Text

¶1וכרגיל וויל מען דאך פון יעדער ענין ס'זאל אראפקומען א מעשה בפועל, און כדי ס'זאל אראפקומען אין מעשה בפועל איז דאך לייכטער אז מ'זאגט על כל פנים נקודות פון מעשה בפועל.

¶2איז אינו אזוי ווי ס'איז ווי געדעמאנט פריער מ'שטייט דאך ”בין גאולה לגאולה” פון יו' כסלו און יו' טס כסלו, און דערנאך קומען דאך ימי חנוכה, וואס בכלל איז דאך דאס די ימי סגולה אין עת רצון אויף טאן אין הפצת היהדות התורה ומצוותי בהנוגע צו זיך אליין, על דרך זה אויך בהנוגע צו א צווייטן אידן,

¶3על דרך זה בהנוגע צו כמה וכמה אידן.

¶4און וואס אין דערויף איז דאך דא די שני אופנים, וואס בשעת מ'נעמט אן א החלטה ברוב אים אט דעמאלט האט דאך דאס פון א שטארקערן כח, ווי ס'שטייט אויך אין ספרי מוסר, אז כדי צו מאכן לייכטער אז מ'זאל מקיים זיין א החלטה טובה דארף מען דערציילן דעם חבר, אדער כמה חברים,

¶5אז ער נעמט אויף זיך בלי נדרר, טאן א פעולה טובה.

¶6נוסף אויף כללות הענין וואס ”איש את אחיו יעזורו” בשעת מ'טראכט ווי אזוי צו פארשפרייטן אידישקייט, און מ'קען דאס טאן אין אן אופן פון רוב יועץ איז אט דעמאלט איז מתלבנין הדברים קען מען צוקומען לייכטער צו א החלטה טובה בזה,

¶7אז מ'זאל טאן און מ'זאל טאן כדבעי למיעבד, ווי די גמרא זאגט אין כתובות אין 'תכלית השלימות' צו וועלכע מ'קען דערגרייכן.

¶8וואס דערפאר איז מען זיך נוהג בכמה מקומות, אז בשעת מ'דארף אננעמען א החלטה מאכט מען דאס מתוך הסעיפה, אדער נאכמערער גדולה לגימה קרבת מתוכה א התוועדות אין א פארברענגען.

¶9וואס אט דעמאלט, אז מ'נעמט אויף זיך החלטות טובות מתוך שמחה וטוב לבב און א התוועדות לשם שמים קומט מען צו לייכטער צו החלטות טובות, און דערנאך איז אויך לייכטער דער קיום שבהם.

¶10וואס אין דערויף איז דאך דא די צוויי אופנים, ווי גערעדט כמה פעמים ס'האט א מעלה אז מ'זאל מאכן וואס מערער, ”ברוב עם הדרת מלך” אין אלע ענינים וואס זיינען פארבונדן מיט מלכו של עולם, ”מאן מלכי רבנן”, תורה ומצוותי אז מ'זאל דאס מאכן אין איין ארט, און אהינצו זאלן אלע זיך צוזאמענקומען, ס'איז דא אבער אויך א מעלה מ'זאל דאס מאכן בכמה וכמה מקומות,

¶11כדי דארטן זאל אויך קומען צו החלטה טובה, התוועדות טובה וכו אז מ'מאכט דאס במקום אחד און מ'איז מזרז אז מ'זאל קומען איז בעל ימלט אז ס'וועט זיין אחד די שנים וואס מאיזה סיבה שתהי' וועט ער ניט קומען ”מצד ריחוק המקום” בגשמיות אדער מצד אבנים ועצים וואס זיי שטייען, אבער אים ווייזט זיך אויס אז זיי שטייען בדרכו.

¶12משא' כן אז מ'מאכט דאס בשכונה שלו, ”בבית הכנסת ובבית המדרש שלו” אט דעמאלט איז ער זיך אויך משתתף און מ'העלפט ארויס און נעמט אויף זיך אויך די החלטות טובות.

¶13אזוי ווי היינטיקער יאר איז דאך י' טז כסלו בשבת קודש, וואס שבת איז דאך כל מעשיו כפולין, איז דאך דא אויך א געלעגנהייט אז ס'זאל זיין צוויי מאל א התוועדות,

¶14עאכו"כ ווי מ'איז זיך נוהג בכמה מקומות, אז מ'מאכט אויך א התוועדות אין דעם יום שלאחרי זה, אדער מוצאי שבת אדער מוצאי פון יום ראשון, איז אט דעמאלט האט מען דאך די מעגלעכקייט אז ס'זאל זיין ביידע אופנים,

¶15איין מאל א התוועדות במקום אחד וברוב אים, און דער צווייטן מאל פארקערט משתדל זיין זיך אז ס'זאל זיין אין וואס מערער מקומות כדי אויך צוציען די נמושות און די וואס זיי ווייזט זיך אויס אז זיי זיינען זקנים וחלושים, זיי קענען ניט גיין אין א ווייטערן ארט.

¶16ועל דרך זה דערנאך קומען דאך אויך ימי חנוכה, איז דאך אויך דא שמונה ימים איז דאך זמן אז מ'זאל מאכן אויף ביידע אופנים על כל פנים איין מאל ברוב אים מהדרת מלך במקום אחד,

¶17און איין מאל אין א ריבו מקומות, ובפרט נאך בימי חנוכה האט מען דאך די געלעגנקייט אויף כמה פעמים במקום אחד און כמה פעמים ברימון מקומות בכל מקום ומקום לפי ענינו והתנאים שלו.

¶18בהנוגע וואס צו נחליט זיין וכו האט מען דאך גערעדט כמה פעמים ובאריכות גדולה, וואס בכללות איז דאך דא בכל מקום אט דאס וואס המקום גורם וואס מ'זעט אז ”בקעה מצא וגדר בה גדר” איז דאך ווי די גמרא דערציילט, אין איין ארט איז געווען א בקעה בנוגע צו עירוב'ן, אין א צווייטן ארט איז געווען א בקעה בנוגע צו בשר בכלו וכיוצא בזה,

¶19און נוסף אבער אויף די ענינים וואס בכל מקום ומקום דארף זיין דער ”גדר בה גדר” אין עניניו המיוחדים, איז דאך דא די מצוות כלליות וואס במיוחד די זמנם בעקבתא דמשיחא, אנהויבנדיק פון אהבת ישראל וכל הקשור בזה, מיט די אלע פעולות, וואס דאס איז דאך א שייכות מיוחדת צו עקבתא דמשיחא,

¶20ווארום ס'איז דאך ”לא נתגלה עוונם” און זאגט דאך די גמרא אז ס'איז געווען דער ענין פון סנאת חינם מיט דער עיקר עבודה אין אהבת ישראל, דער ענין פון דערנאך כדי מ'זאל וויסן ווי אזוי און וואס צו טאן, קומט דערנאך דער מבצע תורה,

¶21דער התמדו שפידה 'בלימוד התורה', און ווי גערעדט פריער על ”מצוה על כל חכם וחכם” שלמוד תורה, אפילו מיט די וואס זיינען אינם בניו, און דאס איז דאך א ענין וואס ער איז חכם בערך פון א צווייטן אידן,

¶22איז שוין חל אויף אים דער חיוב ער זאל לערנען תורה מיט א צווייטן, וואס דעם ענין ווייס ער נאך ניט, אף על פי וואס דאס קען זיין אן ענין פון זו מליסטרין ווערט ער שוין אנגערופן בשם רבו, ווי די גמרא דערציילט בנוגע אויך לדינא, וואס ער האט אים געזאגט וואס איז דער פירוש פון דעם ווארט וואס וויבאלד אז ס'איז בנוגע צו אן ענין אין תורה, וואס בכללות איז דאס ביידע זאכן פאר

¶23סיי ושננתם לבני אהבת ישראל סעל כל המבצעים כולם, וואס אנהויבנדיק פון ”הוקשה כל התורה כולה לתפילין” דער מבצע תפילין על דרך זה אויך דער ענין פון מזוזה,

¶24וואס זי פועל"ט דאך ”הוי' ישמור צאתך ובואך אתה בדולם” ווען ער זיצט אין דער היים, אפילו ווען ער גייט ארויס ווי ער זאגט אין שולחן ערוך, אז ער איז מניח ידו על המזוזה און זאגט הוי' ישמור צאתי ובואי אז ביז ס'קומט אראפ אין צדקה, ווי געזאגט פריער אז ס'שטייט אין ספרים, און אין אגרת הקודש פון דעם אלטן רבי'ן איז ער מאריך בזה,

¶25אז איצטער ער 'עיקר העבודה' אין צדקה אין גמילות חסדים, און דערנאך אראפקומען די כוחות אין מלא ספרים יבנה וחכמי,' און די דריי ענינים, די דריי מצוות, וואס זיינען פארטרויט געווארן און געגעבן געווארן לשון ובנות ישראל,

¶26וואס דאס איז ג' עמודים שעליהם כל בית ישראל עומד אז ס'זאל זיין דער ענין פון נרות שבת קודש, ווי ער זאגט אין מדרש אז דאס איז מדליק נשמתו של אדם, דערפאר האט מען איר געגעבן דער ענין פון הדלקת עניי ביז אז אויך כפשוטו מאכט זיי ליכטיק אין א אידישע הויז,

¶27און וויבאלד אז דאס ווערט געטאן ווי דוגמא ווי ס'האט געטאן ביז אין די אין כאור אין עמאות אלא לארבעה, ביז די ראשונה שבהם שרה, וואס אידלי כאן אור איז ”היה דלוק מערב שבת לערב שבת” איז ברוחניות ווערט דאס נמשך אין הדלקת הנשא של כל אשה ובת בישראל אז בא איר זאל אזוי אויך זיין ברוחניות,

¶28און דער פשט איז דאך ווי גערעדט כמה פעמים, אז ניט אז דעם צווייטן ערב שבת קודש איז ניטא חס ושלום קיין ”נר מצוה ותורה אור” אדרבא דעמאלט איז ער מעלה בקודש ער דערצינדט אן א נייעם נר מיט א נייע פשטיקייט, מיט א תוספת אור, ולהלות אין נר מצוה ”ותורה אור”.

¶29על דרך זה בהנוגע צו כשרות האכילה ושתי וואס זיי ווערן דאך ”דם ובשר כבשרו”, און ווי ער זאגט דאך אין רמב"ן ובכמה ספרים, אויך אראפגעבראכט אין שולחן ערוך,

¶30אנטקעגן חלף שאיני טהור, אז דארף מען דאך היטן דערפאר וואס דאס איז מוליד טבע פון א חיו דורסת וטורפת וכו' וכו ווי ער איז מאריך בזה, על אחת כמה וכמה דער ענין פון טהרת המשפחה,

¶31וואס דאס איז דאך פארבונדן מיט ביאת משיח צדקנו, וואס ”אין בן דוד בא עד שיכלל נשמות שבגוף”, דארף מען דאך טאן כל התלוי אז ס'זאל זיין נשמות ראויות ומתאימות לקבל פני משיח צדקנו,

¶32און אין דעם אלעם טאן אין אן אופן פון חינוך, וואס חינוך איז דאך דורך דערויף ווי דער רמב"ם זאגט אין פירת המשניות בהקדמתו, אז מ'איז מחנך א קינד הויבט מען אן דורך דערויף וואס דאס איז על פי דרכו מ'גיט אים ענינים וואס לפי הבנתו והשגה האט ער אין דערויף א געשמאק, אבי אים אריינציען אין דעם ענין וואס ער איז ”טוב מצד עצמו”,

¶33און טאן דאס מצד אהבה אמיתית, אהבת ישראל, ”ואהבת לרעך כמוך” ווי ער זאגט אין דערויף אין גמרא און אין ספרים, אז דאס איז ”ואהבת לרעך כמוך” איז דאס בדוגמא פון ”ואהבת את הוי' אלקיך”, וואס אויף דערויף זאגט מען דאך ”בכל לבבך ובכל נפשך ובכל מאדך”,

¶34און ווי ער טייטשט אפ אין ירושלמי אז דאס איז עצם הצמי ובשר כבשרו אז דאס איז בדוגמא פון צוויי הענט אין דעם זעלבן גוף, ווי ער זאגט דעם משל אויף דערויף אין מדרים, און טאן אין די אלע ענינים אין אן אופן של גאולה, מכל זר אשר בקרבך און אל יוברש מפני המלעיגים, במילא וועט זיין אין אן אופן פון פורץ גדר,

¶35גדרו של עולם אלע מדידות והגבלות פון 'העלם והסתר' העולם.

¶36און דאס וועט מקרב זיין דער קיום היעוד פון ”יעלה הפורץ לפנינו”, וואס דאס זאגט מען דאך אויף מלכא משיחא, יבוא ויגאלנו ו”יוליכינו קוממיות לארצנו”, ובעגלא דידן.

¶37לחיים. וואס דארף

¶38מען מאכן א ברכה אחרונה, און מסתמא מאכן א ברכה אחרונה וויסט ער מאכן א הפסק ביז אין צווייטן פארברענגען?

¶39ס'זאל זיין דערוויילע בשמחת הוצאה ובשלום טוב לג.

¶40קורא שמחה והגדירה והגדירה והגדירה והגדירה והגדירה והגדירה והגדירה והגדירה איסטאן פארקוועי ברוקים, ניו-יארק.

¶41פאר טעישנעל קאפיס, פליז רייט א קען, ער יקד טו וואן טו פאר ניין טרי, וואן טו פרי פאן.

¶42ער יקד טו וואן טו פאר ניין טרי, וואן טו פרי פאן.

¶43Thank you.