Text

¶1דעם רבי'ן שווער, איז דאך דאס א שייכות מיוחדה צו די טעג אין וועלכע מ'געפינט זיך איצטער, און צי די טעג וואס קומען דערנאך במשך שבוע זה, וואס דאס איז דאך דער יום הנישואין פון נשיא דורנו, און דערנאך איז דאך אויך דער שבת לפני זה, וואס ס'איז דאך א שייכות מיוחדה, אויפרופעניש, וואס האט דאך אין זיך די אלע פירושים, אבער סיכער דער פירוש הכי פשוט, אז דעמאלט רופט מען אויף ממטה למעלה און מזולא ממטה למעלה, אפילו אט די וואס זיינען בלאו הכי געווען למעלה, איז דאך אין מעלה גופא דא כמה וכמה דרגות, ביז דרגות אין סוף, איז בא זיי אויך דא דער ענין פון אויפרופעניש, ואדרבא ביתר שאת ויתר עוז, און בפרט נאך אז מ'פארבינדט דאך דאס אויך מיט א קריאה לתורה, וואס דאס איז דאך דער פירוש הפשוט אין אויפרופעניש, אז מ'רופט אויף צו קריאת התורה, און מ'גיט אן עלי'כפירושה אויך דער ענין פון עלי', און עלי'איז דאך מנהגנו אין זמן השעת, איז דאך געווען בכמה זמנים דער סדר אז ס'איז געווען א ברכה ראשונה

¶2פאר אלע שבעה קרויים, און א ברכה אחרונה איין און איינציקער, לאחרי כל שבעה הקרויים. דערנאך איז דאך אבער געווארן דער סדר, אז יעדער וואס איז עולה לתורה האט דאך א ברכה לפניה וברכה לאחרי במילא אויך אט דער חתן וואס איז עולה לתורה אין דעם אויפרופעניש צו די אויפרופעניש שלו, האט דאס דאך אויך א ברכה והמשכה לפני הקריאה, נאך מערער, ווי ס'איז געווען מעמדו ומצבו ביז דעמאלט, וואס דאס רעדט זיך דאך דאס וועגן אן ענין פון א בן יחיד, איז דאך דעמאלט פאלן דאך אפ כמה ענינים של ספיקות וכו,' ועד כדי כך, וואס ווי דער דין איז בהנוגע צו א מלך, בפשטות א מלך ישראל, איז דער דין איז, אז אין מושחין מלך וואס ער איז א בן מלך, דערפאר וואס ס'איז ניט נויטיק ווען דאס איז א בן יחיד, משא'כן אז ס'איז דא כמה בנים, איז דאך דא דעמאלט אופנים וואס מ'דארף דעמאלט האבן א משיחה, ווי די גמרא ברענגט די דוגמאות אין מסכתא הוריות ובכמה סנהדרין ובכמה מקומות, בהנוגע צו יועקים, המשכו יועקים מפן אויף דערויף וואס ס'איז געווען אן ענין של ספק וכו במילא איז אויך פארשטאנדיק, אז

¶3אין די ענינים שמעליותא בזה, איז דאך זיכער געבליבן אפילו בא אט דעם וואס ער איז א בן יחיד און מ'דארף ניט שולל-זיין, איז דאך אבער מ'איז דאך שולל דורך אן ענין של חיוב, איז דער ענין הטוב וואס איז דא אין דעם ענין החיוב בלייבט דאס אדרבא ביתר שאת וביתר עוז ביי א בן יחיד, ובפרט נאך אז ס'איז אויך דאך מרומז בשמו, וואס דער שמו איז דאך א שם כפול, און גלייך דער ערשטער ווארט פון דעם שם וואס האט צוויי ווערטער אין זיך, איז ער גלייך רומות אויף אן ענין של נאכמער ווי כפול, מ'זאגט דאך סתם יוסף אף על פי וואס דערנאך איז מען ממשיך בין אחר לשון יחיד, און ווי ס'איז געווען בפשטות בנוגע צו רחל איז דאס געווען מערניט ווי בין אחד לאחרי זה, ס'איז דאך אבער אויך געווען דער רחל מבכה על בני וואס יש לומר, אז אויך דאס איז מרומז אין דעם ענין פון יוסף הוי'ידו וואס דערפאר איז אף על פי וואס זי האט געהאט דערנאך מערניט ווי איין און איינציקן זון לאחרי זה, זאגט מען אויף דערויף אויך, אז דער זון שלפני זה האט געהייסן יוסף אן קיינע הגבלות, ואדרבא,

¶4מ'זאגט דאך, אז כל ישראל נקראים על שם יוסף, נוהג עצה יוסף, און מ'פארבינדט דאס אויך, אז דאס איז גאר פארבונדן אויך מיט די גשמיות פון אידן, אז וויבאלד אז יוסף איז געווען דער וואס ער האט געגעבן דעם אכילה ושתי און דעם קיום פאר בני יעקב, און במילא איז דערפאר איז זאגט מען, אז כל עם ישראל עד סוף כל הדורות ווערט אנגערופן בשם צאן יוסף, במילא איז דאך אויך פארשטאנדיק, אז אין דעם ענין איז דאך געווען בפשטות, איז דאך יוסף געווען אט דער וואס האט אויך צוגעשטעלט דעם מזון ניט נאר צו בני יעקב און צו נשי יעקב, נאר אויך צו יעקב'ן אליין, און אויך ווי יעקב ווערט אנגערופן בשם ישראל ובפרט נאך וואס חיי יעקב בעיקרם איז דאך גאר געווען דוקא אין ארץ מצרים, איז דאך געווען כל הזמן וואס יעקב איז געווען אין ארץ מצרים, איז ער געווען תחש ממשלת כביכול פון יוסף'ן, עד כדי כך אז מ'זאגט דאך, ווי רש'ברענגט אראפ אין פשוטו של מקרא, אז וישב ישראל על המטה אזוי ווי ער האט געדארפט אפגעבן כבוד צו דעם מלך וואס האט צו אים אריינגעגאנגען, אף על פי וואס ס'איז דאך געווען מערניט ווי א משנה למלך, ס'איז אבער געווען א משנה למל

¶5אין אן אופן יוצא מן הכלל, בלעדיך לא ירים איש את ידו ואת רגלו ביז וואנענט אז פרעה האט געדארפט אנקומען צו יוסף'ן, בנוגע צו די שבועה הידועה, כמדובר כמה פעמים, וואס דאס האט זיך געגעבן א שליטה צו יוסף'ן, אפילו אף פרעה, על אחת כמה וכמה אויף כל עניני פרעה וכו,' און דערנאך ווערט דאס אזוי אויך, אט די אלע וואס זיי זיינען אן אין דעם זעלבן נאמען, איז דאך דאס דער תחילת הענין פון דעם שם הויבט זיך דאך אן פון יוסף און וואס ווערט אנגערופן סתם בשם יוסף הצדיק, אף על פי וואס ס'איז דאך אויך געווען כל בני יעקב איז דאך געווען שנים עשר, און מ'זאגט דאך אז כל האומר אז כלי נרחטא אינו אלא תועה דערפאר וואס ויהי ובני יעקב שנים עשר זיינען זיי אלע געווען שנים עשר שבטי יודקו, כמדובר כמה פעמים. און אויף אזוי אויך ווערט דער דערנאך נמשך צו יעדערן וואס מ'האט אים געגעבן אט דעם נאמען. וואס אף על פי וואס אזוי איז דאך א דבר הרגיל, אז מ'גיט א נאמען נאך א זיידן, על אחת כמה וכמה אז דאס איז געווארן א מנהג ישראל אין דער משפחה, בכמה מקרים, אין די שמות פון דער

¶6משפחה, געפינט מען זיך אבער דוקא בנוגע צו בניו פון דעם צמח צדק אליין, אז דארט איז גאר געווען דער נאמען, שמואל, איז גאר געווען, וואס ער איז געווען ממלאי מקומו פון צמח צדק, איז דאס דאך געווען פארבונדן מיט איינעם, ווי ס'איז ידוע דער סיפור בזה, וואס ס'האט קיין שייכות ניט צו דער שלשלת פון נשיא הדורות וכו כמדובר כמה פעמים. וואס דאס איז אויך, ווי געזא� פריער, אז דאס איז פארבונדן און מ'פארבינדט דאס מיט נשיא דורנו, און על דרך ווי מ'פארבינדט דאס מיט דעם ערשטן נאמען זיינעם איז דאך דאס מערניט ווי א האלבער נאמען, דערפאר וואס יוסף ויצחק בשעת מ'גיט דאס א נאמען דעם זעלבן מענטשן, ס'איז דאך דא מענטשן וואס הייסן מערניט ווי יצחק אליין, ווי מ'געפינט דאס בנוגע צו די אבות, און ס'איז דא אויך מענטשן ו צו יוסף הצדיק אליין, בהנוגע אבער צו נשיא דורנו האט ער דאך ביידע נעמען, און ביידע נעמען זיינען ווי איין און איינציקער נאמען, אף על פי וואס דאס איז שתי תיבות, און ווי ידוע אין דערויף דער פסק-דין בנוגע להלכה, אז בשעת ס'איז דא צוויי תיבות אין דעם זעלבן נאמען, מ'דארף דאס שרייבן אין א שטר וואס איז פארבונדן מיט הלכות אין שולחן-ערוך,

¶7דארף מען די ביידע נעמען געשריבן ווערן אין דער זעלבער שורה, על כל פנים להידור, ויש עמים אפילו בדיעבד לעקובא, איז דאס נאכמער פארבינדט דאס דער ענין פון יצחק מיטן ענין פון יוסף, וואס בהנוגע לעניננו, וויבאלד אז נשיא דורנו במילא איז הנשיא הוא הכל ווערט דאך דאס אזוי נמשך אין יעדערן פון דעם דור, אז ער האט ביידע נעמען, און האט ביידע נעמען אלס אן איין און איינציקן נאמען. וואס דערפאר איז אויך פארשטאנדיק בפשטות, אז דאס וואס אונזער דער דר און אונזער דר האט דער רשות אויף צו מאנען ביים אויבערשטן, און מאנען דאס מיט א תביעי על פי שולחן ערוך און על פי התורה און על פי מנהג ישראל פון נשיאי ישראל, און נאכמערער על פי המנהג פון נשיא פון זה עצמו, טאן מען מאנען בא יעדערן פון דעם דור, כאמור, אז ס'מוז ביי אים זיין וידו המלאה הפתוחה הקדושה והרחבה סיי דער ענין פון יוסף און סיי דער ענין פון יצחק, און ס'דארף זיין אין איין און איינציקן המשך, אזוי איז דאך דא ענינים וואס מ'ציילט פאנאנדער בגילדל זה ובגילדל אחר, בשעת דאס ווערט אבער אן איין און איינציקער נאמען, איז אט דעמאלט על דרך ווי על פי דין דארף מען דא�

¶8שיטות, איז אויך פארשטאנדיק, אז דער דין ווערט אויך נמשך, אז ס'איז ניט שייך פאנאנדערטיילן אין צוויי גלגולים. ווי מ'זעט דאס אויך בפשטות אפילו בא סתם אידן, אז בשעת מ'גיט א נאמען נאך איינעם וואס האט געהאט צוויי נעמען, איז מען זהיר, אויב ס'איז נאר ניטא קיין טעם הכי מוכרח, אז מ'זאל אים געבן פונקט אלע נעמען וואס ס'האט געהאט דער נאך וועמען מ'האט אים געגעבן א נאמען, סיי נען, ווי בנוגע לענין זה, אויב ס'וואלט געווען איינער אין דער משפחה הקרוב מעוד מעוד, וואס זיין נאמען וואלט געווען איינער פון די ביידע נעמען, וואלט מען אט דעמאלט געדארפט זוכן אן עצה איז אבער לכתחילה ניט געקומען צו דעם און דעם מצב, ויש לומר דעם טעם בזה, דערפאר וואס ס'איז ניט געווען קיין ברירה, ער מוזט האבן ביידע נעמען, בא דעם זון פון צמח צדק נאך וועמען ער איז געגעבן געווארן א נאמען.

¶9בנוגע לעניננו. און בנוגע נאכמערער, ניט נאר לעניננו אלס אן ענין כללי, נאר א פרוצית ענינים, וויבאלד אז הנשיא הוא הכל און ווי ערקלערט אויך אין הלכות מלכים פון דעם רמב אז פארוואס איז דאס דער הנשיא הוא הכל און המלך איז דער לב פון כל העם דערפאר וואס דער מלך איז דער אשר יוציאם ואשר יביאם, במילא איז דאך אן דערויף הענגט אפ דער חיים של כל העם און דער קיום של כל העם, און אויך בפרטיות דער מזונות העם, איז דאך פארבונדן אויך מיט די הנהגת המלך, דער מלך דארף דאך פארזארגן, אז כל אנשי המדינה זאלן האבן כל הדרוש להם, און האבן דאס לפי הישג יד המלך, וויבאלד אז דאס איז זיין דור, במילא איז אויך פארשטאנדיק בהנוגע לעניננו, וואס איז די תביעה, און די תביעה איז זיכער נתקבל געווארן גלייך ווי מ'האט אים ממנה געווען פאר א נשיא, און דערנאך איז געווען בפרט נאך די נשיאת המשך פון רבות בשנים, און מ'געפינט דאס אויך בפשטות, אז ער איז דאך געווען א נשיא פון שנת תרפו ביז שנת תשמי וואס דאס איז דאך שלשים שנה,

¶10וואס המלכות נקנות בשלשים מעלות, וכמדובר כמה פעמים נאך מערער ווי כהונה, אף על פי וואס תורה איז נאך מערער, אבער דאס קומט ניט, תורה איז דאך א באזונדער זאך, ומנחת בקרן זבית א נשיא דארף זיך פירן דוקא אין אן אופן, אז ניט ער טאר ניט שטיין אין א קרן זבית, ווי דער רמב איז מבאר אין די הלכות, ווי א מלך דארף זיך אויפפירן דארף ער זיך אויפפירן אין אזא אופן ער זאל זיך ניט צוזאמענמישן זיך מיט אנשי המדינה, אפילו מיט שרים שלו, וכמדובר כמה פעמים, און פארשטאנדיק אויך בפשטות. וואס יש לקשרו זה אויך, ווי געזאגט, מיט פרשת השבוע, וואס פרשת השבוע איז דאך כי תצא למלחמה על אויביך ונתנה הוי'אלקיך בידך ושבית שבי, וואס דערפון לערנט מען אפ פון שביתא שביא, אז דאס איז ניט לאו דוקא א מלחמת מצוה, איז דעמאלט איז דאך קיין פלא ניט ווי מ'דארף זיך פירן זיך מיט א מלך, וויבאלד אז בשביתא שביא לערנט זיך דערפון אפ, אז במלחמת הרשות הכתוב מדבר, וואס דערפאר שטייט דאך אויך, וכפירוש רש א, כי תצא, אז ס'איז א ספק בדבר צי ער ווערט אזוי טאן דער מלך, דערפאר וואס דאס איז ניט קיין מלחמת מצוה, נאר ס'איז מלחמת

¶11הרשות, און על פי זה קומט אויך צו נאך א הדגשה און נאך יום-טאג פארוואס מ'זאגט דאס בלשון כי תצא נוסף אויף די כללות הענין, דערפאר וואס דאס איז אן ענין פון נגנין הלחמת הרשות, כמוזכר לעיל, איז אויך דא, אז וויבאלד אז דא רעדט זיך אז דער מלך דארף צושטעלן די אלע ענינים וואס זיינען פארבונדן מיט יוסף, און אלע ענינים וואס זיינען פארבונדן מיט ישחק לשון צבי ושחוק, ווי ער הויבט זיך דאך אן דאך טענה'ן, היתקן ס'איז דאך אסר לאדם שימלא שחוק פיו בעולם הזה, דערפאר וואס מ'זאגט דאך אזי מלא שחוק פינו, בנוגע אבער צו נשיא דורנו, וואס ער איז דאך אס, דער דור השמיני, וכמדובר כמה פעמים, איז דאך אויך ווי ער האט אליין מכריז געווען, אז ואלתר לגאולה און האט אנגעזאגט אויף שוין איבערגע'חזר'ט און געהייסן מפרסם זיין, אז הנה זה בא ניט נאר עומד אחר כתלנו, און מ'קען אים זען דורך א שפאלט אין דעם כותל, נאר הנה זה בא ביז מראה באצבעו ואומר זה, און מ'דארף מערניט ווי צוגעבן אין דעם ענין פון עמדו הכי ווארום די קנעפלעך זיינען שוין אויך צוגעפוצט, במילא איז אט דעמאלט האט מען גלייך סיי די אלע ענינים

¶12פון יוסף, און סיי די אלע ענינים פון יצחק, און דאס וואס מ'זאגט אז בעולם הזה איז ווי איז דעמאלט שייך דער ענין פון ימלות חוק פינהו איז שטייט דאך בפירוש אין פסוק, אז במה דברים אמורים אז אין עולם הזה איז ניט ימלות חוק פינהו ווען דאס רעדט זיך א רגע קודם גילוי משיח צדקנו, וויבאלד אז נשיא דורנו איז געווען דער משיח פון אונזער דור, און ער איז נתגלה געווארן מיטן גאנצן תוקף, במילא איז געווען ניט נאר א רשות פון ימלות חוק פינו ולשוננו רינה וואס על פי זה איז אויך פארשטאנדיק פארוואס נשיא דורנו האט געמאנט בחסידים בדורו, אז זיי זאלן שטיין אין א תנועה פון שמחה, און פון א שמחה גדולה, אן הגבלות, אף על פי וואס אליין איז ער דאך דורכגעגאנגען דער ענין פון מאסר, און דער ענין פון מאסר וואס איז געווען פארבונדן מיט שלילת החיים, כידוע דער פסק דין לראשונה, און וואס דערנאך האט מען אים פארביטן מיטן ענין פון גלות, וואס דאס איז נאך שווערער פון דעם ענין פון נהדר החיים, כמדובר כמה פעמים, אפילו אז ס'איז שוין געווען די גאולה, און אפילו אז ס'איז שוין געווען די גאולה בשבת שלאחרי זה, וואס דעמאלט האט דאס שוין געבענטשט דער ענין פון גומל, איז דאך וויבאלד אז דאס איז אן ענין פון התחלה און אן ענין

¶13פון הלכה, האט מען מדייק געווען, אז מ'זאל גלייך מאכן דער ברכת הגומל גלייך ווי מ'איז אנגעקומען אין פעטערבורג, וואס ס'איז דאך געווען די עיר הבירה פון דער גאנצער מדינה, במילא אויך די עיר הבירה פון דעם וואס ס'איז דעמאלט נגאל געווארן און ממשיך געווען די זעלבע תנועה מיט די זעלבע ענינים לדורי אחריו צו אנשים, נשים וטף, די אלע וואס געפינען זיך דא סיי אין עזרת נשים סיי אין עזרת אנשים, עאכו כמה וכמה, און אויך מיט די קליינע קינדער, און זיי נעמען מיט זיך מיט כל האנשים והנשים והטף שבכל העולם כולו, וואס דאס איז דאך דער גור הגאולה, און דער גור הגאולה אין אן אופן פון יוסף הוי'ידן, ווי ער איז ממשיך דערנאך אין פסוק, מאי הים וואס דאס גייט דאך במיוחד אויף ארצות הברית, וואס דאס איז חצי כדור התחתון, און אויף די וואס קומען און שטאמען פון אפסטראליע, וואס זיי זיינען דאך אין חצי הכדור התחתון עצמו אויך דער תחתון שבתחתון, וואס דאס איז דאך דוקא אין יענער טייל פון דער וועלט, און זיי האט ער דאך אויך אהינצו געשיקט שלוחים, ושלוחים של אדם כמותו אז זיי זאלן דארטן זיין כמותו און דארטן

¶14אופן זיין נגלה דתורה ופנימיות התורה, און מוסיף זיין דער ענין פון מעשים טובים, צוזאמען מיט עבודת התפילה ווערט דאס אן ענין פון מקדש אדנ'כוננו ידיך אן ענין המשולש, און ס'ווערט דערנאך אויך פון תוקף ומיד ממש דער יוסיף הוי'ידו אויך מאיהו הים, וואס דאס איז דאך כולל סיי ארצות הברית אין וועלכע מ'געפינען זיך סיי אסטראליע וכמדובר, אז דאס איז דער תחתון שבתחתון. ובפרט נאך, אז וויבאלד אז שלוחו של אדם כמותו האבן דאס זיכער דורכגעפירט דא די שליחות מיטן גאנצן תוקף איז דאס געווען כמותו ממש, ווי ער איז מוסיף אין לקוטי תורה, אז שלוחו של אדם איז ער מוסיף אין איין ארט אין לקוטי תורה דעם ווארט ממש, און טייטשט דאס אפ, אז דאס מיינט מען פונקט ווי דער אדם אליין, אדמה לעליון, מיטן גאנצן שטורעם, וואס ממש ברענגט מען זיך מיט אין חלק אלוקה ממעל ממש, און דורך דערויף אין א גוף פון א אידן, וואס דאס איז דאך דער עיקר פארבונדן טאקע מיט נפש השני שבישראל, אבער אויך מיט נפש הראשונה שבישראל, און עושים נפשם טפל ונשמתם עיקר ונפשם טפל,

¶15וואס דאס איז דאך אויך דערמאנט מען דאך דא ניט אין תניא דער ענין פון נפשם טפל, נאר מ'זאגט גופם טפל דערפאר וואס דער נפש הבהמית איז אויך נגרער, און ס'ווערט איין זאך מיטן נפש האלקית בכלל, ובפרט אין דעם דור זה, וואס כולנו צדיקים און כולנו חכמים און כולנו מבונים על דרך ווי מ'זאגט בנוגע צו גאולת מצרים, וואס כימי צאתך ארץ נציין אראנו נפלאות וואס אף על פי וואס ואונים האט מען ניט געפונען, מ'האט דאך אבער געפונען חכמים און געפונען די אלע אותיות פון דעם אלף בית, וואס דאס האט דאך דער ראשי-תובות פון יעדער אידן און פון אלע אידן, וויבאלד אז א איד זאגט בכל אחת בשנה די תפילתו של כהן גדול, וואס דאס איז דאך על סדר האלף בית, און דער איז דאך פארשטאנדיק, אז דער דרך ווי דער כהן גדול האט זיך דעמאלט מתפלל געווען אויף נפש פון יעדער אידן אין זיין דור, און יעדער אידן פון די דורות שלפני זה ודורות שלאחרי זה, אזוי האט דאס געשטייט אין דעם מעמד ומצב האחת בשנה, אין דעם יום-כיפור שעבר, איז אזוי געשטאנען יעדערער פון אונז, בתוך כלל ישראל, ובתוך כל הדורות שלפני זה ושלאחרי זה,

¶16און מ'האט געהאט אויך די אלע דרגות און די אלע ענינים, אנהויבנדיק פון שנת אורה, פון שנת ברכה און שנת גאולה און שנת דעה און שנת הוד והדר און שנת ועדה טוב און שנת זכיות גדולות און שנת חסד ורחמים און שנת חיים ארוכים און שנת טובות גדולות און שנת יעוד, אנהויבנדיק פון דעם יעוד פון ביאת משיח צדקנו, תיכף ומיד ממש, און שנת כלכלה בהרחבה, על דרך ווי ס'איז געווען נוהג כצה יוסף איז דאס געווען דוקא בהרחבה און לחם לפי הטף, און ווי רש",י טייטשט דאס אפ, אז דער מנהג פון טף איז, אז ניט נאר מ'דארף זיי געבן אויף עסן און טרינקען, נאר מ'דארף זיי אויך געבן זיי זאלן האבן וואס פאנאנדערווארפן פירורים אין דער גאנצער חדר אין וועלכן זיי געפינען זיך, ווערט דאס בא זיי אויך אן ענין פון זייער מזון, וואס דאס איז כולל כל הצרכים שלהם, ס'קומט אבער אויך ארויס אין דערויף, אז אפילו אז ס'איז דא אידן וואס לכאורה האבן זיי אויסגעגעבן געלט אויף זאכן וואס א צווייטער איד זאגט, אז דאס איז מוסרות, און וואס דארף ער האבן, און וואס דארף ער האבן די דאגות שבדבר, וואס מרבה נכסים, מר בדאגה? זאגט מען, אז יעדער איד איז נוהג עצי יוס

¶17אז יעדער עיר איז אין א דרגא פון צוב און יעדער עיר איז אין א דרגא פון טף, און וויפל נשיא דורנו איז משתדל, הולך ומשתדל ומוסיף בזה, אז ס'זאל צוקומען צו יעדער עירן אויך בגשמיות, נוסף אויף דערויף אז ס'קומט צו ברוחניות, ביז אין אן אופן למעלה ממדידה והגבלה, ועוד והוא העיקר, אז דוקא נשמה בריאה אין א גוף בריאה, ביידע צוזאמען, אנקיין הפסק חס ושלום, ואדרבא ביתר שאת וביתר עוז אין א תוספת בריאות הגוף און תוספת בריאות הנשמה. וואס על פי זה איז אויך פארשטאנדיק, אז וויבאלד אז ס'דארף זיין טייער אזוי דער גוף פון א אידן, פארוואס מ'זאגט אין פרשת השבוע זאגט מען כסא אצו למלחמה אז ס'קען זיין א ספק בדבר, און נאך מערער אז בשעת איד איז כתי מלחמה פרעגט מען דאך די שאלה בכתוב, פארוואס זאגט מען אויף דערויף כתוצו למלחמה און שונא הוי'דלקיך? האט דאך דער כתוב איז דאך מדייק אויף קיצור הלשון, בקיצור הכי נמרץ האט דאך לכאורה געדארפט דער פרסת זיך אנהויבן, אז כי סילחים ושבית שבי סילחים אלע אמו אויביך אט דעמאלט

¶18ושבית שבעי ונתתה מיט די אלע ענינים שלאחרי זה. נאר כאמור איינער פון די פירושים, און אויך על דרך הפשוט, א איד האט קיין שייכות ניט קיינע מלחמות. ער איז א בן מלך, און א בן מלך יחידו של מלך, וואס ער איז סמוך על שולחן אביו. וואס האט ער פאר א שייכות צו מלחמות, וואס פאר א מלחמות ס'זאל ניט זיין? אפילו מלחמה פון לכשון לחם, א מלחמה כדי ער זאל באקומען פרנסתו, פרנסת אנטשי ביתו, דארף ער מלחמה-האבן מיט נאי העולם, מיטן טבע העולם, און דארף דערצו זיך אריינלאזן אין פארן מעבר לים, אדער אנדערע ענינים מסחר, וואס זיי זיינען לכאורה פארלאנגען זיי דערנאך בענטשן ברכת הגומל, אויב ער איז פירוש מפני פרנסתו אין מדינת הים, איז דערנאך אז ער קומט צוריק לביתו, דארף ער מאכן ברכת הגובל, אפילו ווען ער איז פורש געווען אין מדינת הים כדי צו באקומען פרנסתו ופרנסת בני ביתו. וואס דאס איז אויך ווי דערמאנט פריער, און אומקערן זיך צו פרשת השבוע, אז מ'זאגט כי תצא למלחמה א איד האט קיין שייכות ניט צו מלחמות, אפילו צו מלחמות פון מלחמת חובה,

¶19זעט מען דאך, אז ווי אזוי איז געווען דער כיבוש פון ארץ-ישראל, האט מען ניט געדארפט מלחמה-האבן, אין וואס איז באשטאנען די מלחמה-אז די חומות זיינען אי נגעפאלן פון זיך אליין. וואס איז געווען די השתדלות פון אידן איז געווען-אז זיי זאלן טראגן דעם ארון-הקודש, און זיי זאלן בלאזן אין א שופר, און דורך די כהנים, אויף די פארשטייער פון יעדער אידן און פון אלע א איז דאך גאנץ שבט לב, ועאכו כמה וכמה הכהנים, זיינען דאך די וואס זיי טוען אפ פאר יעדער אידן דאס וואס יעדער איד דארף אפטאן, ער האט דאך אבער אין דרך הטבע איז אים שווער אויסצופירן די אלע זהירות וואס א כהן דארף דורכפירן, במילא גיט מען דאס איבער א כהן וואס ער איז א זריז און ער איז א זהיר און ער איז ווי די אלע ענינים מיט וועלכע א כהן ווערט געבארן, במילא פון ער דורך די אלע ענינים פאר זיך, און אין אן אופן וואס ער איז אויך מוסיף בזה די אלע אידן וואס איז ארום אים, וואס זיינען זיך אין זיין קהילה, אדער אין שאר קהלות העולם, ווי ס'איז דאך אויך דער נוסח בא ברכת כהנים איז מען דאך אויך בענטשן זיך דער כנבלעך הוי'וישמריך און יאיר הוי'פניו אליך ויחוניך און גיתר הוי'פנים

¶20ולך ויתן לך שלום איז דאך דעמאלט די כוונה פון דעם כהן דארף זיין, ועל דרך זה פון יעדער אידן ווען ער זאגט ברכת כהנים יעדער טאג אינדערפרי, זאגט ער דאך אויך ברכת כהנים, און מ'פרעגט זיך אין דערויף די שאלה לכאורה, אז וויבאלדא מ'מאכט ברכת התורה, און צוליב דערויף דארף מען זאגן א פרשה בתורה, האט זיך געהאט אן ארט אז מ'זאל דערנאך זאגן א פרשה וואו ס'רעדט ז וועגן לימוד התורה, וואס דארט איז דער עיקר פון ברכת התורה. וואס האט מען קובע געווען? האט מען גאר קובע געווען דער ענין פון ברכת כהנים, נאר אט דאס איז דער עיקר על דרך ווי מ'זאגט אז המלכות נקנה און התורה נקנית און כהונה נקנית איז יעדער איד איז דאך אין א דרגא פון א כהן גדול, כמדובר כמה פעמים, און אויך געבראכט פון ממלכת כהנים, פון בעלתורים וכו אז דאס ניט מיינט יעדער אידן און אלע אידן, און ממלכת כהנים מיינט מען, אז יעדערער פון אונז און יעדערער פון אייך און יעדערער פון כלל ישראל איז אין א דרגא פון כהן גדול. וואס דערפאר איז פארשטאנדיק נאך מערער פארוואס מ'מאנט בא דעם אויבערשטן, און מ'איז זיכער, אז תיכף ומיד, וועט דער אויבערשטער באווייזן, ניט נאר ישראל במעמדם און ניט נאר לוים בדוכנם, נאר אויך כהנים בעבודתם,

¶21ביז דעם כהן גדול עומד ומקתיב קטורת אין קודש הקדשים, וואס דאס איז דאך דער עיקר מקום הקטורת, ובפרט נאך לדעת כמה פוסקים, אז א כהן גדול האט געקענט אריינגיין אין קודש הקדשים ווערן נאר ער האט געוואלט, במילא נאר דער תנאי איז נאר געווען, אז בזאת יבוא אהרן אל הקודש סאגט שיט מען ניט קיין הגבלה אין זמן, נאר די הגבלה מערניט אין וואס פאר אן אויף ווי ס'דארף זיין אריינגיין מיט אזעלכע קרבנות און מיט אזעלכע קטורות וכו אבער ווען קען ער אריינגיין? אין קודש הקדשים? וויבאלד אז ער איז א כהן גדול קען ער אריינגיין ווען ער וויל, און וויבאלד אז ער איז א כהן גדול, און דאס איז דאך אן ענין וואס ס'איז דערנאך כדי דייט דאס איבער בירושו צו יעדער אידן, האנשים והטף, און אויך האבן זיך די דרגא פון אן אשת כהן גדול אדער בת כהן גדול, אדער ביידע זאכן צוזאמען, אדער א חות כהן גדול, אדער אלע זאכן צוזאמען איז אט דעמאלט האט דאך יעדער איד די אלע ענינים, און גרויסט זיך תוקף ומיד. און דערמיט איז אויך פארשטאנדיק וואס מ'איז רגיל אין די התוועדות מסיים זיין, אז מ'וועט זיך זען אלע צוזאמען, דוקא אין קודש הקדשים זאל דא אזוינע וואס פרעגן

¶22וואס הייסט מ'ווארט זיך אזוי? אין קודש הקדשים דארף מען האבן כמה תנאים וכמה אופנים וכו'זאגט מען, אז אין קודש הקדשים ס'רעדט זיך וועגן א כהן גדול איז ניטא קיין הגבלות אין זמן, די איינציקע הגבלות איז מערניט בנוגע צו די קרבנות, וואס די קרבנות זיינען בהישג יד של כל אחד ואחת מישראל, ובפרט נאך לויט ווי דערמאנט פריער, אז וויבאלד אז דער נשיא הדור וואס הוא הכל גיט דאס אין אן אופן פון יוסף און אין אן אופן פון יצחק, וואס דאס איז דאך בתכלית הריבוא ובתכלית ההשפעה ובתכלית ההמשכה האט דאך יעדער איר אן עשירות מופלגה, און ס'ווערט דערצו אויך דער חמשה מישה רצון לפניו און ס'ווערט דערפון אויך די אלע ענינים פון א גדר פון א מלך, ווי דערמאנט כמה פעמים, וואס אין תיקוני זהר זאגט ער, א יעדער איד, אף על פי וואס די גמרא זאגט אויף דעם לשון מלכים איז האט ער אויך א גדר פון אויף יעדער אידן דער ענין פון מלכים, האט ער אויך אין זיך דעם גדר, ווי ער זאגט אין תיקוני זהר, און דאס איז א מתכילה יזהירו כזהר הרקיע ווערט דאס דער תיקון פון כל העולם כולו, על אחת כמה וכמה דער תיקון פון יעדער אידן, אין אן אופן אז מ'איז ייתר כזהר

¶23רקיע, במילא שטייט ער אין א מעמד ומצב פון א כהן גדול בכל יום ויום, ובכל לילה ולילה הוא בני ביתו וכו ועוד והוא העיקר, אז דאס קומט אלץ פאר, און ווערט גלייך אריבערגעטראגן, אין בית המקדש, אדנ'כוננו ידיך אין דעם בית השלישי און דעם בית המשולש, כמדובר לעיל. וואס דאס איז אויך דער חלק אין פרשים פון חתת איז דאך אויך פארבונדן פון שלישי ביז רביעי, וואס דארטן רעדט זיך אויך וועגן דעם ענין פון שבט לוי, וואס לא שבט לוי בלבד אלא כל אחד ואחד אשר נדבה ארוכה וכמדובר כמה פעמים, און איז מסיים דארטן לא יבוא הוי'אלקיך צו הערן ענינים וואס מ'זאגט אן ענין בלתי רצוי אויף א אידן, אפילו אז דאס זאגט א נביא שבאומות, וואס ער האט מועד-געווען און תורה האט דאס אריינגעשריבן אז ער איז געווען נופל וגלוי אינעים שטייט דאס אין תורת אמת, אף על פי כן זאגט מען, אז דער אויבערשטער איז ניט אריינגעגאנגען אין קיינע חשבונות און קיינע ענינים האט מען לכתחילה ניט געהערט וואס ער זאגט, און זאגט גלייך אויף דערויף דעם טעם, דערפאר ווא�

¶24אלקיך", און איז מבאר אין דערויף אין לקוטי תורה אויף דעם דרוש, וואס דאס איז דער סיום הדרושים אין לקוטי תורה פון דער פרשה פון כי תצא, איז אויפן דעם פסוק וואס הויבט זיך אן מיט ולא אבן און איז מסיים כאהיפך הוי'אלקיך שטייט דא א דבר פלא אין דעם דרוש, אזוי איז דאך דער ענין פון שם הוי וואס דאס איז דאך חלק הוי'עמו וואס דאס גייט דאך אויף יעדער אידן, וכמדובר כמה פעמים, בארשטייט דאך פון ד'אותיות און קוסות של יו ד, און זיי ווערן מבואר בארוכה לפי ערך אין פרשה ראה אין. טאקע די התחלה פון פנים בפנים דיבר הוי'עמכם וואס דאס איז פארבונדן מיט מתן-תורה, אבער ראה ווערט דאך דאס דער פנים בפנים שטייט דאך פארבונדן מיט לא יבוא הוי'אלקיך צו הערן פון א יו איז על דרך ווי מתן תורה, וואס ס'איז דאך געווען דער ענין פון דער וואס זאגט ניט קיין גוטע זאך אויף אידן, איז דאך דעמאלט ווי דער ידוע דער פתגם פון נשיא דורינו, אז ביום פון מתן תורה איז דעמאלט האט קיין ארט ניט, על דרך ווי ס'איז געווען בא מתן תורה, האט קיין ארט ניט דער ענין פון זאגן עפעס ניט קיין גוטן ווארט אויף אידן, כמוזכר לעיל, און ווי ער איז מבאר אין לקוטי תורה, כאמור, דא

¶25דבר פלא, אז אף על פי וואס בשעת ס'רעדט זיך דער ביאור הענינים פון שם הוי'אין פרשה ראה, שטייט דא דער עיקר בארוכה גאר דער ביאור פון אלע ד'אותיות פון שם הוי און דערנאך אויך דער ביאור פון י בפרט, און אויך דער ביאור פון כוסף של י בפרט, אבער בקיצור לפי ערך, משא'כ דוקא אין דער פרשה פון אונזער סדרה, איז דארטן שטייט דוקא בארוכה דער ביאור טאקע אנהויבנדיק, לכאורה פון שם הוי ווערט דאס צוגעצייכנט אין דעם צמח צדק הארץ, אז מ'זאל איינקוקן אין פרשה ראה, וועגן וואס פאר אן ענין רעדט זיך בארוכה אין דער פרשה פון כי תצא רעדט זיך בארוכה דוקא דעם ביאור אין כוסו של יו'ד פון דעם שם הוי., און וואס נאך מערער, בשעת ס'רעדט זיך אין שם הוי איז דאך דא כמה דרגות ביז מ'איז מבאר אבער לא יבוא הוי'אלקיך ווי אין דער פרשה איז ער מבאר אין לקוטי תורה אויף דעם פסוק, אז דאס מיינט מען דער שם הוי'הכי עליון, און נאך מערער מ'מיינט דאס דער שם הוי'ווי ער שטייט אין דעם מציל, ניט ווי ער שטייט אין אצילות, נאר ווי ער שטייט אין דעם מציל האצילות, ביז ווי ער שטייט אין מציל בפני עצמו, און ממיל וואס באשטייט דער

¶26ביאור, ובפרטיות, דער ביאור דוקא אין קוצו של יו ד, שלא בערך אפילו צו דעם ביאור פון יו ד עצמו, על אחת כמה וכמה פון שאר אותיות פון דעם שם הוי און ויהי רצון, אז תיכף ומיד ממש זאל מקויים ווערן ביי אלע ענינים האמורים, און ס'זאל זיין לכל לראש, אז וויבארד אז לא אבוא הוי'אלקיך לשמוע ס'הערט זיך ניט דער אויבערשטער לגמרי ניט וואס ס'איז דא עפעס-וואס אן ענין וואס קען עפעס-וואס זאגן וואס זאל אנרירן א אידן, דערפאר וואס כהפך הוי'אלקיך איז דאס הוי'אלקיך ווי ער שטייט אין אצילות, און דארטן שטייט ער אלס א מעציל, און נאך העכער ווי ער שטייט אין אלקיך כחךך וחיותך, און דער הוי'איז דאס הוי'הכי עליון, און די אהבה איז נאך א העכערע אהבה ווי דער פירוש הפשוט איז דאך דאס די אהבה פון הוי'אלקיך, וואס דעמאלט ווערט דאס א מעמד ומצב מיוחד, מערער ווי דער מצב הרגיל פון הוי'אלקיך, וויבאלד אז דעמאלט איז דער היפך הוי'אלקיך. און ויהי רצון, אז דאס זאל זיין תוקף ומיד ממש, און מ'דארף ניט האבן אין דערויף קיין סדר השתלשלות, ומפסקים ופסאות ודגמיות וצמצומים, נאר תוקף ומיד

¶27ממש, על דרך עם ענני שמיא, האט מען פון די ענני שמיא, כמוזכר לעיל, ווערט יעדערער פון אונז אריבערגעטראגן מיט כלל ישראל גלייך אין קודש הקדשים, און דארטן גופא אין דעם קודש הקדשים, וואס דער אבן שתי'איז דאך לא נגנז מלכתחילה, פארן אלעמאל בגלוי, און האט א שייכות מיוחדה צו שנה זו, האט דאך אין זיך אויך די אותיות פון שין און די אותיות פון ט", און די אותיות פון יו דקו, וואס דאס איז דאך א שם בפני עצמו, און ווערט דערנאך אויך א שם וואס ער איז די התחלה פון דעם שם הוי,"' וואס דערפאר איז דאך אויך אז מ'האט אנגעשריבן דעם יו דקו שבשם הוי,"' ווערט שוין א קדושה מיוחדה צוגעגרייט פאר דעם וו שלאחרי זה און פאר דעם כה אחרונה שלאחרי זה, כמבואר אין ספרו הלכה. ועוד והוא העיקר, אז האט תיכף ומיד ממש, אז די אלע מלחמות איז שוין געווען, און די ניסים ונפלאות אין שנה זו וואס ס'איז געווען מלחמות צווישן אומות-העולם, און דער אויבערשטער, ווי ער זאגט אין ילקוט שמעוני הידוע ומוזכר כמה פעמים, זאגט דער אויבערשטער, אז אידן דארפן שטיין על גג בית המקדש, און זאגט צו זיי, אז זיי דארפן זיך אינגאנצן ניט נעמען צו

¶28הארצן, דערפאר וואס דער אויבערשטער איז עוסק מיט זייער גאולה, און זיי שטעלט ער אוועק אויפן גג פון דעם בית-המקדש, וואס איז העכער פון אפילו פון מדידות והגבלות פון דעם בית-המקדש עצמו, ווי דער ענין הפשוט אין א גג איז ער זיך מכסה ומקיף על כל הנמצא תחתיו ומכל הגדדים אפילו ווי דאס איז אין קודש הקדשים אפילו וואס גנגש איז דאך לא נקדש, איז דאך אדרבא על דרך ווי מ'זאגט אין הקפות פון שמחת תורה, אז ס'איז מערניט ווי א מנהג, דערפאר וואס דאס איז נאך העכער אפילו פון ניסוך המים, וואס דאס איז הלכה שבעל פה, אן ענין פון הלכה למשה מסיני, משא ין-כן הקפות איז נאך א העכערע זאך, קען דאס שטיין מערניט ווי אין אן ענין של מנהג, איז יהי רצון, אז מ'זאל מוסיף זיין מחזק זיין די אלע מנהגים פארבונדן מיט טוב לב משתה תמיד, אז וואו נאר מ'האט א געלעגנהייט צו מאכן א שמחה של מצוה, מאכט מען דאס, און מ'מאכט דאס ברוב שמחה ופג, ומתוך שמחה וטוב לבב בפשטות, ומשתף אין דערויף א ריבוי אידן, און א ריבוי ביז א צחדל לספור, אז אים ליגט ניט אין קאפ צו ציילן וויפל אידן זיי זיינען געקומען, דערפאר וואס ער

¶29שטייט אין א מעמד ומצב פון חדא לספר, העכער פון כל הענינים של מספר, דערפאר וואס מ'האט שוין לא יספר מרוב, ועוד והוא העיקר, ווי דערמאנט פריער, אז ס'איז מערניט כסא אצל המלחמה, דערפאר וואס מצד עצמה מאנט מען בא דעם אויבערשטן, און דער אויבערשטער גיט דאס גלייך נאך, אז וואס האבן מיר צו טאן מיט דאגות פון דעם עולם הזה, אפילו דאגות של מצוה, מערניט וואס דער אויבערשטער וויל, במילא איז מזמן לזמן איז תצא למלחמה, אין מלחמת מצוה, און אויך במילא איז בכל דחיך דעה אויך אין מלחמת אשות, במילא איז דאך אויך פארשטאנדיק בפשטות, אז ס'דארף זיין אויף דערויף כי תצא איז ווי קומט א איד צו אן ענין של מלחמה דארף ער ארויסגיין פון זיין מעמד ומצב אלס א איד, בני יחידו של מלך מלכי המלכים הקב וך הוא, אפילו אז דער אויבערשטער איז חמוז בגדים מבצרא, משא'כן אבער צו א אידן איז אט דער ענין דארף אויך א אידן ניט האבן, נאר מזמן לזמן איז דא אן ענין וואס כי תאתו און דאס איז למלחמה, זאגט מען אבער גלייך, אז ניט ער זיך משתתף אין דער מלחמה, און ניט ער טוט ע עפעס מיט לו זיין וכו נאר דאס איז מלכתחילה על אויביך יעדער איד שטייט אויף העכער און שלא בערך

¶30העכער פון אלע ענינים וואס זיי זיינען ניט מתאים מיט זיין אידישקייט, און וויבאלד אז ס'איז ניט מתאים מיט זיין אידישקייט, אז דאס איז דער איינציקער אויב וואס א איד האט כדי ער זאל קענען האבן בחירה, במילא האט מען אויט געמאכט אט די מציאות, ס'איז אבער ניט אן אויב וואס האט א מציאות בפני עצמו, ס'איז מערניט כדי מ'זאל קענען מקיים-זיין א שאתה למלחמה, במילא האט מען באשאפן אויביך וואס זיי געפינען זיך למטה מטה, ביז אין מצולות ים, צוזאמען מיט חטותם, און דארטן גופא שטייט מען אויך אין אן אופן פון אל אויביך און ס'איז מערניט ווי א שעה קלה דער ענין פון כי תצא למלחמה על אויביך און נאך מערער והיה הבין הדחור לשניא אז די אלע ענינים וואס ס'איז געווען פארבונדן מיט גלות איז דאך דאס געווען באמת שנוי בא יעדער אידן, על אחת כמה וכמה ווי יעדער איד דערמאנט זיך, המודה אני לפניך מלך חי וקיים שהחזרת בי נשמתי וחמלה רבה אמונתיך איז יעדער ענין וואס נעמט ביי אים צו א רגע וואס דעמאלט קען ער ניט טראכטן וועגן פנימיות התורה, ווי ס'האט אין זיך ניט קיין מושלים בדוגמאות,

¶31שטייט פנימיות התורה בגלוי, האט ער דאס אויך, ער מאכט דאס בקיצור הכי נמרוץ, און מ'האט דאס שוין אפגעמאכט אין די רגעים שלפני זה, און מכאן ולהבא, ותיכף ומיד, הויבט זיך אן דער ענין, אז א איד שטייט ביי אים בגלוי, אז ער גייט אריין צוריק אין זיין מעמד אין מצבו, ניט אין מעמד ומצב וואס ער טראכט און ווייס אז ס'איז דא אן ענין פון אויביך, ניט א מעמד ומצב פון אל אויביך אפילו ניט א מעמד ומצב פון מלחמת מצוה, דערפאר וואס מ'דארף שוין ניט האבן קיין מלחמת מצוה, מ'האט שוין מעשינו ועבודתינו כל משך זמן הגלות, און מ'האט דער מצות רצונך, שכר מצוה מצוה די מצוה אליין פון מקריב זיין קרבנות, אין אן אופן פון אדם כי יקריר ניט קרבן להוי און די אלע דרגות ווי ער רעכנט זיי דערנאך אויס, אין אלע מינים פון בעלי חיים, און דערנאך אלע דרגות פון צומח, און אלע דרגות פון דומם, וואס זיי זיינען דאך אלע נכלל אין די ענינים וואס מ'האט מקריב געווען אין משכן, און ביז מלך ברית אלקיך.

¶32וואס דאס איז דאך אויך דער ענין הדומם, און אויך דער ענין המים בפשטות, וכמדובר כמה פעמים במיוחד בנוגע צו ניסוך המים, ווי דערמאנט אויך פריער. ועוד והוא העיקר, אז ס'איז א שאט די צייט אויף צו רעדן, מ'דארף זיך גרייטן צו קבלת פני משיח צדקנו דורך לערנען נאך אן ענין אין פנימיות התורה, און לערנען דאס מיט א תמדה ושקידה, און דער עיקר מיט א איבערגעגעבנקייט, אז ער לייגט זיך אריין אין דעם לערנען און דאס ווערט א יחוד נפלא שאין יחוד כמוה נמצא כלל, אז ווערט איין זאך דער משכיל וואס דאס איז יעדערן פון אונז, צוזאמען מיטן מושכל וואס דאס איז דער דבר הוי'זו פה הלכה, און צוזאמען מיטן משכיל ומושכל און שכל, ווערט דאס אן איין און איינציקע מציאות, והוא העיקר. ובפרט און דאך די שליחות וואס מ'מאכט יעדערן אויף אפגעבן אויף צדקה, איז דאך דאס האלט דאס נאכמערער צו די גאולה האמיתית והשלימה תיכף ומיד ממש, וממש ממש.