Text

¶1חיים לברכם מ'האט דאך גערעדט פריער אז דער ענין וואס נשים וטף אויך איז דאס דערפאר וואס דאס איז איין מציאות מיטן בעל,

¶2וואס דערפון איז אויך דאך פארשטאנדיק, אז ”מרובה מדה טובה ממדה פורניית” אז בשעת זיי ווילן נאר ווי ס'דארף צו זיין בתוקף המתאים אט דעמאלט קענען זיי פועל זיין בנוגע להבעל, אז ניט נאר אז ער אליין זאל זיין ווי ס'דארף צו זיין,

¶3נאר ער זאל נאך ווערן א בעל בימיו, אז ער זאל אויפטאן אין דער גאנצער סביבה אויף מבטל זיין אז ס'זאל ווערן דער גאנצער ענין בטל מעיקרו, ביז וואנענט אז ס'זאל בטל ווערן ניט נאר דער דין פון עיר הנדחת, נאר אויך דער דין אפילו פון יחידים.

¶4וואס אף על פי ווי דער ראב"ד שרייבט, אז לא מצינו תשובה מעילת לאחרי השראה ומעשה איז דאס איז דאך ווי די גמרא זאגט, אז נמצא כלכלתו תקנתו אז וויבאלד אז סנהדרין בטלה,

¶5איז איצטער איז דאך דער ענין ווי ”ה' יראה ללבב”, איז דאך איצטער דער מעמד ומצב אז ס'העלפט תשובה וויבאלד אז ס'איז ניטא דער ענין פון א ”אדם יראה לעיניים”, נאר ס'היינגט אלץ אפ אין די ענינים ווי מ'זעט זיי מלמעלה.

¶6וואס אט דעמאלט איז דאך תשובה מעילת, און ס'קען דאך זיין פריער תשובה טאקע מאירע, וואס דעמאלט איז בלייבט נאך א רושם, וואס בא יראה נדחת איז דאך ווי דער רמב"ם שרייבט אין 'מורה נבוכים' דארף מען טאן ביז וואנענט אז ס'זאל ניט בלייבן אפילו קיין רושם,

¶7אויף דערויף קומט דערנאך די 'תשובה מאהבה', וואס דעמאלט איז דאס עוקר הענין מיקרא, ווי די גמרא זאגט אין יומא, אז אפילו ס'איז ניטא קיין שמי עליו אויך ס'איז ניט ווי א רופא שנתרפא,

¶8א ענין וואס א רופא וואס האט מרפא געווען איינעם, וואס לאחרי שנתרפא איז אעפ' כן איז דקידושין אינם חלון, דערפאר וואס בשעת הקידושין איז ער געווען א חולה,

¶9משא' כן אז ”מקדש את האשה על מנת שאין עליה נדרים והי' עליה נדרים”, און זי איז אבער געגאנגען צו א חכם און ער האט תוקף געווען את הנדר, איז קידושין קידושיו קידושים דערפאר וואס א חכם איז זוקר ”את הנדר מיקרו” איז מלכתחילה ניט געווען די מציאות פון נדר.

¶10וואס דאס איז דאך די מציאות פון דער ענין פון 'תשובה מאהבה', אז זי איז 'עוקר את הדבר מעיקרא' ואדרבא, ס'ווערט אזא מין תשובה אז זי איז מעלה, ווי ער זאגט אין תניא די ניצוצות שנפלה למטה, ביז ווי ג' ”קליפות הטמאות לגמרי”, אז ס'זאל ווערן דער תחי' בן עשר אין די ניצוצות וואס ער איז מעלה.

¶11וואס אט דאס איז אויך דער תפקיד המיוחד וואס ס'האבן די נשים וטף בימינו אלו, אז דוקא מצד דעם וואס זיי זיינען איין מציאות מיטן בעל, מיטן אב און מיטן בן, איז זיי קענען אויפטאן,

¶12אז ניט נאר אז מ'זאל מתקן זיין דעם עבר אין אן אופן פון רפואה, נאר עוקר זיין דעם עבר, ביז וואנענט אז ס'וועט ווערן ער דרך ווי א חכם עוקר מעיקרא, און זיי קענען אויך אויפטאן, אז ניט נאר אז ס'זאל ווערן פאר איר די ד' אמות אין וועלכע זי געפינט זיך און ער געפינט זיך,

¶13נאר די גאנצע עירות סביבה אין וועלכע ער געפינט זיך, וואס דעמאלט וועט דאס זיין א ענין פון עולה כלי להנשמה בגוף, על דרך ווי מ'געפינט דאך בא יצחק'ן,

¶14אז זייענדיק א נשמה בגוף האט מען אים געזאגט גור בארץ אזוי איז אז דו ביסט אן ”עולה תמימה” און דערפאר קענסטו ניט גיין אין ”חוץ לארץ, אף על פי” וואס ער האט דאך דערנאך געהאט קינדער און קינדס קינדער, און ביז וואנענט אז נאך דערויף איז געווען דער ויאזרע יצחק, וואס אין ענין יוקסו מידי פשוטו,

¶15אז דאס וואס מ'האט געזען בגלוי האט ער זיך פארנומען בחלקו בעולם מיט זריעה וקצירה וכו' איז דאס אבער געווען אין אזא מין אופן אז בשעת מעשה איז ער געווען אן ”עולה תמימה”, דער עולה כליל, דער היפך פון עיר הנדחת ווי דארטן איז דער ענין פון עולה כליל.

¶16און ווער קען דאס אויפטאן?

¶17געפינט מען דאך על דרך ווי בא רבקה'ן, אז אמת טאקע געבן כח און א ברכה יעקב און האט דאס געדארפט טאן יצחק, און שיקן אים און געבן כח ער זאל גיין און חרר'ן און אויפשטעלן ”מטתו שלימה” איז דאס דוקא ווען יצחק האט אים גערופן און ער האט אים געשיקט.

¶18ווער האט דאס אבער די אלע זאכן באווארנט און צוגעגרייט און דורכגעפירט און געזען אז די זאך זאל זיך דורכפירן איז אנהויבנדיק פון די ברכות פון ”ויתן לך אלקים מטל השמעה” מה שמען הארות ואיבדגן ותיריש אז ס'זאל אנקומען צו יעקב און די גאנצע

¶19אע' פי וואס די ברכות אליין איז געגאנגען פון יצחק'ן, און דערנאך איז אויך זי געקומען צוגיין און האט גערעדט מיט יצחק'ן אז כצתי בחי' האט דאס גע'פועל'ט אז יצחק האט גערופן יעקב'ן און האט אים געגעבן כח מיט א ברכה אז ער זאל גיין אין חרנה און דארטן אויפשטעלן ”בנים ובנות עוסקים בתורה ובמצוות”, ביז וואנענט אז תורה רופט זיי אן מטתו שלימו.

¶20וואס אט דאס איז דאך אויך דער ענין פון יעקב איז דאך די אבות בכלל, און יעקב בפרט ווי גערעדט אין מעמד, דער בטיר שבבות איז דאך ות ”המשולש לא במהרה ינתק” וואס דאס איז דא בירושה בכל אחד ואחד, אז זיי זאלן קענען דורכטאן אט די אבידה איז דורך דערויף וואס די רבקה שבכל בית ובית גרייט דאס צו,

¶21אז די ברכות זאלן אוועקגיין אין אידישן וועג, און מ'זאל גיין אין א אידישן ארט, און מ'זאל אויפבויען א הויז אין אן אידישן אופן, וואס אט דעמאלט ווערט דאס א בית מבורך אין תעלת ”שמים זה מקרא ומשמנה הארץ זה משנה ורוב דגן ותירוש זו” גמרא,

¶22און דערנאך איז דער תעלת ”שמים ומשמנה הארץ ורוב דגן ותירוש” כפשוטו ברוב ברכות ה' בכל המצטרך בבני חיי ומזוני רויחא.

¶23כאילו. האט מען גערעדט כמה פעמים בנוגע צו די אידן וואס געפינען זיך מעבר אין יענער מדינה, וואס כידוע איז דאך דארטן אויפגעוואקסן די תורת החסידות,

¶24און ווי כל ענין שבקדושה איז דאך ווי ער זאגט אין כתבי האריסל און אראפגעבראכט אין קונטרס אחר און תניא אין חלק רביעי, ובכמה מקומות הקדושה אין נשורה ממקומה, ובפרט נאך ווי דער ענין פון א מעיין איז, אז אויב נאר מ'איז מחובר מיטן מעיין, איז אט דעמאלט דערגרייכט דאס די עניני המים ביז אין חוצה,

¶25ביז אין ”חוצה שוין מחוץ” הימנו, איז אט די אידן וואס זיינען דארטן, און זייערע שלוחים וואס זיינען שוין דא אין דער זייט,

¶26ובמיוחד אין כפר חב", וואס דארט זיינען זיי אין אן אופן פון ”ארץ נושבת”, אין ”ארץ הקדושה”, אשר ”עיני ה' אלקיך בה מראשית השנה ועד אחרית שנה” איז נוטלים חלק בראש בכל ברכות ה' וואס זיי זיינען פארבונדן מיט דעם ענין גילוי המעיינות און הפצת המעיינות,

¶27אין אן אופן פון חוצה, און וואס 'פנימיות התורה' איז דאך מדגיש און מבאר און מסביר בארוכה דעם הכרח הענין פון ”עבודת ה' בשמחה ובטוב לבב” זאל אויך זיין עבודתם 'בשמחה ובטוב' לבב כפשוטו ”למטה מעשרה טפחים”, און זאלן גיין מחיל אל חיל בתוככי כללות ישראל,

¶28און די אלע וואס זיינען דא אין דער מסיבה און אין אלע מסיבות פון דער יום הגאולה פון דעם בעל השמחה, פון דעם אלטן רבי'ן בכל מקום שהם, אז בקרוב ממש איז ”הקיצו ורננו שוכני עפר” והוא בתוכם דער רבי דער שווער, דער נשיא פון דעם דור, און דער אלטער רבי דער בעל השמחה והגאולה,

¶29וכל הנשיאים שביניהם ”יליכנו קוממיות לארצנו” ”למטה מעשרה טפחים”, ובעגלא דידן.