transcript · Yiddish
Text
Machine text not yet checked by a person - do not quote it as the Rebbe's words.
¶1לכאורה איז דאס גופא דארף ה בן ביאור, וויב לד ז ס'איז מוכרח צו ז גן, ז אברהם אבינו ה ט געבענטשט נרות שבת, וו רום וישמעו משמרתי מצוותך וקותיו ותרותיו איז פ רוו ס ט קע איז נרות של אברהם אבינו ניט געווען דלוק ”מערב שבת לערב שבת”, נ ר ס'איז געווען פסק אין דעם אויל, און דאס ה ט זיך ערשט נגעהויבן ווען ס'איז געקומען רבקה.
¶2בדוגמא לזה געפינט מען אויך דעם סיפור פון ר' יוחנן בן זקן און ר' חנינא בן דותא, ז ר' יוחנן בן זקן האט געד רפט ה בן בקשה, ה ט ד ך געד רפט נקומען צו ר' חנינא בן דותא, און ה ט געז גט אויף דערויף דעם ביאור, ז אני כסמי פני המלך התיח ראשו וו לט ער ניט אויפגעט ן, משא"כ ז דער רבי גייט ריין צו מלך,
¶3איז ד ך ד ס איז זיין ענין, און ס'ווערט פילתו איז גלייך נתקבל.
¶4נ כמערער נעמט ער צו דעם ענין איז ד ס וו ס די גמרא ז גט, ז דער אויבערשטער ה ט איינגעשטעלט דעם סדר, ז ”עזר כנגדו” ז חטים איז כלום חטים כוסף נ ר ס'איז ד דער ”עזר כנגדו” און זי מ כט פון חטים מאכל וו ס ער איז ראוי לגני אדם.
¶5און ועל ”דרך זה בשלים” ועל דרך זה בכל עניני העולם.
¶6וו ס לכאורה, דער טבע איז ד ך ניט דער פידוש, ז ס'קען זיין נדערש.
¶7דער אויבערשטער ה ט זוי געוו לט, איז זוי געוו רן בטבע איז פ רוו ס איז ט קע איז דער אויבערשטער זוי געוו לט, ז ס'ד רף נקומען צו ן עזר אין די חיטים?
¶8איז דער ביאור בזה, ז דער אויבערשטער ה ט ד ך געגעבן אין יעדערן דער חלק עבודתו וו ס איז מתאים לו בדוגמא ווי ס'איז ד מצוות וו ס כהן טוט ד ס און ער איז מוסיף בזה,
¶9דער שאר בני ישראל, וו ס דערויף איז ד ך ד אויך די צווייטע דיעה, ז אין לע מצוות איז יעדערער מחוייב בפני עצמו ”בגלגול זה בגלגול אחר”, חוץ ”מצות המלך” ווי דער לטער רבי ז גט אין אגרת הקודש וו ס דער מלך איז מוסיף כל העם כולו, וויב לד ז דער מלך הנשיא הוא הכהן
¶10בפשטות איז בער, ז בשעת דער כהן איז מכריב דער ק רבן און די לוים שטייען בדוכנם, ווי ס'איז פונקט זוי ווי ישראל במעמדם איז ד ס בשליחות פון כל ישראל ט זוי איז אויך ”נתונים נתונים המה לי מתוך בני ישראל” טוען ד ס די לוים און זיינען מוציא ידי חובתם פון כל ישראל,
¶11ועל דרך זה די כהנים ניט ריינגייענדיק אין די דיעה צי ד ס איז ”שלוחי דרחמנא” צי ”שלוחי דידן” ס'איז באזונדער ענין וו ס ה ט דערצו ניט קיין שייכות.
¶12ועל דרך זה האט דער אויבערשטער אויך פ נ נדערגעציילט, ז ט קע כל כבודה בת מלך פנימה און ”האיש דרכו לכבוש ואין האישה טרכה לכבוש” וו ס דערפ ר איז ברענגען די חטים וו ס זיי געפינען זיך ב שדה, און ד ס ז ל ווערן ן ענין וו ס איז שייך צו אידן, און צו אידישער הויז איז האיש דרכו לכבוש איז ד ס איז דער בעל מביא.
¶13דערנ ך בער מ כן פון 'גשמיות העולם' דערפון מ כן מאכן מאכל ”ראוי לבני אדם” ט ד ס ה ט דער אויבערשטער געגעבן די כוחות אויף דעם און די זקות אויף דערויף, במילא אויך די כריות אויף דערויף, צו דעם ”עזר כנגדו”, צו דער עקרת הבריא.
¶14אויפבויען די הויז בא קומען די געלט אויף קויפן די הויז, ציבויען די הויז איז ד ס איז ”האיש דוקא לכבוש”.
¶15די הנהגת הבית, ז אויף דעם בית ז ל זיין דער ושכנתי בתוכם אין יעדער אידישע הויז ווערט משכן ומקדש לו יתברך איז ד ס הענגט-א פון חכמת נשים בנתה ביתה און דער עקרת הבית.
¶16וו ס דערפ ר, איז בשעת אברהם ה ט געבןטשליח, בדוגמא ווי בעל וו ס ביי אים שליחט, איז ער ניט וו ס ער איז מצאו בבית ווי דער לטער רבי'ס לשון, כמדרומען פון רמב ם,
¶17דער די ”עסוקות בצרכי הבית”, מערניט ווי ער ברענגט ריין די ענינים אין הויז איבערמ כן ז די הויז ז ל זיין ליכטיקער בגשמיות ט ד ס געהערט צו דעם ווען דער אויבערשטער ה ט געגעבן די כוחות ז זי ז ל זיך עוסק-זיין בצרכי הבית.
¶18וו ס דערפ ר, ז אברהם ה ט געצונדן ליכט ה ט ד ס געצונדן מדת החסד, געצונדן די ”אבות הן הן” המרכבה ס'איז ד ך אויפגעט ן די גילויים הכי עליונים אין לע עולמות.
¶19אויף דורכנעמען 'גשמיות העולם', ז די ליכט חומריות די גשמיות פון די ליכט וו ס מ'ה ט נגעצונגט, צי ד ס איז געווען של שבט צי של שמן זית וכיוצא בזה ווי ס'איז דעמ לט געווען ז לד ס ברענען, היפך 'דרך הטבע' ”מערב שבת לערב שבת”,
¶20היפך פון טבע פון דעם שמן זית, פון דעם שאוה ה ט ד ס געהערט צו דער עבודה און צו דער רבעט והשתדלות פון די וו ס דער אויבערשטער ה ט זיי געגעבן די תפקיד די שליחות פון ”אסוקות בצרכי הבית” במילא איז די מצוה ה ט געט ן אברהם,
¶21בער ד ס ה ט ניט משנה-געווען דעם טבע פון דעם שמן זיין צי פון דער שייבה, ז ס'ז ל ברענען ”מערב שבת לערב שבת” אויף דערויף ה ט מען געד רפט ה בן דעם ”עזר כנגדו” וו ס פריער איז ד ס געווען שרה און דערנ ך איז געבו רן ואביהו אוהל מיידעלע צו דריי י ר צייט, ועל דרך זה ה ט זי ד ס אויפגעט ן, ז דער חומש די גשמיות ה ט געברענטשט ”מערב שבת לערב שבת”,
¶22דערנ ך ז גט מען, ז מעשה אביא סימן לבנין ועל דרך זה די מעשה אין מאות און סימן לבנות וו ס יעדער אידישער ט כטער ווערט נגערופן ”בת שרה אבקה” רחל ולאה ה ט מען זיי געגעבן די כוחות, ז זיי ז לן ד ס זוי בימינו אין תקופת הגלות אויפט ן די ענינים דורך זייער הדלקות הנהרות ברוחניות, ז די הויז ווערט ניקר,
¶23ז ד ס איז הוייב וו ס מ'ה ט א נגעצונגען מיט ליכטעלען מערער ערב שבת איז ד ס ניכר פון ”ערב שבת לערב שבת” ביז צווי נט ן די ליכט נ ך מ לן.
¶24און וו ס ד ס ווערט די הכנה צו דעם עתיד-לבוא, וו ס דעמ לט וועט ד ס זיין אין דעם אופן, ז די גשמיות וועט דורכגענומען ווערן פון די רוחניות, פון דער נשמה של ”כל דבר וענין” וועט ד ס דעמ לט זיין אויך בפשטות, ביי יעדער מירות שבת.
¶25וו ס ד ס איז וו ס קיין קשיא ניט וו ס אברהם'ס הצלקת העניות ה ט ניט אויפגעט ן, וו ס ד ס איז ניט ן ענין וו ס מ'קען זיך אין דערויף דינגען שטייט זוי בפירוש אין מדרש, און רשי ברענגט ד ס בפירוש ר ר בפירושו על התורה איז דערפון פ רשט נדיק, ז ד ס איז אין פשטות הענינים מובן ומוסר.
¶26נ רמיט דעמאלט ס'ד רף זיך זוכן אויף יעדער ענין, פרואוון ד ס פ רשטיין לפי זכלנו הדל איז ד ס איז איינער פון די ביאורים, און דער וו ס וועט ה בן בעסערן ביאור איז ד ס עליו ברכה ט ד ס וו ס נוגע איז נוגע דער מעשה בפועל, כמדובר לעיל,
¶27ז בכל כל בת ובת בכל מקום שתהי"ז ל בענטשן מיט ברכה און זי ז ל געבענטשט ווערן פון דעם אויבערשטן מקור הברכות, און דורך איר ז ל ניט עוסף ווערן ווי דער לשון אחרונים איז און געבר כט אויך פון דעם לצן רבי'ן בשולחן ערוך שלו,
¶28ביז אין בר היטב אין כתב וכו ז ס'ווערט ניתוסף שמחה ואורה יותר דורך יעדער לכתוב וו ס ווערט ניתוסף, ביז וו נענט ז ס'וועט מקוים ווערן ו”ליהודים היתה אורה” און דערפון אויך ”שמחה וששון ויקר” בקרוב ממש, בגאולה האמיתית והשלימה.
¶29לחיים.