טקסט

¶1וואס דאס איז בהמשך להאמר לעיל, אז ”ויעקב הלך לדרכו” און וואס דאס הויבט זיך אן פון מצוי יום הכיפורים אבער דעמאלט איז דאס נאך אלץ אין ענינים פון תורה ומצוותי ווי ער זאגט אין מדרש, אז די אידן זיינען דעמאלט טרוק אין עשיית הסוכה און דער קלייבן די ד' עינים,

¶2במילא דארף מען דאך אויך לערנען די הלכות וכו ביז וואנענט אז דער חמשה עשר בתשעה ווערט אנגערופן דער יום הראשון לחשבון, ביז דעמאלט ער גייט גאר ניט אריין אין חשבון, אף על פי וואס דאס איז ”ויעקב הלך לדרכו”, אבער ס'איז נאך ניט שייך דער ענין פון חשבונות, ער האט צו-טאן מערניט ווי תורה ומצוות, און אין זיי איז ער מקיים דעם הלך לדרכו.

¶3איז דאס נאך אלץ ניט די שלימות, און דערנאך הויבט זיך אן פון יום הראשון, פון חמשה עשר בתשרי, אין זיין אופן, ביז דאס קומט אראפ אין ”שמיני עצרת ושמחת תורה”, איז דעם נשאי 'שמחת תורה', רי' יעקב הנך לדרכו ביז אין 'עובדין דחול',

¶4ביז ווי ער זאגט אין גמרא בנוגע צו אמינת גשמי, אז דאס האט זיך אנגעהויבן ווען היגיעה האחרון צו נהר ס'איז געווען גאנצע וואך אין חשון, וואס ”בזמן שבית המקדש הי' קיים” האט דאס דערנאך ממשיך געווען בנוגע צו בקשת אמירת גשמים בקשת אמירת גשמים בשנת עלי מטה לברכה אויך בזמננו זה.

¶5וואס דערפון איז אויך פארשטאנדיק בנוגע צו יעדער אידן, וויבאלד אז מאמר רבותינו נסיוני אז א איד, דורך תורה און מצוות מאכט ער בכל מקום וואו ער לערנט תורה און מקיים איסור, דער ענין פון ארץ-ישראל, וואס דאס איז דאך ווי דער מאירי טייטשט אפ אין סוף כתובות, ווי גערעדט פריער בארוכה איז געווען די מעלה פון בבל,

¶6בזמנה, וואס דאס האט געמאכט דעם פסק-דין, אז העולה מבבל, מאירי ס'זאל ניט זיין איז זרורה בעשר.

¶7לויט פירוש רש"א, און נאכמער אין מאירי, איז דאס דערפאר, און על דרך זה אויך בכל מקום וואו ס'געפינט זיך א איד און לערנט תורה און מקיים מצוות, על דרך ווי ס'איז דעמאלט געווען אין בבל.

¶8איז דאך דערפון אויך פארשטאנדיק, אז היינט דער ”ויעקב הלך לדרכו”, וואס נאך 'שמחת תורה' איז אויך דא ווי אזוי ער איז הלך לדרכו, אבער אין דערויף איז נאך אלץ דא וואס ער גייט פון עלי' לרגל,

¶9וואס דעמאלט ווערט אראמגערויף אין ”שלוחי מצוה אינו מנזוקים לא בהליכתן ולא בחזירתן”, און ערשט אז יגיע לנהר פרט איז דעמאלט הויבט זיך ערשט אן דער ענין פון הלך לדרכו ביז אין דעם איינפאכטן אופן, וואס דאס איז ווי ער קומט ארויס אריין אין חוץ-לארץ.

¶10וואס אין עבודה בפשוטו איז דאס דער ענין פון די עבודה אין עניני רשות, ניט ווי ער מאכט פון רשות מצוה מאכט ער דערפון ארץ-ישראל, נאר ער מאכט פון רשות ווי דאס בלייבט רשות, אז נאך דערויף וועט דאס זיין מעשיך איז דאס ניט בשעת מעשה דעהו, נאר דאס איז לשם שמים,

¶11לאחרי זמן וועט ער זיך דערמיט משתמיט זיין לתורת השם ולעבודתו, ביז ווי דאס איז אין א חילוק כפשוטה, איז דאס ניט אן אכילה שבת אדער אכילה וואס צוזאמען מיט הכנסת אנכים וואס די אכילה עצמה איז א מצוה דאס איז א הכנה כדי דערנאך זאל ער האבן כח און זאל האבן חיות און לעבעדיקייט, מיטן כל השמחה הדרושה,

¶12ער זאל לערנען תורה און מקיים זיין מצוות מיטן גאנצן חיות, והידורו מהדר מן הנהלים.

¶13וואס דאס איז ”ויעקב הלך לדרכו” נאך 'שמחת תורה' אויך פרטים, בדוגמא ווי גערעדט פריער פון די פרטים ווי ס'איז געווען אין דעם סיום פון די הקפות פון ”שמיני עצרת ושמחת תורה” ווי ס'איז היינט געווען אין

¶14חברון עיר האבות, אין קודת ארבה אין חברון, און לאחרי זה אויך אין ירושלים עיר הקודש מוקפת חונה און אויך ביים כותל המערבי און בית הכנסת ובית המדרש פון דעם צמח צדק.

¶15וואס דאס איז וויבאלד אז ער הערט זיי דערגאנגען די ידיעה, און נאך באותו יום איז דערפון פארשטאנדיק, אז נוסף על העיקר, אז ס'קומט נתינת תודה און נתינא הכרת טובה צו די שלוחים וואס ס'איז געווען שלוחים שלא בן כמותו פון די וואס האבן דא געווען בשעת הקפות פון שמיני עצרת און 'שמחת תורה',

¶16האבן געוואלט זיין דא בשעת די הקפות, און זיי זיינען געווען זייערע שלוחים אויף מסיים זיין די הקפות אין חברון און ירושלים איז צוזאמען מיט נתינת תודה און הכרת תורה וכו' וכו קומט אויך אט דאס וואס מ'נעמט אויף זיך אויף ממשיך זיין אט דאס וואס ס'דארף קומען פון הקפות בכלל

¶17ובפרט נאך פון עקפות וואס זיינען פארבונדן מיט ”קירת ארבה היא חברא” מיט די ד' זוגות, מיט עקפות וואס זיינען פארבונדן מיט כותל המערבי וואס מעולם לא יזאדר שכינה פון דעם כותל,

¶18ווי ער זאגט אין מדרש און ירושלים העתיקה ואיז זי אים מוקפת חומה עד היום הזה דורך די אילף וואס מ'באווייזט בגלוי ווי אזוי מוציאים תצות אור ודבר הוי' מירושלים און דערנאך אן ענין פלא וואס ס'שטייט אין ענין ההשתדכות, וואס מ'איז דאך ניט בדיוק וועמען דאס איז, צי דאס איז דער מיטעלער רבי'ס,

¶19פון אן אנדערן וכו' אבער בכל אופן ס'איז אן ענין וואס דאס איז א בר סמכא, מ'דארף גאר ניט האבן קיין הסכמות אויף דערויף, שטייט דארטן, אז כידוע, אז ס'איז דא בקבלה, אז אלע תפילות דארפן דאך אנקומען אין גן עדן, ובעולם הזה פתחי של גן עדן איז דאס בחבן און מרת המכפלה.

¶20און דערנאך איז ער מוסיף, אז מעין זה איז דאס אויך אז מ'גייט, ער רעדט זיך דארטן וועגן השתדכות על קוברי הצדיקים, אז מעין זה איז אויך וועגן השתדכות על קוברי הצדיקים וואס דעמאלט איז דאך דא אויך דער אוויר פון גן עדן, ווי ער איז פארשטאנדיק פון אגרת הקודש פון דעם אלטן רבי'ן.

¶21בנוגע לגנינו אבער איז אט דאס וואס ס'שרייבט דארט, אז ס'איז בקבלה, אז אלע תפילות דארפן עולה זיין אין גן עדן, וואס פתחי של גן עדן בעולם איז דאס איז חברין, אין מרות המכפילה זיינען זיי עולה דורך מרות המכפילה.

¶22דאס איז א חידוש לגבי שולחן ערוך, רעדט זיך וועגן ירושלים און דעם עומם פון א גמרא אין ברכה וכו' וכו,' אבער אזוי שרייבט ער דא, אז ער האט געוואוסט וועגן דעם שולח גמרא אין ברכות און פסק דין וכו' וכו און ס'דארף זיין פניו למערה אבער אף על פי כן שרייבט ער דאס אלס א דבר ברור, און שרייבט נאך דאס, אז אין דערויף איז דאך ניט שייך צו דינגען, וויבאלד אז דאס איז קבלה,

¶23איז ”אין קבלה היא” נקבל אפילו אויב לדין איז יש שורו ווי די גמרא איז דאך, וויבאלד אז ס'איז אבער קבלה ניטא דאך וואס צו דינגען.

¶24ווייס מען, אז אלע תפילות, כולל אויך פון הקפות זיינען עולה דורך דער מלות המכפלה, און על דרך זה דערנאך אויך די תפילות פון כל השנה כולה.

¶25וואס דערפאר איז אויך, ז ס'איז א המשך צו דאס וואס די שלוחים האבן אומנמשיך געווען און מסיים געווען דער ענין ההכפות איז קומט-צו ”ביתר שאת וביתר עוז” איז מציון תצתו ודבר הוי' מירושלים,

¶26איז דאך דער פירוש הפשוט, אז ס'קומט פון דארטן אן בכל העולם כולו, וואו א איד געפינט זיך און דורך אים צו כל עניני העולם, ביז אין א פינה הכי רחוקה בעולם על דרך זה אויך בהנוגע צו נהרת המכפלה.

¶27ובפרט נאך על פי המבואר אין די דרושים וואו ס'רעדט זיך וועגן חברון, ווי ער ברענגט אויך אראפ אין דעם מכתב הידוע פון רבי'ן נשמתו עגן בשם פון די פון דעם הגמור האמצרים אויך מאין זה איז דא בקיצור אין אור התורה, געדרוקט אין צמח צדק,

¶28אז דאס וואס דוד המלך איז דאך געווען ”דוד מלך ישראל חי וקיים” און מלכותא איז דאך געווען מירושלים עיר בה 'חנה דוד' איז ווי אזוי האט ער געקענט זיין דער מלך בירושלים?

¶29האט ער געדארפט האבן די הכנה פון זיין שבע שמים המלך בחברך, און ווי דער לשון הזור, אז דארט האט ער זיך מתחבר געווען מיט די ג' אבות, און דאס איז געווען די הכלים.

¶30שלים איז דאך ספירת המלכות, ירושלים, און בפרט נאך ווי ער ברענגט אויך דארט אראפ, אז ס'איז דא אין רמז, אין קבלה, און אין חסידות, אז חברון איז דאס 'כתר מלכות', איז איידער ער איז געווען מלך בירושלים איז דא דארף זיין די הכנה, און כל זה דער שבע שנים בחברון אין עיר האבות.

¶31וואס בזה איז אויך פארשטאנדיק בהנוגע לכל אחד ועבודתו.

¶32בנוגע לזה איז אויך פארשטאנדיק צו כללות הענין און אויך צו די גאולה וואס זיי איז דאך פארבונדן מיט ירושלים עיר הקודש, ירבה ”חנה דוד”, ו”לא נתחלק לשבטים” מיט די אלע הפלאות, איז די הכנה לזה און הקדמה לזה, אז מ'פארבינדט זיך מיט די אבות, וואס דאס איז דער ענין פון חברון, ביז חברון כפשוטה,

¶33און מיט אלע דרגות פון די פרטים, ניט נאר ג' לבות נאר דאס איז פארבונדן מיט שבע שנים, ביז אז דאס איז אויך אין מלכות גופא דער עיקר גאר דער 'כתר מלכות'.

¶34וואס בנוגע לעניננו, אז נוסף אויף די הכרזה גלוי' לעין קול, אז חדרין און ירושלים און גאנץ ארץ ישראל איז געגעבן געווארן אין א ”ברית עולם” צו אים עולם, דורך תורה הנצחית, תורת עולם פון אלקי העולם,

¶35איז דאס אויך אויך בפשטות און אויך ברוחניות, אז די ענינים פון חברון פון קירות אבער ווי גערעדט פריער, וואס דאס איז אלע ד' מינים פון אידן ווערן אן מגודה אחת ווערט פון זיי איין שטאט, איין איר אלקינו,

¶36און דאס איז אין אן אופן פון חברון מיט דעם חיבור ויחוד ויחוד, אז מ'קען גאר ניט מבחין זיין וואו איז דער יסוד האש און וואו איז דער יסוד הרוח און המים און עפר מ'זעט גאנצן עובר, גאנצן גיט, ביז ווי מ'זעט א ”קומה אחת שלימה” און דורך דערויף ווערט דערנאך איינגענומען גאנץ ארץ ישראל, מיט ירושלים עיר הקודש ברוחניות,

¶37וטוב נגאלים, ווארום ס'ווערט דער היום בקולות ישמעו דער בקולות ישמעו איז אויך ממשיך דעם היום כפשוטו, ווי די גמרא זאגט אין סנהדרין ויבנה בית המקדש בן קומו ומקבש נדחי ישראל דער ”מלך מבית דוד”, ובעגלא דידן בשעתא חדא וברגעא חדא, ו שמחת עולם גענומען פון 'שמחת תורה' על ראשם.

¶38לחיים.