס איז דאך די זאך פון דער הנהגה והשגחה פון דעת עליון און הנהגה והשגחה פון דעת תחתון, וואס בכללות דער חירוק איז דאך, אז דעת עליון איז דאס דער אופן אז דאס איז מישל יין דעת תחתון איז דאס דער אופן מישל יין דעת תחתון איז דאס דער אופן מישל יין וואס דעת עליון

¶33אז למעלה איז די אמיתית המציאות און דאס איז דער יש האמיתי.

¶34און מצד דערויף וואס די גאנצע מציאות איז שלא בערך צו דעם יש האמיתי, אז ניט נאר דאס איז ניט אופס מקום היש ”האמיתי לגבי עצמות ומהות”,

¶35סיין ואפס וואס נשפחי ער שטייט אין דעת עלי וויבאלד אז ער איז מציאות דיין האמיתית בדעת עלי ווי די דורות ומעלה,

¶36אין דעת המברה, וואס דא האט מען דער ענין פון מיין לא יין.

¶37וואס דא איז ניט דער טייטש מיין אז ס'איז ניט די מציאות, נאר ס'איז דאך אז ער פילט זיך פאר א מציאות איז, על אחת כמה וכמה, אט דאס וואס ס'האט אים געמאכט פאר א מציאות איז דאך ניט חנדקה לאמיתית הרבה יוצא נאך מערער, וויבאלד אז ער איז א יש המברה, און ער ווייס ניט דעם ענין וואס ס'האט אים בורק געווען,

¶38וואס דערפאר רופט ער אים אן בשם עין שאינו איז פרוואן ומוסר אין דעמאלט

¶39געווארן אויס יש, וואס דערפאר וועט ער אפגערופן בשם מיין נישט ניט מיין נאר עין שאינו אז

¶40ער זאגט אויף דעם כקיל דא תמיא אז ביידע דיעות שטייען צווישן שתי שמות, ווי ער זאגט אין גמרא ”גדולה דיעה שניתנה בשני שמות” איז דערפון גופא איז דאך א הוראה,

¶41אז ביידע ענינים, ניט נאר דעת עני'ן נאר אפילו אין דעם ענין פון דעת תחתון, זיינען אויך א דעת המקיא, נאר וואס דען, און דארטן אט קיין

¶42מיטן בשם צבע, וואס דאס נעמט זיך ”שמות שאינו נמחקים” פון די שמות קדושים, ווי מ'האט גערעדט, אז אויך אט דער סדר פון 'מאין ליש' איז דאס אויך א דעת אמיתי,

¶43בידע פון ”ואמת הוי' לעולם” ווארום אין אמת גופא איז דאך דא דער ”פת אמת תיקון לעד” און ס'איז דאך דא דער ”ואמת הוי' לעולם” און דערנאך איז דאך דא דער אמת לאמיתית.

¶44וואס אויף דערויף איז ער דאך מבאר אין זייער וואס ער זאגט ”תתן אמת ליעקב” איז דאך משמע אז יעקב 'מצד עצמו' איז איז נאך ניט דער אמת לאמיתי, ווארום יעקב איז דאך דער בריח אפקיחין ה”מבריח מן הקצה אל הקצה” איז וויבאלד אז ס'איז דא די שני הגבלות פון קצה און קצה איז דאך דאס א ראי' אז דאס רעדט זיך וועגן סדר ההשתלשלות,

¶45במילא איז ”יעקב כי קטן הוא” אז וויבאלד אז דאס איז סדר ההשתלשלות איז אף על פי אז דאס איז אויך א דעת אמיתית, אבער דאס איז בקפנות ובצמצום

¶46ובמידת הדין וואס דאס איז פון שם אלקים און ס'דארף זיין דער ”תתן אמת ליעקב” דער ”ואמת הוי' לעולם” אז מ'איז ממשיך אין עולם דעם ענין פון הי' הוה ומי' כאחד על ידי הידוד המערכות דורך א הנהגה ניסית,

¶47וואס זי נעמט זיך פון 'שם הוי' וואס דערפאר האט זיך פרעה גע'טענה'ט, אז אלקים ואוצר דערפאר וואס ער איז געווען א חכם גדול, האט ער געהאט חכמת מצרים, האט ער געהאט

¶48די אלע עניני הידיעות אין שווידרי הטבע פון 'סדר השתלשלות' וואס ער זאגט נמצא פון אלקים בגימטריא הטבע אבער לא ”ידעתי את המי'” הי' הליף ויהי' כאחד איז דאס איז ביי אים ניט געווען אין זיין ידיעה.

¶49און וואס דאס איז דאך אויך אט די ענינים אין טבע די טייטשן אין טבע וואס מ'האט שרייבט ער דאך אין חכם צבית, אז טבע איז דאס א שם וואס חידשו האחרונים אויף די ענינים וואס מ'זעט בעולם, ווארום 'מצד עצמו' איז דאך המחסת שמים באבים המצמיע חציר לבהמה איז דאס איז דאך וואס דער אויבערשטער אליין טוט דאס, איז באמת, איז 'מצד עצמו' גאר ניטא קיין חילוק,

¶50נאר וואס דען? אזוי ווי דאס איז ניסים קופים, דאס הייסט ניסים התמידים, במילא איז מען דערצו צוגעוואוינט געווארן האבן די אחרונים אויף דערויף געלייגט דעם ווארט טבע.

¶51וואס מצד זה איז דאך מובן, אז דער תואר טבע איז דאס אויף עניני העולם בכללותה, דערנאך איז דא א טיפערער טייטש אין טבע, אז דאס גייט אויפן לשון טובה שערה אז דאס ווערט דער טרונקער, ווארום דער וועלט איז דאך באשאפן געווארן ”בראשית ברא אלקים” איז אין וואס פאר אן אופן איז דאס באשאפן געווארן 'מאין ליש', און ווי מ'האט גערעדט פריער אז דער יש הנברא,

¶52איז בשעת ער הויבט זיך אן מתבונן זיין אין דער זאך וואס האט אים ממשי געווען מאין ”ליש מלא דבר” זאל ווערן דבר האט ער דארט ניט קיין 'הבנה והשגה' און אויך ניט קיין הרגש אין דער מהות, און אפילו אין דער מציאות אויך ניט כדבעי.

¶53ווארום די בריאה איז באופן, אז דער עין הבורא שטייט אין א העלם און א הסתר פון דעם דבר הנברא, און דוקא אין אזא מין אופן קען דער נברא ווערן אין א מציאות פון א יש הנברא, וואס דערפאר רופט ער אן דעם מקור הבורא בשם עין אז דאס איז אינו מובן ומושג ואינו נרגש.

¶54וואס דערפאר ווערט אט דער כח אלוקי וואס ער איז מחי"ד אין איבראים, איז אזוי ווי די הנהגה איז דאך, ווי ער זאגט אין חכם צבי' אז מ'זעט ניט-אן דעם כח אלוקי מצד הרגילות, און פארוואס קען דאס זיין אזוי?

¶55דערפאר וואס דער אופן ההנהגה איז דאך בדרך עלם והסתר כדי ס'זאל קענען זיין א מקום לבחירה, ראונת עתי לפניך די שני דרכים, וואס דערפאר ווערט דאס אנגערופן בשם טבע, מלשון תביעה, כדבר וואס איז ניט געווארן במים, אז דער זאך איז דא במציאות, אבער זעט מען דאס ניט, מ'זעט נאר די וואסער,

¶56אזוי איז אויך דער כח אלוקי וואס איז מחי' ומנהיג דעם עולם שטייט אין אן אופן פון טבע, אין אן אופן פון תביעה, אז ער איז ניט נרגש אז ער איז ניט מובן ומוסק, ער ווערט אנגערופן בשם טבע.

¶57נאך טיפער איז דא דער טייטש אין דעם אין טבע, ווי ער זאגט אין תניא, אז טבע זהו שם ממושל לכל דבר ”שאו למעלה מטעמא ודעת” אז אפילו ניט נאר דער כח אלקי וואס ער איז מחי' דעם עולם, אפילו דער כח אלקי וואס ער איז מהוה דעם עולם, וואס דאס איז דאך דער דבר הוי די ספירת המלכות איז אין וואס פאר א נופן ווערט פון איר די בריאה?

¶58אין אן אופן אז ער שטייט בהתנשאות ובהעלם, אז ניט דאס שמואל ודעי ס' ”על ארץ ושמים”, און דאס איז אויך מערניט ווי בדרך מקים, וואס דערפאר איז אפילו אט דער כח וואס איז ”מהוה את סודה” ההשתלשלות איז ער אויך בדרך 'העלם והסתר', און דערפאר איז אויף אים אויך יונח דער לשון פון טבע,

¶59פון לשון תביעה, אז מ'דערקענט אים ניט ער שטייט אין א 'העלם והסתר'.

¶60די כוונת הבריאה איז דאך אבער געווען, אז נאך דערויף זאלן לאחר הבריאה זאל דער אדם העובד על ידי ”לעבדו ולשמריו” זאל ער מגלה זיין דערנאך אין דעם סדר ההשתלשלות, דעם כח אלוקי וואס איז אים מנהיג, און דורך דעם כח אלוקי וואס איז אים מהוה,

¶61און דערנאך נאך די כחות שלמעלה מהם, וואס דאס איז דער ענין וואס מ'דארף האבן אט די הנהגה וואס זי איז משדה דעם סדר הטבע אז ס'זאל ניט זיין דער סדר פון תביעה,

¶62וואס מ'דערקענט דאס ניט נאר זיין דער ”ואמת הוי' לעולם” אז אין דעם עולם פון סדר ההשתלשלות, וואס זיין חיבור מיטן נפש איז ”בדרך רצוא ושוי”, ”מצד ההעלם והסתר”, זאל מען דארטן ממשיך זיין פון דעם אמת לאמיתו, פון דעם אמת הוי און פון נאך העכער,

¶63ווארום באמת איז דאך זאגט מען דאך, אז אני הוי' הו שמי זאגט ער דאך דא דער ווארט אני הוי און דערנאך זאגט ער, אז דאס איז מערניט הוא שמי וואס אזוי ווי ביי אן אדם דא למטה, כביכול, איז דאך דער שם האדם ניט די זעלבע זאך ווי דער אדם אליין,

¶64דער שם איז מערניט הוי אט דורך דערויף איז האדם נפנה לקוריו אט אזוי בשעת ער זאגט אויך אני הוי' הו שמי איז דאך דערפון גופא א ראי' אז אני איז העכער פון הוי נאר אט דער אני באקומט א שם, וואס דער שם איז דער 'שם הוי' דער שם העצם,

¶65וואס אים פארבינדט זיך מיט עצמות ומהות, דערפאר ווערט ער אנגערופן שם העצם, און דורך אים איז נפנה לקורב אין דעם סדר ההשתלשלות, און דורך די עבודה פון תורה ומצוות און די עבודה הנהגה שלמעלה מסוד ההשתלשלות, ובפרטיות די הנהגה ניסית וואס זי איז ממשיך דער אמת הוי' לא עולם וואס דאס איז דאך דער לשון פון נץ,

¶66פון לשון ”הרים ניסי על” ההרים וואס בכללות איז דאס דער ענין פון הגבהו, אז דורך די הנהגה ניסית איז מען מגביה דעם טבע, אז אין טבע זאל מען דערהערן און דערזען די ענינים שלמעלה מהטבע,

¶67און ניט נאר אין דעם 'כח הפועל' בנפח, וואס דאס איז דער כח המהב ומנהיג את העולם, נאר אויך פון אמת הוי און פון אמת לאמיתו ביז אין עצמות ומותמותם.

¶68וואס דאס איז דאך אויך ניט געווארן בתחילת הבריאה, איז דאך ידוע אז אויף דער ברי שטייט דאך שני ענינים, ער זאגט דאך אין איין פסוק זאגט ער ”בדבר הוי' שמים” נפשו וואס דאס איז דאך די ”עשרה מאמרות שבהם נברא העולם”.

¶69דערנאך זאגט ער, קול השכפץ הוי' עשה אז דאס איז נברא געווארן בחחפץ ורצון השם.

¶70וואס פונקט אזוי ווי מ'זעט אין דעם אדם התחתון, אז פון דעם דיבור ביז דעם חחפץ ורצון וואס זיי זיינען כוחות פנימיים ומקיפים איז דאך א ריחוק הערך שלא בערך, איז על דרך זה איז אויך דארטער די ביידע ענינים אין בריאה, אז ס'איז דא דער ענין אין בריאה וואס ער איז געווארן פון בדבר הוי,"' ס'איז דא דער ענין בריאה פון בקול השכפץ הוי' עשה שטייט דאך אויף דערויף דער חילוק, אז

¶71דער חומר און די מציאות און דער עולם וואס איז דא אין בריאה איז דאס איז געווארן ”בדבר הוי' שמים נעשו” דערנאך איז דא דער ציור מיט די פרטים וואס ס'איז דא אין בריאה, וואס דאס איז דאך ניט נתפרש און נתפרט געווארן אין די עצרה מאמרות, איז דאס ווערט פון דעם חפץ ורצון על שם,

¶72וואס אזוי ווי מ'זעט אט דא למטה, בשעת ביי אן אדם וועט טאן אן ענין און ער וועט זאגן בדיבור ער זאל זיך טאן אן ענין, איז וויפל ער זאל ניט ארויסגעבן בדיבור דארף אין דעם ענין זיין אויך אט די פרטים וואס ער האט ברצונו,

¶73וואס דוקא דעמאלט פירט זיך אויס זיין רצון, און דעמאלט קען ער האבן אין דעם רוף דעם חפץ און דעם תענוג אין דעם דבר הנעשה אז דאס איז געווארן מתאים לרצומו וכח התענוג שלו.

¶74וואס אזוי איז אויך אין כללות הבריאה איז דאך בגילוי איז דאך דער ”בדבר הוי' שלים נעשו” דורך די עשרה מאמרות, אדער די פנימיות און די פרטי הדברים און דער ציור הדברים איז דאס איז געווארן פון חפץ בכדי השכבץ הוי' עשה פון תכלית הכוונה פון רצון, און נאך העכער פון כח התענוג ווי ער איז למעלה, וואס דאס איז העכער פון סדר ההשתלשלות.

¶75וואס דערמיט ווערט דאך אויך פארשטאנדיק, פארוואס האט מען עפעס געדארפט האבן אויך דעם בדבר הוי' לכאורה, בישל מיט דעם חפץ ורצון הוי' דארף מען האבן דערפאר וואס דאס איז די פנימיות פון עצמות ומוצן סוף ברוך הוא,

¶76ס'איז דאך אבער לכאורה מצד דערויף פון חפץ ורצון הוי פונקט אזוי ווי ס'איז נברא געווארן די פרטים שבה בריאה האט דאך אויך געקענט נברא ווערן דער חומש שבה בר אבער דעמאלט, ווען דער חומר וואלט נברא געווארן פון דעם חפץ ורצון אליין וואלט ער דעמאלט ניט ארויס אין א מציאות יש,

¶77במילא האט ניט געקענט שטיין דער גאנצער ”סדר ההשתלשלות אין” אזא אופן פון 'מאין ליש' בדרך פון טבע, אז דערנאך זאל חל זיין אן ארט אז דער אדם העובד זאל זיין לעשות לתקן אויף מגלה זיין דארטן דער אמת הוי אין דעם עולם.

¶78וואס דערפאר האט מען געדארפט האבן אויך ”בדבר הוי' שמים נעשו” מ'גייט דאס אראפ על ידי הצמצום והמדידה והגבלה, במילא קומט ארויס דער יש הנבראה אין דעם אופן, אז דער כח הנהיגו און כח המהוי ומקיימא שטייט ביי אים בדרך תביעי, וואס דאס ווערט אנגערופן בשם טבע,

¶79און אין דעם טבע דארף מען האבן די הנהגה ניסית, אז זי זאל אויפהויבן דעם טבע אז אין דעם טבע זאל מען דערזען דעם למעלה מהטבע.

¶80וואס דאס איז די נחיצות כדי מקיים זיין די תכלית הכוונה לעשות ”לו יתברך דירה בתחתונים” אז דאס זאל ער נתגלה ווערן, אזוי ווי אין א דירה איז דאך דער אדם הדר בו איז זיך נתגלה בכל עצמותו ומהותו אט אזוי איז אויך דער תכלית הבריאה, אז אלקות זאל נתגלה ווערן אין גאנץ סדר ההשתלשלות.

¶81ווי אזוי איז דא דער אפשרות אין סדר ההשתלשלות, אז זי זאל קענען פארטראגן די מגילה אלקות איז דאך מצד דערויף וואס דער עצם ההשתלשלות איז דאך געווארן כל השכבץ הוי' עשה אז אין יעדער ענין פון חומר איז דאך דער חומר האט דאך אויף זיך א צורה, וואס דארט איז דא דער ענין פון חפץ פון רצון הוי וואס ער איז דאך העכער פונגאנצן סדר ההשתלשלות, איז דאס גיט א הכנה,

¶82און אן אפשריות אין סדר ההשתלשלות, אז זי זאל קענען אויפנעמען, אז בשעת מ'וועט מגלה זיין דארטן דער ”ואמת הוי' לעולם” און נאך העכער פון חחץ ורצון ווי דאס איז נאך העכער פון ההי' הוה ויהי' כאחד זאל אויך בלייבן דער סדר ההשתלשלות במציאותו,

¶83מ'זאל נאר אין אים דערקענען אט די הנהגה וואס זי הויבט אויף וואס דאס איז דער ענין פון נס, דעם ”טבע שלמעלה מהטבע”, אבער אין טבע.

¶84וואס דאס איז דער ענין, אז אין די זמנים מיוחדים און די ענינים מיוחדים וואס דארט האט געדארפט אראפקומען אין סדר ההשתלשלות, א הנהגה ”שלמעלה מסדר ההשתלשלות”, איז אט דעמאלט איז געווען דער ענין פון ניסים, אז מ'האט אויפגעהויבן דעם ענין פון ”טבע שלמעלה מהטבע”, און מ'האט דאס געטאן אין סדר ההשתלשלות אליין, אויף דארט האט מען דאס דערפילן.

¶85וואס דאס איז געווען א כלי אויף מגלה-זיין די תכלית הבריאה אין דער בריאה, אז דורך דערויף וואס ”שעשה ניסים בימים ההם ובזמן הזה” פירט מען אויס די כוונה הענינה, אז ס'זאל ווערן דירה לו יתברך בתחתונים.