Text

¶1כי גערעדט מערערע מאל, איז דאך די תורה פארבונדן אויך מיט דער צייט, ווי מ'זעט דאס אויך אין קריאת התורה גאנץ חלמות, איז דאך דא די קריאת התורה יעדער טאג, פארבונדן מיט דעם טאג דוקא, און דערפאר איז מען משנה ענדערט מען אים פון איין טאג צום צווייטן,

¶2זיך אנהויבנדיק פון די צוויי טעג ימים טובים, און דערנאך דער יום השבת, און דערנאך די פארשידענע טעג פון חול המועד, און דערנאך אויך בעזר ה אויך אין ירושלים עיר הקודש ממשיך זיין די קריאת התורה אין די טעג לאחרי זה, וואס אין צווישן איז מען דאך מתפלל, אז דער אויבערשטער זאל שיקן די גאולה האמיתית והשלימה, וועט יעדערער פון אונז בתוך כלל ישראל, און יעדערער פון אייך בתוך כלל ישראל בנערינו ובזקנינו בבנינו ובבנותינו זיינען אלע אין ארץ-ישראל, און דארטן גופא אין ירושלים עיר הקודש, און דארטן גופא אין בית-המקדש. איז דאך פארשטאנדיק די הייליקייט און די גרויסקייט פון דער תורה וואס מ'לייענט אין בית-המקדש עצמו, אז מ'בקומט דאך דאס ניט, אף על פי וואס ס'איז אויך דא א קדושה, א גרויסע הייליקייט אין תורה וואס ווערט געלייענט און געלערנט אין מקדש מעד, אין יעדער בית-הכנסת און אין יעדער בית-המדרש,

¶3ווי מ'זאגט דאך אויך קודם לימוד התורה, און ווי איר האט אויך געזאגט היינט אין ברכת השחר, אשר בחר בנו מכל העמים ונתן לנו את תורתו, אז בשעת דער אויבערשטער האט אויסגעקליבן אידן פאר זיין פאלק פון אלע פעלקער פון דער גאנצער וועלט, אין וואס האט זיך דאס אויסגעקליגט, לכל לראש, אז נתן לנו את תורתו אט די תורה וואס זי איז דעם אויבערשטנ'ס תורה, אנא נפשי כתבית יהבית ער האט זיך אליין אריינגעשריבן און אריינגעשטעלט אין דער ספר-תורה, און אין יעדער ספר-תורה וואס געפינט זיך אין יעדער בית-הכנסת, אויך אין בית-הכנסת דעם בית-הכנסת, ווי גערעדט מערערע מאל בא די פריערדיקע צוזאמענקומען, איז אט דעמאלט איז אויך זאגט מען, אז תורה איז דאס פון לשון הוראה אן אפלערנונג און אן אנווייזונג, און ניט סתם א הוראה, נאר דאס איז תורה אור א ליכטיקע הוראה, וואס מאכט ליכטיק דעם לעבן פון יעדער אידן און פון אלע אידן, אנהויבנדיק פון גאר קליינע קינדער,

¶4נאך, אז זיי זעען דאך אויך, אז ביי זיך אין צימער האבן זיי א מזוזה, און בשעת זיי פרעגן וואס איז דאס פאר א זאך, ערקלערט מען זיי, אז דארט ליגט אינעווייניק אין דער שולל א פרשה פון דער תורה, און וועלכע פרשה האט דער אויבערשטער געהייסן אריינשרייבן אין דער מזוזה? אט די פרשה וואס הויבט זיך גלייך אן מפשמע ישראל הוי אלקינו הוי'אחד, אז דער אויבערשטער ווענט זיך און בעט בא יעדער אידן, וואס יעדער איד ווערט אנגערופן בשם ישראל אן קיין אונטערשייד פון וועלכן שבט עס שטמט, און אן קיין אונטערשייד צי דאס איז אן אלטער מענטש אדער אן אלטער איד אדער א יונגער איד, אדער נאך גאר א פיצל קינד, געהערט יעדערער פון זיי צו דעם פאלק ישראל, ביז וואנענט אז יעדערער פון זיי ווערט אנגערופן ישראל וואס דערפאר איז דאך אין דעם ווארט ישראל אנגעדייטעט אין לשי תיבות פון זיי אלע יש ששים ריבוא אותיות לתורה, אז אין דעם ווארט ישראל אליין איז שוין דא אנגעדייטעט אלע ששים ריבוא מישראל, וואס דאס איז דאך די אנשים כללים, די מענטשן וואס פארנעמען זיך

¶5מיט אלגעמיינע ארבעט און אלגעמיינע לערנען מיט אידן, און יעדערער פון זיי האט צו זיך תלמידים הרבה, ביז ששים ריבוא תלמידים פאנאנדערגעטיילט אויף נאך אויף זעקס הונדערט טויזנט, כמאלט זעקס הונדערט טויזנט, וואס אזוי וועט דאך זיין דער עם ישראל, לא יוספר מרוב, א ריבוי גדול פון מענטשן, און ווי דערמאנט פריער אנשים נשים וטף, רעדט א קליין קינד, אז אויף זיין צימער וואו ער שלאפט איז ער אנגעקלאפט א זאך וואס ביז וואנענט ער איז אהינצו געקומען איז דאס ניט געווען אנגעקלאפט, פלעגט ער וואס האט מען דאס געטאן פאר א נייעס? ענטפערט מען אים, אז דער אויבערשטער וויל, אז וויבאלד אז דארט שלאפט א אידיש קינד, זאל אויף דער פי זיין אנגעקלאפט דעם אויבערשטנ'ס הבטחה, דעם אויבערשטן צוזאגט, וואס ער בעט, אז יעדער איד זאל הערן אז דער אויבערשטער איז זיין אויבערשטער, הוי'אלקינו און אז דער אויבערשטער איז הוי'אחד, ער איז אן איין און איינציקער אין דער גאנצער וועלט, ווי ער האט ערשט איצטער אויך געזאגט אין די יו-בית פסוקים, אז בראשית ברא אלקים את השמים ואת הארץ

¶6אל דאס וואס ס'איז דא א וועלט, און די וועלט ווערט פאנאנדערגעטיילט אויף ימול ונד וצבאיהם און די אלע זאכן וואס געפינען זיך אין שמים און אין ארץ איז דאס אלץ באשאפן געווארן עין ליש ממש, דורך דעם אויבערשטן, ברא אלקים און דאס ווערט דערנאך אויך אפגעגעבן צו יעדער אידן און אלע אידן, וויבאלד אז זיי האבן די שליחות אז זיי זאלן ברענגען די אויבערשטנ'ס ווערטער און די אויבערשטנ'ס מצוות און די אויבערשטנ'ס אנווייזונגען אין שמים וארץ אויך צו די מלאכים הערן זיך צו וואס אידישע קינדער לערנען, בשעת ס'קומט די פרשה וזאת הברכה לערנען דאך אידישע קינדער פסוקים פון וזאת הברכה, הערן זיך אויך צו די מלאכים אין די עמלען,

¶7וועלט וכל השלברה בה, אפילו ניט פארשטייענדיק האבן זיי דאך אבער דעם כח פון דעם אויבערשטן וואס האט זיי באשאפן, האט ער אין זיי אויך אריינגעגעבן א כח, אז זיי זאלן דערפילן אט דאס וואס ס'שטייט אין יעדן פסוק פון תורה, וואס ווערט דערמאנט און געלערנט צווישן זיי און אויף זיי, על דרך זה אויך און דערפאר אויך ווערט די תורה פאנאנדערגעטיילט, נ'ג, אין פופציק-דריי חלקים, וואס דאס איז כנגד שטיל איינגעשטעלט כנגד די פופציק-דריי וואכן אין וועלכע דער יאר טיילט זיך, צוזאמען מיט די וואכן פון די ימים-טובים, וואס דעמאלט איז מען דאך מפסיק אין קריאת התורה, און מ'איז איר מסיים ערשט ווי וואלד טאן אין עטלעכע טעג ארום, אין שמחת-תורה, וואס דעמאלט איז פארענדיקן זיך דעם לייענען אין פרשה וזאת הברכה, וועלכע מ'לייענט היינטיקע יאר שוין דריי וואכן נאכאנאנד, און מ'הויבט אויך אן בראשית ברא אלקים ווי ער מאנט פריער, וואס דאס איז פון די יד בית פסוקים, און מ'לייענט דאס ביידע צוזאמען אין דעם זעלבן מנין,

¶8מנין דעם זעלבן בית-הכנסת און דעם זעלבן המשך און מיט די זעלבע ברכות, טאקע פאר יעדער פרשה באזונדער, אבער דערנאך ווערט דאס דער זעלבער נוסח אין די ברכות, און במילא ווערט דאס פאראיינציקט מיטן אויבערשטן, מיטן נותן התורה, און וועמען האט דער אויבערשטער געגעבן די תורה, ווי דערמאנט פריער, אז וויבאלד אז בחר בנו מכל העמים אנהויבנדיק פון קליינע קינדער, גלייך ווי זיי ווערן געבארן, צי דאס איז אן אינגעלע אדער א מיידעלע, זאגט מען, אז ער איז געבארן געווארן אין דעם עם ישראל, וואס דער אויבערשטער האט אים אויסגעקליבן און האט אפגעגעבן יעדערער פון זיי אין אן אופן פון מורשה קהילת יעקב אז ער באקומט דאס בירושה, וואס ירושה איז דאך אן ענין ניט פארבונדן אזוי מיט שכן, פארבונדן מיט א שייכות, אז וויבאלד אז ער איז א קינד פון דעם מוריש, פון דעם וואס דאס געהערט צו אים, אזוי אויך וויבאלד אז די תורה איז דאך דאס תורתו פון דעם אויבערשטן געהערט דאס צו יעדער אידיש קינד אויף וועלכן מ'זאגט אז בנים אתם להוי'אלקיכם, און ער באקומט דאס בירושה גלייך ווי ער ווערט געבארן,

¶9האט ער שוין די גאנצע תורה, פון בראשית ברא אלקים ביז לעיני כל ישראל, אלס א ירושה, און ער ווערט אויף דערויף אנגעזאגט, אז ער זאל דאס אפהיטן און ער זאל דאס לערנען, לויט ווי זיין פארשטאנד נאך, בשעת ער איז שייך צו בן חמש למקרא אלס מקרא, און טאן נאך פאר דערויף לערנט זיך מיט אים די מוטער, אדער דער פאטער, אדער דער מחנך אדער דער עלטערער ברודער און שוועסטער, אויך פסוקים פון תורה, אדער אין לשון הקודש, אדער איבערגעזעצט אין אן אנדער לשון, אויף ביז דער קינד זאל דאס פארשטיין לייכטער און בעסער. און אט דעמאלט איז דאס אויך דער קינד האט בירושה און דערפילט דאס, ווי אזוי דאס איז אים מחייב, דאס גיט אים לעבעדיקייט, ובפרט נאך אז די עלטערן זיינע האבן אים אויסגעקליבן גוטע מחנכים אדער מחנכות איז אט זיי זיינען אים, העלפן אים ארויס, אז ער זאל אליין פארשטיין, דורך דערויף וואס מ'העלפט אים ארויס פארשטייט ער אליין, און דאס נעמט אים אינגאנצן דורך. וואס אט דעמאלט ווערט דאס זיין חיינו ואורך ימינו, און דאס גיט אים נאך א הוספה אין דעם אויבערשטנ'ס ברכות,

¶10האבן לאנגע געזונטע יארן, און די יארן זאלן זיין אידישע יארן, אידישע יארן אנגעפילט מיט דעם אויבערשטנ'ס ברכות וויבאלד אז דאס איז אידישע יארן, איז דאך דאס צוזאמען מיט דעם אויבערשטנ'ס ברכות וואס גייט צוזאמען מיט אידישקייט, און דאס היטט אים אויך אפ, אז צו אים זאל ניט דערגרייכן קיינע השפעות, ניט קיין גוואונטשענע ווירקונג, פון דעם ארום, אפילו ווען אידן געפינען זיך אין גלות צווישן ניט-אידן, אויך דעמאלט זאגט מען יעדער טאג, און אין אנהויבס טאג, אשר בחר בנו מכל העמים ירותים און יעדערער פון אונז און פון אייך ווייס, אז ס'איז דא עמים לשון רבים מערערע פעלקער, און פון אלע פעלקער האט דער אויבערשטער אויסגעקליבן עמי ישראל. איז דאך אויך פארשטאנדיק, אז וויבאלד אז ער האט זיי אויסגעקליבן גיט ער זיי קול-טו אלע גוטע זאכן, און צום אלעם ערשטן די בעסטע זאך, און די גוטע זאך, און צווישן אלע גוטע זאכן וואס דאס איז תורתו דעם אויבערשטנ'ס תורה, און דער אויבערשטער בעין יפה, וואס דאס איז דאך דער אפטייטש פון נתן לנו אז

¶11ער האט דאס געגעבן בעין יפה, גיט ער דאס יעדער אידיש קינד, ווי דערמאנט פריער, גלייך ווי ער ווערט געבארן, באקומט ער דאס פון דעם אויבערשטן אליין, מידו המלאה הפתוחה הקדושה והרחבה. א טייל פון דער תורה איז אויך אנגעשריבן, ווי דערמאנט, אויף דער מזוזה פון דעם צימער אין וועלכן ער שלאפט און אין וועלכן ער שפילט זיך, און אדער אין וועלכן ער עסט אדער ער טרינקט, און טוט די אלע זיינע באדערפענישן, עאכו כמה וכמה דער חדר אין וועלכן ער לערנט צוזאמען באם עסן און טרינקען, איז דאך אויך דער מנהג פון אידן, ובפרט צווישן קינדער, וואס כדאי דאס איינצופירן נאך מערער, אז בשעת קינדער קומען זיך צוזאמען, זאל דעמאלט צווישן זיי זיין אפילו ווען צוויי קינדער קומען זיך צוזאמען, זאל זיין שנים שיושבים ועוסקים בתורה, זיכער אזוי אז ס'איז דא מערער ווי דריי קינדער, און זיכער אזוי ווען מ'פרעפט זיך צוזאמען, ווי מיר האבן דאך איצטער צוזאמענגעטראפן מערערע קינדער, און צוזאמענגעטראפן, צוזאמען מיט זייערע עלטערן און זייערע מחנכים און מחנכות, און צוזאמענגעטראפן זיך אין א בית הכנסת, וואס איז אויך א בית המדרש,

¶12איז אט דעמאלט באקומט מען דאך גלייך א ברכה נוספה אין צוגאב, וואס דאס איז דאך בכלל יום-טוב'דיקע טעג, און דער יום-טוב פון זמן שמחתינו, ווי מ'זאגט דאס אויך יעדער טאג אין דער תפילה פון דעם טאג, סיי פון דעם יום-טוב, סיי פון דעם יום-טוב וואס פון די טעג, סיי אין חול המ�ועץ פון די טעג און תפילת מושב, און סיי אין דעם שבת פון די טעג, ווי דערמאנט מערערע מאל, האט מען דעמאלט אויך די אלע ברכות, אנהויבנדיק פון דער ענין פון שמחה, ווי מ'זאגט דאך אויך אין דער תפילה, אויך אין דער תפילה פון חול המועד, און פון שבת, אז דאס איז זמן שמחתנו, און אפילו ווען מ'געפינט זיך אין גלות, ווי מ'איז דערנאך מפסיק, ווי מ'דערנאך ממשיך זעצט פאר, אז דאס רעדט זיך וועגן דער צייט פון גלות, איז מען אויך דערמאנט פון פסוקים פון תורה, און מ'דערמאנט אויך, אז אפילו ווען דער בית-המקדש איז ניט גאנץ, מאיזו סיבה שתהי'האט מען אבער די פסוקים פון דער תורה, און מ'חזר'ט זיי איבער מיט א ברכה לפני זה ולאחרי זה, אין די קריאת התורה,

¶13און אויך מיט א ברכה אין די תפילה אין וועלכע מ'דערמאנט די פסוקים, און מ'הויבט אויך אן די ברכה, אז דאס איז געגעבן געווארן פון אלקינו, וואס דאס איז דער אויבערשטער און דער גט פון יעדער איינעם פון אונז, אנהויבנדיק פון אלקי אברהם אלקי יצחק ואלקי יעקב וואס יעדער איד, גלייך ווי ער ווערט געבארן, און מ'פרעגט פון וועמען שטאמט מען? וועמען שטאמט ער אדער זי? ענטפערט מען גלייך, אז דאס איז א קינד וואס געהערט און זיינע עלטערן זיינע, וואס זיי ווערן אנגערופן אבות וואס זיינע און אירע עלטערן זיינען אברהם יצחק ויעקב, און אזוי ערציט מען אים, אז ער זאל אזוי ערציען זיך אליין, אז דאס זאל ווערן זיין אמונה פשוטה, און דאס זאל ער געדענקען דעם גאנצן טאג, אז אפילו ווען ער עסט אדער טרינקט, מאכט ער פריער א ברכה אין וועלכן ער דערמאנט און בענטשט דעם אויבערשטן וואס האט אים געגעבן די זאך אויף צו עסן אדער טרינקען, און על אחת כמה וכמה אז ער בענטשט דעם אויבערשטן וואס האט אים געגעבן דעם נתן לנו את תורתו און ווי דערמאנט מערערע מאל, אז דער

¶14מיט, האט דער אויבערשטער אויך אפגעגעבן זיך אליין, צוזאמען מיט זיין תורה, הנא נפשי כתבית יהבית אז דער אויבערשטער גייט-מיט מיט יעדער אידן, אנהויבנדיק גלייך ווי זיי ווערן געבארן, ווי דערמאנט פריער, האט דעם אויבערשטנ'ס נאמען גלייך אנגעשריבן אויף דער טיר פון דעם צימער אין וועלכע ער שלאפט דער תינוק, דער קינד וואס איז ערשט געבארן געווארן און אזוי איז ווען ער ווערט א ביסל עלטער, דערציילט מען אים די אלע פרטים האמורים, און אט דעמאלט ווערט דאס אויך פארשטאנדיק אין זיין שכל, און בשעת ער טרעפט זיך מיט קינדער וואס זיי געהערן ניט צום אידישן פאלק, געדענגט ער אויך אז בחר בנו מכל העמים, במילא וואס דארף דערפון זיין? דארף דערפון זיין א תורתו פון דעם אויבערשטן, ווערט דאס נתן לנו וואס דאס גייט אויף יעדער אידישן קינד, אין דערויף נכלל, במילא ווערט דאס זיין תורה און דאס ווערט דאך א יום וזרוך ימינו,

¶15און ער לעבט מיט דער תורה, און האט די אלע ברכות וואס גייט צוזאמען מיט דער תורה, ווי תורה האט מסביט געווען און ערקלערט בארוכה, אז אם בחוקותי תלכו איז אט דעמאלט ווערט אויסגערעכנט די אלע ברכות פארבונדן מיט שמים וארץ וגשמים, ועל דרך זה די ברכת השדה, פארשידענע-ערליי ברכות אן וועלכע ס'הענגט אפ א מענטשלעכער לעבן, גייט דאס צוזאמען מיט דער תורה, און וויבאלד אז ער איז דער וואס לערנט די תורה און געדענקט די תורה, און פירט זיך ווי די תורה הייסט זיך אויפפירן פאר אידישע קינדער, איז דאך אויך דא אין תורה אנווייזונגען ווי אזוי אידישע קינדער דארפן זיך אויפפירן, און די עלטערן זייערע ווייסן, אז גלייך ווי א אידיש קינד ווערט געבארן, ווי אזוי מ'דארף זיך מיט אים אויפפירן, דערפאר ער געהערט צו אתה בחרתמו מכל העמים, ווי ווי ער זאגט דאס אויך אין תפילת מוסר, אויך פון די טעג פון חלמוד, ווי דערמאנט אויך פריער, מיט אלע אנדערע ברכות, ועוד והוא העיקר, אז דאס גיט-צו נאך מערער, אז ס'זאל זיין דער זמן שמחתינו וואס מיר געפינען זיך דאך איצטער אין דעם יום-טוב סוכות,

¶16וואס דאס ווערט אנגערופן זמן שמחתנו וואס איינער פון די טייטשן אין דערויף איז, אז בשעת א קינד געפינט זיך אין זמן הסוכות, דארף ער זיך משמח-זיין שמחתנו לשון רבים, אלע אידישע קינדער וואס געפינען זיך מיט אים צוזאמען, אדער צו וועלכע ער קען דערגרייכן, זיכער דארף ער זיך אויפפירן אין אזא מין אופן, אז ער וועט מאכן פריילעך און צופרידן, זיין טאטע און זיין מאמען, פון זיין אויפפירונג, אז ער פירט זיך אויף ווי א אידיש קינד דארף זיך אויפפירן, איז דאך דאס דער גרעסטער נחת-רוח וואס ס'קען זיין, און זיכער, אז ער פארשאפט דעם גרעסטן נחת רוח פאר אבינו שבשמים, פאר דעם אויבערשטן אליין. וואס דאס איז דאך אויך איינער פון די אפטייטש אין זמן שמחת הי ם, ולשון רבים, יעדער איד און אלע אידן, איז אויך דא אויך דער טיפערער און דער ברייטערער אפטייט, אז דאס איז דער זמן שמחתנו פון ישמח ישראל בעושיו, און אויך ישמח הוי'במעשיו, אז דער אויבערשטער האט זמן שמחתנו מיט יעדער אידן און מיט אלע אידן, נאך פון פיצלעך קינדער, און ער האט דאס אט די שמחה, וואס דער פסוק פון ישמח הוי'במעשיו שטייט דאך אויף יעדן

¶17טאג און יעדער רגע פון א גאנץ יאר, ס'איז מערניט וואס בגלוי און אין אן אופן פון טאנצן, און אן אופן פון שמחת בית השואבה קומט דאס ארויס אין זמן שמחתינו אבער ס'איז דא מיטן גאנצן שטורעם און מיטן גאנצער שטארקייט, במשך כל השנה כולה איז ישמח ישראל בעושיו, במילא איז דאס פארבונדן מיט ישמח הוי'במעשיו, און דאס גיט אויך צו אלע ברכות וואס דער אויבערשטער האט אפגע'פסק'נט בראש השנה שלפני זה, און דערנאך אויך גע'חתמ'ט אין יום הכיפורים שלאחרי זה, און עס קומט ארויס בגלוי אין זמן שמחתנו ליום חגנו, ובפרט נאך אז מ'האט שוין אין זמן שמחתנו פינף טעג, און במילא האט מען שוין אויך, מ'גרייט זיך צום זעקסטן טאג, און דערנאך אויך צום זיבעטן טאג, וואס דאס איז כולל אלע טעג פון די זיבן טעג פון דער וואך, און דערנאך איז מען אויך בייט-מענט יעדער קינד אז דערנאך וועט גלייך קומען שמחת-תורה, וואס דעמאלט פארענדיקט מען, ווי דערמאנט פריער, דעם לייענען ברבים און לערנען ברבים פרשה וזאת הברכה, און הויבט אויך אן אין דעם זעלבן טאג דעם לייענען אין בראשית גברא

¶18אלקים את השמים ואת הארץ אז יעדערער פון אונז, בתוך כלל ישראל, באקומט אויך אלע ברכות פון דעם אויבערשטן, סיי ברכות וואס זיי זיינען פארבונדן מיט שמים, און סיי ברכות וואס זיי זיינען פארבונדן מיט ארץ, און ער האט אט די ברכות, ביז אז דאס ווערט א צוגריינטונג, אז בקרוב ממש, ובתוקף ומיד ממש, וועט יעדערער פון אונז, און יעדערער פון אייך, און יעדערער פון אידן, בכל קצוי תבל וועט מען זיין, ווי דערמאנט פריער בנערינו ובזקנינו בבנינו ובבנותינו, בגאולה האמיתית והשלימה אין ארץ ישראל, פון דארטן אין ירושלים עיר הקודש ובהר הקודש ובבית המקדש, ותיכף ומיד ממש.

¶19חילדן, יו מוז בי א לט-קווייטער.

¶20תורה, with משיח, אין ארץ-ישראל, אין דער הלי-לענד, אין דער הלי סיטרי, אין דער בית-המקדש. וואס, of course, די תורה איז ווי רע ספעשעל און ווי רע הלי'פאר אוס, און every time we read תורה, דאס איז something special about it, but when we will be able to read די תורה אין ארץ-ישראל, אין דער בית-המקדש, ווען ער ווי א ספעשעל הלינוס און something very, very, very special about it. Nevertheless, while we are still here, אין די גלות, און we come together אין וואס מ'קל א קל א בית-המקדש, ווי עס איז א שול, אזאיר ווי נאר, אז גוד חוזט א וס, און ער גאבט א וס די תורה. ווען ה'חוזט די תורה, די חכמים תלוי, אז גוד זאגט אז ער פלויסט אים זיך אינטו דער תורה, אז ווען גוד רויט די תורה, ער רויט אים זיך אינטו דער תורה. און דער איז סאמקען ספעשיל ווען ווי סטודי די תורה און ווי רייד די תורה, בא וואס דער טובה טעיטש איז דאס סאמטענג, און די טובה האסט דאס שאו איז דער ווי דער ווי אז דער דזרויבנדיק פון דער איז דער אילומעניט דער ווי. די וואס די ווי געבן לייט צו דער הוי לייף און די ווי.

¶21און אידן, איז דא א צמאל ציילד, וואו איז צווייטן נאך איינגעבן צייטן. וואס תורה זעט, נעבדילעס אין איז רום, מנהוי, דארף ער האט א מזוזה און די דור, און די דור, און די טשיילד אסקס, וואס איז דאס און די דור, די מזוזה דאס איז און די דור פוסט, אויף די רום? התוועדות פורים תשל'ס וועלן ה'תשל'ס אויף די רום. So, we tell the child, וואלט איז אין דער מזוזה? א פרשן אויף די תורה. זוי די רשמ-לי צדק זיי זאלן, וואס פרשן פרשן אויף די תורה איז אין דער מזוזה? און ווי ענטפער אים, אז אין דער מזוזה, ווי האט ריטן די פרשן אויף די תרת שמי ישראל, ווי גוד ספיקס to every Jew, now, we know, אז אין דער ווארד ישראל דאיז א ראשי תיבות די לעטערס אויף דער ווארד ישראל מאכ אפ א ווע רי ספעשעל מעסעדזש פאר אי ניו, און ער מיינט, יש ששים ריבוא אותיות לתורה, און די סיקס הונדערט טו זענט לעטערס וו אשר איז רעפעזענטעד ביי דער ווארד ישראל רעפעזענט אי ברע סינגעל דזשיאויש פארסאן. נפקה עסר, אז די דו זית וואס די טעשער, זיי איז די סיני דא שיקס-הונדער טאוזענט דזית וואו זיי האבן א פירסט רעספאנסיביליטי צו טעיט זיי צו דערס,

¶22וואס איינער פארבונדן זיי קען זיך אןוירט זיך אןוירט זיין. און דערפאר, ווען גאד זעט שמעי ישראל, זיי זיינען רעיטשענגען אןוירע סינגאל זיין, אויף א ענין סיני דזיין, און זיי זיינען לעוול, און אידן א חינוך פון רום, און מ'רעדט אויס דער מזוזה אויף שמעי ישראל. וואס דאס זעט זיי? שמעי ישראל השם אלקינו, השם אחד, גאד איז אן, און ווי גאס רעדט די פסוק בראשית, רמעמבער ווי רעדט די פסוק בראשית א פי ומינוט צו גאר? און בראשית זייז, אז די הו אל ווארלט, און די ווארטן אין דער ווארט, און דער העבן און אין דער ארט, ווי ראל קריאטעד ביי גאד, ביי השם אחד.

¶23everything was created before there was nothing, and then ה' made everything, the heavens and the earth. And when we study this Torah, which God gave to us, then even the angels in the heavens listened to us. We are soon going to read the portion of Vזאת הברכה, and in Vזאת הברכה it speaks of the blessings which God gives to the Jewish people, and there the angels will listen to what we say, לו. וכן? דערנאך יאר נאר נאר אר, נאר נאר נאר נאר מען? נאר נאר אזוי, אלי ביזופער זען טאג. דאס איז פארבונדן?! די אידן? זאל... רעבונדן?! פארבונדן?! און ווען דו וי פינישט ריטן די הל תורה? אין א פיו דעיס במחת תורה, און ווי גיין פרינשט ריטן די תורה, און מען מיט ווי גיין גיין און סארו אןויף איז גיין. ריטונן לאבר קיין די תורה, ווי צייט קראנדיק די תורה.

¶24they will listen to us, and God put a certain power into them that they receive and they feel that we are reading about all these blessings that God gives them to the world. And ה'שם chose every Jew to be א ספעשעל שייל, א ספעשעל פרסן, און even א ליטל שייל וואו איז נאך סמארט און האסט לערנט ענייט יעט, even א שייל וואו ס'איז just בארן די תורה איז איז אין העריטאנס,

¶25גאד וואנסט ערי שיל to בי קלו זט to ים, און גאד גיבט די תורה to ערי ווארן! דאס איז סאנפען וואס איז געבן to א ס'איז אן נהעריטאנס, ווי עבט לערן תורה, ווי עבט אבזורבן ווי ערשט אין די תורה, און ווען א צייל ריצט זיין געאב פייו יאר אלט, ווען ער איז אייבל טו סטודי תורה, און ווען איז איידער ווי ער גויס צו איש צו חדר, אויב ה'האט אן אדער brother ו pec ציסטער ווי תשאט אים, אן ער 22060-510 טייטשעס אים אין א לענגוויזש, אפילו דא צי רט קען אנדערסטענד. דורכת ער אמת, גענען דברענט תורה כמו וואס תורה איז געבן אים לישך. "..בהביד�ת", וה. און אז דא טראג באימסט צו אונדערסטענדן מ remedyовых וואס הציון איז אז די תורה, די פערנט הע גינטסט אויף אנדערסטען מער אויף די תורה, רענט העלפט די ילד תורה צו אנדערסטענד, התוועדות חמשה עשר בשבט תשל

¶26פאים פון רעדן, ווי ערפינט ער זיך צוזן צוזאמען. you should know that we have a rule, and there's a rule which says, that whenever two Jews come together, there should always be words of תורה, they should always learn something, not to waste your time, not just to spend time talking פוליש things, but even if two Jewish children come together, they should together עסקן בתורה ותסתי תורה. Now we've gathered here at this gathering where many many children have gathered, together with parents and together with teachers, and here we come together, סו, סערטען אין די רעדער.

¶27ווארדס אויף תורה, און, of course, ווי נעוץ ווי סיי ברכה, בפאר ווי לערן, בפאר ווי סטודי תורה, דער עברי טשילד גאות פון דער דער איז א נישא שבעני עשרו, אין וויף ווען ער שפעקסט אויף אברה מיצליק און יעקב. דאס טיטשט איך צו קערי-אן די פייסן גאר על פרו די די, בק וואס גאר איז קלו זט ועברי די ו, איבן די סמאלעס שייל פון בירת. אז he grows up, אז he's a member of the Jewish people, and he's chosen by God, and the Torah is something which is given to every child, and the Torah gives every person life, together with all of the blessings that come with the Torah, and it's the blessings which are in your house and outside of your house, all areas of human activity are given the blessings from ה'תשמ, together with the Torah. און, you know, ווי סיי זמן שמחתנו. וואס דער זמן שמחתנו מיין? דער טעם אויף ווער רא גויסינג. נארמאלעלי, דאס מיינט... ער רא גויסינג? מיינט די טשולדן, און די ר פארענטס, און אספעשעלי ווען טשולדן עקט פרא פערלי דורין סוכות, און מען מען זיין פערנטס, בפיבער וואס די פערנט האבן נחת פון דעם, און ען זיין פרענדס, בפיבער וואס דורין סוכות, דאס איז אויסטו דו ט

¶28הפי, but also we have to make ה'הפי, we have to make the almighty happy. How do we do that? ישמעך ה'במעשיו. That's one of the פסוקים that we said ישמעך ה'הפי, ה'איז happy when he sees that we are doing the right thing. So זמן שמחתנו מיינט, that we are happy, and we make our friends and our parents happy, but we also make God happy. This is something which we can do, נאר עליין דורך שמחת בית השואבה, even though that's maybe a special time, but we are able to make ה'הפי all the time, everyday, ווען ווען אויף די רייט ווי, סתרי תורה, און ווי ליב אין קוראין טיטשענגס אויף תורה.

¶29and hopefully very spirituallyly we will have the very special blessing which God has promised to us when we will go, with our youth and our elders, back to the holy land, back to our ארץ-ישראל, and there we will go to the holy city of ירושלים, and there to the beat המקדש, and there we will be able to have all of God's blessings, very spiritually and truly now.