Text

¶1ווי יעדער יאר אין דער צייט, וואס דאס איז די ענדע פון חודש מנחם אב, און וואס מ'האט שוין געווענטשט דעם שער וואס מיט א פאר טעג צוריק, חודש אלול, וואס דאס איז דאך דער חודש החשבון און די צוגרייטונג צו דעם נייעם יאר, וואס ס'וועט זיין זיכער אז כתיבה וחתימה טובה לשנה טובה ומסוקה קלייבן זיך צוזאמען א סך אידן, ובעיקר תינוקות של בית רבן אידישע קינדער, וואס זיי געהערן אין דעם חדר פון דעם אויבערשטן, וואס דערפאר ווערט דאך יעדערער פון זיי אנגערופן, אז ער געהערט צו צבאות השם און וויבאלד אז זיי געהערן אין דעם חדר פון דעם אויבערשטן, איז דאך פארשטאנדיק, אז זיי טוען אלץ וואס זיי קענען, ווי דער אויבערשטער ערווארט פון זיי און וויל פון זיי, און א זיכערע זאך, אז דער אויבערשטער גיט זיי אלע געהעריקע כוחות, אז זיי זאלן קענען דורכפירן אלע זייערע באשלוסן אויף צו אויפצופירן זיך ווי תינוקות של בית רבן, אבינו שבשמים.

¶2די וואס לערנען מיט זיי און די וואס פירן מיט זיי אן און ווייזן זיי די ריכטיקע וועג, זיינען די שלוחים וואס דער אויבערשטער האט זיי בהשגחה פרטית אריינגעגעבן אין דעם געדאנק פון די וואס דארפן אויסקלייבן די מדריכים ומדריכות, ווי אזוי צו אנצופירן מיט דעם אויבערשטנ'ס קינדער, וואס דאס איז דאך יעדער אידישער קינד, און זיכער אזא קינד וואס באקומט דעם ריכטיקן חינוך ליגן דעם אויבערשטנ'ס תורה, און ווערט געבענטשט מיט די ספעציעלע ברכות וואס קומען צוזאמען מיט לערנען תורה און מקיים-זיין אירע מצוות, ועוד ועיקר אויפפירן זיך טאג-טעגלעך, ניט נאר אין דער צייט ווען מ'געפינט זיך אין קעמפ, נאר נאכמערער בשעת מ'האט דעם גאנצן טאג בא די עלטערן אין הויז, און א טייל פון יעדער טאג, פון דעם גאנצן טאג, אין א חדר אדער אין א תלמוד-תורה אדער אין א ישיבה קטנה, באווייזן זיי דאך אין טאג-טעגליכער אויפפירונג ווי אזוי זיי פאלגן נאך אבינו שבשמים, איז דאך א זיכערע זאך, אז דער אויבערשטער האט פאר זיי ספעציעלע ברכות, און ס'איז א ספעציעלע הצלחה

¶3הצלחה, זיי זאלן נאכמער געבענטשט ווערן, פון מערער נאך ווי סתם קינדער, און האבן נאכמער הצלחה, מער ווי סתם קינדער די אמת'ע הצלחה, וואס זי איז פארבונדן צום אלעם ערשטן, אז דער אויבערשטער גיט דעם ריכטיקן געזונט און רואיקייט, במילא קען מען לערנען תורה און מקיים זיין אירע מצוות אין דעם בעסטן אופן און א שלימות'דיקן אופן, ומתוך שמחה וטוב לבב, און אין אזא אופן ווי תורה זאגט, אז די מצוות התורה איז מצוה גוררת מצוה אז דער עצם מקיים-זיין א מצוה, וואס דא שליסט זיך אין זיך אויך איין, ובעיקר, די מצוה פון לימוד התורה, ברענגט מען זיך מיט נאך א מצוה און נאך א מצוה, וואס דורך דעם אלעם ווערט צוגעגעבן נאך מערער אין דעם אויבערשטנ'ס שכר המצוות צו די קינדער אליין, און דורך זיי אויך צו די עלטערן און צו די מחנכים ומחנכות, וואס זיי האבן זיי ערצויגן און ערציען זיי אזוי, און גרייטן אלץ צו, אז במשך פון זייער גאנצער לעבן זאלן יעדערער פון זיי מקויים

¶4ווערן, אז חנוך לנער על פי דרכו איז אט דעמאלט בלייבט דאס ביי אים די אויפפירונג אויף זיין גאנצן לעבן, און נאכמערער צוגם כי יזקין דאס ברענגט אים אויך א ברכה פון לאנגע, געזונטע און פריילעכע און תורה'דיקע יארן, וואס ער איז אלץ נאכמערער ממשיך, ווי געזאגט פריער, המצוה גוררת מצוה. איז דאך פארשטאנדיק, מ'לערנט מערער תורה, איז האט מען אין דערויף נאכמער גוררת, נאכמער מצוות, און נאכמער תורה בכלל. און ס'איז דאך זעלבסט-פארשטענדלעך, אז וויבאלד אז דער אויבערשטער גיט אט די ברכה, גיט ער די אלע תנאים אין זייער לעבן, אז זייער לעבן זאל זיין אין אזא אופן, אז זיי זאלן ניט האבן קיינע זאכן וואס מאכן זיי שווערער דעם לימוד התורה, במילא האבן זיי דעם אמת'ן ריכטיקן געזונט, און די עלטערן זיי וועלן האבן די אמת'ע ריכטיקע פרנסה, און זיי האבן א פריילעכע הויז און א אידישע הויז און א תורה הויז.

¶5וואס דאס ברענגט זיי נאכמערער, אז זיי זאלן נאכמערער באווייזן, אז זיי זיינען אמת'ע אידישע קינדער, במילא, איז וויפל מ'האט געלערנט תורה מיט א טאג פאר דעם, איז מען נאך מוסיף, וויבאלד אז אין יעדער ענין פון אידישקייט איז יעדער איד, על אחת כמה וכמה פון צבאות השם, דארף מען מקיים זיין דעם ציווי פון להעלות בהקידוש, אויף נאכמערער צוגעבן, און נאכמער להעלות, פון אפטייטש ווערן העכער און ארויפגיין העכער, העכער אין לימוד התורה און קיום המצוות, אמוז אז מ'לערנט מערער, נאר אויך אז מ'לערנט העכער, מיט נאכמער פארשטאנד און מיט נאכמער לעבעדיקייט און מיט נאכמער חיות,

¶6אויך אין דעם ענין פון מקיים-זיין די מצוה פון ואהבת לרעך כמוך אויף משפיע זיין אויף אלע זייערע חברים, און די מיידעלעך אויף זייערע חבר'טעס, זיי זאלן אויך אזוי טאן, און דאס ווערט אויך געבענטשט מיט א ספעציעלע הצלחה וברכה פון דעם אויבערשטן, וואס די חברים און חבר'טות אויף וועלכע זיי ווירקן איין זיינען דאך אויך דעם אויבערשטנ'ס קינדער, און געהערן אויך צום עם נבון וחכם, צו דעם אידישן פאלק, וואס יעדערער פון זיי איז, ווי מ'האט געזאגט אויך אין די צוועלף פסוקים איז ווי רשע קהלת יעקב, אז יעדערער וואס געהערט צו קהלת יעקב האט געירשנ'ט און באקומט אין א ירושה, אין א פולער ירושה, תורה צוה ל נא משה אלע זאכן וואס שטייען אין דער תורה, כולל אויך בפרט די מצוות וואס שטייען אין דער תורה, ביז אז דאס ווערט אויך דערקענט

¶7אין זייער טאג-טעגלעכן לעבן, ניט נאר די זאך אז זיי זיינען לומדי תורה און מקיים מצוות, נאר אז זיי טוען דאס נאך מערער ווי זיי האבן געטאן מיט א טאג פאר דעם, נאך מערער ווי זיי האבן געטאן אין א טאג פאר דעם איז אויך געווען מערער דערפון וואס זיי האבן געטאן מיט צוויי טעג פאר דעם, ביז אויך אז דאס איז נאך מערער וויפל מ'האט געטאן אפילו אין די לעצטע טעג פון גן ישראל, פון פאריקן יאר, איז דאך פון דעמאלט שוין דורכגעגאנגען א גאנצער יאר איז דאך א זיכערע זאך, אז אין צווישן פאר די צוועלף חדשים האבן זיי נאך עולה געווען אין די אלע גוטע זאכן, כולל אויך במיוחד אין דעם לערנען תורה און מקיים-זיין מצוות, וואס דאס אלץ גיט נאכמערער צו אין דעם אויבערשטנ'ס ברכות והצלחות צו זיי, און דורך זיי אויך צום אויבערשטנ'ס ברכות והצלחות צו זייערע עלטערן, צו זייערע מחנכים ומחנכות, און דאס אלץ ווערט באקומען פון דעם אויבערשטן מידו המלאה הפתוחה הקדושה והרחבה.

¶8און דאס ווערט אויך די ריכטיקע צוגרייטונג, אז מ'זאל גאר אינגיכן ארויס פון די אלע ענינים פארבונדן מיט די התחלה פון חודש אב, ווארום מ'האלט דאך שוין אין דעם סוף פון חודש אב, און אין צווישן האט מען דאך אויך געהאט דעם חמשה עשר באב, וואס ס'איז געווען זייער א גרויסער יום-טוב בזמן שבית המקדש הי'קיים און אויך נאכדעם, אלץ ווערט די אמת'ע צוגרייטונג צו דעם אמת'ן יום-טוב און דעם גרעסטן יום-טוב פון יעדערן פון אייך און פון יעדערן פון אונז און פון יעדערן פון דעם אידישן פאלק, וואו נאר מ'געפינט זיך, אז גר בקרוב ווערט די זאך פון קיבוץ סגרית, אז אלע אידן ווערן צוזאמענגעקליבן, דורך אבינו שבשמים, דורך דעם אויבערשטן אליין, און יעדערע פון אייך און יעדערע פון אונז און יעדערע פון זיי גייט צוזאמען, און דער אויבערשטער בראשם, בארצנו הקדושה אין ארץ ישראל, און דארטן אין ירושלים עיר הקודש, און דארטן אין ירושלים אין בית המקדש, מקדש אדנ'כוננו ידיך ובקרוב ממש.

¶9ווי קומט באק פון די קעמפס, און ווי געדער טאגעבן, און דער ענט איז דער ווי ער האט רייט בלעסט די ניו מאנת חדוש אלו ושבת שבת פון וועלכם, און מאנט דער וועלך איז דערמאנטער פון חשבון הנפש, דאס'איז דער טיין וואס ווי האט אויס טארט פראפעירינג ערדי פון דער ניו יער, ווי ס'ווערט זיך שוין בי א שנה טובה מסוכה, א גוד יער אין א סוויט יער, און ס'העסט דאך האט פון רבינו של אים? ס'איז חדה, ווי ער איז אין געץ חדה, און אייטש וואנענט וואס איז קולט דער צבאות השם, בקאז אייטש-וואנער וואס איז א סולדזשער אויף דער רבינו שלאולם. און ווען מ'איז אין געד'ס חדא, ווי אנדערסטענד ווי ווי מ'א יבל טו ענטער אין געד'ס חדא? פיקאס ווי'איז דא ווען דער רבינו שלאולם וואנט פון אוס, און דער רבינו שלאולם טעגסט-א לוק און סייסט, אז ווי גוט קידס, אז ווי ווי וו אנט to דו די רייט טינג,

¶10היא גיב דאס די יביליטי, היא גיב דאס די כוחות, to carry out all the רעזולוסיאנס אז ווי קינדערלאך האב מייד, און א ווי פארדער אין האבן, אביו שבשמים, איז דער וואנען ס'איז צייט ווייט אז ווי איז שבי עבל to וקאמפליש ווי ווי וואנען ווי קינדערלאך, אדער די שלוחים. הואה א דא שלוחם,� די או דער קא נסלערס, די אר דיר וואנען ווי הנס וואלט על פי השכחה פרטית, ביי די די וואנען פראווידענץ דיי ווארט די די וואנס, די מדריכים ומדריכות, די וואנען די וואנעס לערנען תורה, וואס נאר אלי איז דאס אן ענין אויף לערנען תורה ווען ווי איז אין קאמפ, but also when we come back, ווי האב יעט-מור טיימעס טו סטארייט, ס'איז א פול-דע ווען מ'איז ווארי טו געדער באקען אין א הום ווי דער פארענטס, דען ווי גאל באקעטו א חורא, ווי גאל באקעטו א תלמוד תורה, ווי גאל באקעטו א ישיבה קטנא, וויבא וויבא רעבא ט איז,

¶11ענד ווי שעו, אז אין א דערער קאנדעקט, ווי קאנדאקט דאס זעלבס, הוי אויערביי אבינו שבית שמים, הו וועט דוינג, ווארא הוי פארדער אין העבן וואנסט וסטו. ס'איז דאך בעונו שלנו ווי סעץ דער רבי, א ספעשיל ברכות, ס'איז סעשעל סערב לעסינס פון הצלחה, that you should have מוסט סוקסס ווי ן עני אדער ארדנערי קיד, ווי ס'איז ניט אין יו ר קארעגארי. פייסט וו ווי ס'איז דרבי, יא שבי געזונט, יא עבדו, יא העלפינג, אי יעתא פיסן מיין, אן ענין, יא שבי איבלת יטלון עלי תוכם פון פול די מצוות אין דער קאמפלישאן.

¶12האו איז דאס טאן? און טרו די ס ניו מצוה, דארף די סתרי יבתוכה אין דער פולפילמענט אויף מצות אברהרות, ווי ער איז נא די מצוה, סא די אראמעריקא די פיימענט בכם זא ביגל וואנין, זיי דער רבינו שלא לבן הסתר פועש מה ספעשיעל ברכות! סא וואלט דער רבי פיינט, ער עקספענגט וואס קינדערלאך איז דאס א וו רי סימפל טינג. דערמאלט יא די אויבערשטער איז גיין דער קייפ-איין גיון גאס יו קייפ אין ערינג אפ די רעספאנסעביליטיס פאר די גבינו של ים, תאהבת קמי לאגן, רעפיי ווי פאר אל די גו וד טינגס! נא ראו ני טו יו, בראו צו טו יו פארערנטס, און צו אל די מ חנכם, who brought you up, those who have worked with you, and trained you, and your רביהם, and sawing your teachers, and made it in such a way that השביחי חנוך לנא על פי דלקוי.

¶13טו טיטש עברי טש ילד, קורין to איז לעבל, to know exactly, צו בי א מחנך צו בי אן עדשוקייטער, צו אונדערסטענד וואס עברי טש ילד נייט, נאר אלע צילדערן, נאר אליין, נאר אליין, נאר אליין, נאר אליין, נאר אליין, נאר אליין, נאר אליין. בארגעתו שלא מלך תלת? כאן כי יזקין.

¶14און... שלבו ס'קענטער מארגן ווי רי העלפי ם, אין יוגענע קענטי ניו צו דו מצוות צו מעשים טובים, אין מצוה וויל ברענגען אן דער מצוה, און דאס ווי ס'וועט קענטי ניו טו גו, יו'ל קענטי ניו טלערן מה, יו'ל קענטי ניו טו דו מה מצוות, יו'ל האב מה ותורה, מה ותורה, געדע געווען מה רע פיימענט, ס'איז א ביאוטיפל ביזסנעס! יו ק יפ לערנענען, און גד קייפס פייען, י back, and with all your conditions that are tied-in with the learning אויף תורה. What is the conditions? You have a quiet head, no problems, you have to be well, no problems, your head should be well, you should be able to sit down, learn to be happy, and your parents, they also shouldn't have any problems, they should have a פרנסה, a happy home, and it should be a house of תורה, and you should be able to show how true אידישע קידו לכאיף תקדוקט זעלבס, care goes another punchline! איז מעטשענגען עס ווארום עס י טוט?

¶15מ אה. So, דער רבי רייסט לייען, וועט מען דאס דער הלב הקודש? מיט נאר אונלי ביי טו עד אין לערנען, ביי טו בקעמא היגער אין לערנען! ער עלעבייט יו, ער ליפט יו אפ, און ער גיבט יו א הול דיפערענט ערסטענדינג וויט דעם אויבערשטנ'ס סיף. נאר אונלי ביי לערנען מ אה, ביי טו ער, יא האב מר ענדערסטענדינג, עני ה במוחיות, עני ה במונקיים מצוות, נאר אונלי פי אויסל טו עינפלווענדזשי ער פרענדז, די בוי'ז די רענז, דערפי דאס איז ער אויס צו, און דא וועט זיך אויסגעט די ספעשיעל בלעסינגס, און אין הלכה און הצלחה, און אלה חביכם און אליהר פרענדז און אלה זאלה דאו מיר קומען קאנטאקט, because we are די רבינו של עולם'ס צילדן, און דער רבי זעט, איז עם חכם ונבוג, we are א פוט פון ווי רי ווייז נושא, ווי ווייז פאיפל, און ווי א קינד רייך פון דער טיין ווי ער בן, ווי ער רעדי האב אן נהעריטאנס, אז ווי סעט בי פאר די פסוקים, תוכה צי ולנו משה מורשה די רבינו שלהם גובר תהי גושה רייט-אוויי, ווי הנהריט אד רייט-אוויי די תורה, און די ווי אל האב א חונק אין דער תורה, און ספעשטעלט אין די מצוות פון דער תורה, until ווי עס רעקענגייזט, אין א דיילי לייף אין עקשן, that נאך אלי דער לימוד התורה אין די מצוות פון תו

¶16רבנא מוב זיבן פאר די בי ן, און דער רבנא זעז, טאקע, ווען פרואו דאס לעסט יער'ס גני ישראל! דו ווי טעריפיק ידס נען ווען ווערן גני ישראל, איינע מורה אהפטי ודאו און טו, בקעס ווי ראלט זיך איינער זיך דערפאר אויף גני ישראל. סא, ווען ווען לעסט יער פרואוונען דאס ווי מייד, סא, ווי מייד נאו א ביגערע פרואוונען! סאו ערי סינגאל דעי, אז ווי קענטי וואנדערפול פינקס וואס מ'האט דאן, און ספעשעלי אין ספעשעלי פון תורה מצוות, אה! די רבונו של עולם הסת פועס! און ס'איז א וואנדערפול פינק, בוי! די רבונו שלאולם הסת געוויסע ספעשל ברכות און הצלחות, און תרו יו, to your פערענטס און to your חנכים דער רבי דאסן ספיער, דער רבי פוצט ערי בודדע אינטער דער פאקעדזש, ניטא נעוני וקיד, but תרו יו קידס! ערי בודדע אלץ וואס ג

¶17בעונות שלאילם'ס הענט, רבודות שלהלים איז געזערן זאל די דזשוות פון וועל א וועלט, איז אן עבידיו ושבית שמיא מהו פאדער וואס דער העבלות איז גענע טעיט וו, און אות און כלל ישראל, און ברענגען זיי און תאגעדער, לעצנו הקדושה. וואו ס'איז גענע גו אין פראנט? און דער רבי זעט? וואו ער איז דא ערב גלות. די הער? ווי לביא במעי די קינדס נאו! דער אויבערשטער! דער אויבערשטער איז דאס איז גענ התגנה לידי פראי'ארף גלות! וואס טעמא דאך דער אויבערשטער זאל צוזאמען גלות, וויל ווי ער איז אין גלות. סאלפענסטע רבי, ווער ווי גענא גווען? ווער ווי גענא גווען? ארצנו הקדושה, צו ארץ ישראל, און אין ארץ ישראל ווי גענא גלות, צו דער הולי יסורייו דרותא למיחו של אמר הקודש. ווער ווי גווען? האבן דעם בית המקדש, דעם מקדש אני תורא לי ידיך דער בית המקדש, ווי הבודות של אלו, פרעפער פאר אוס, און ער איז רעדי טו גיב ער טו אוס בכל רב ממש.