Text

¶1דעס אודיעא האסט בן רעסטאורד ביי דזשעם.

¶2עאכו כמה וכמה אין עשרת ימי תשובה, וואס דעמאלט איז דאך דער אויפטו פון א יחיד, ווערט ער ווי א ציבור במשך כל השנה כולה, על אחת כמה וכמה א ציבור אין עשרת ימי תשובה, און אין עשרת ימי תשובה אויך אין דעם זמן ווען מ'האלט בא דעם סיום וחותם פון עשרת ימי תשובה, ווען ס'איז שייך צו רעדן דברי ברכה נוספים על הנוסח, ווארום בשעת ס'קומט יום הכיפורים, איז דאך שוין אלץ ענינים מיט סדרי תפילה און חמש תפילות, וואס זיי זיינען שוין קבוע וכו במילא ענדיקט זיך דער זמן פון דברי וואס מ'קען מוסיף זיין אן איבעריקע אויסרעכענונגען, ווי דאס איז דער ערב יום הכיפורים, ובפרט בסמיכות צו יום הכיפורים, ובפרט אויף פי המדובר כמה פעמים, אז תורה זאגט, אז ערב יום הכיפורים נוסף, וואס דאס איז בדוגמא פון יעדער ערב שבת און יעדער ערב יום-טוב, וואס גרייט-צו דעם יום הבא לאחרי זה, האט ער דאך אויך די ציווי מיט נתינת-כח מיוחד, אז האוכל ושותה בערב יום הכיפורים איז מעלה עליו הכתוב טוט ער אויף די ענינים כאילו התענות, סיי בערב יום הכיפורים און סיי ביום הכיפורים, וואס ענין יום הכיפורים איז דאך עניני הינון שבו, און דאס איז דאך אן ענין וואס איז געגעבן געווארן מלמעלה, זאגט מען, אז דאס גיט מען אפ א אידן, און דוקא בערב יום הכיפורים, און דורך וואס פאר אן ענין אין וועלכן ס'איז פארבונדן דער עיקר גאר זיין גוף, האוכל ראשיתה בערב יום הכיפורים, און דעמאלט ווערט אויפגעטאן א מעלה עליו הכתוב, כמדובר אמאל בארוכה, אז יעדער ענין אין תורה האט אין זיך אן ענין פון מעליותא, איז יש לומר אויך למעליותא וואס מ'זאגט מעלה עליו הכתוב

¶3כי להתענה בערב יום הכיפורים וביום הכיפורים, אז בשעת ס'איז דא זיין עבודה אליין, בנוגע צו ערב יום הכיפורים ובנוגע צו יום הכיפורים, איז דאך דעמאלט כל חד וחד לפום שיעורו דילי איז דאך בלשון האמור אז דאס איז אן ענין של שיעור ומדידה והגבלה, משא'כן אז מעלה עליו הכתוב וואס דא איז דאך אויך דער דיוק הלשון, אז דער פסוק הויבט אים אויף, און ווער הויבט אים אויף? הויבט אים אויף דער כתוב, בכח הכתוב, און לויט דעם שיעור פון כתוב, וואס א כתוב האט גאר בעצם קיין שיעור ניט, דאס איז דאך א כתוב פון דעם אויבערשטן, און וואס דער אויבערשטער זאגט, ווי די גמרא איז מבאר, אז נא נפשי כתבית יהבית אז דאס וואס איז כתוב איז דאס נפשו פון דעם אויבערשטן אליין.

¶4אין דערויף גופא די ימי הסליחות, און דערנאך איז ראש-השנה און עשרת ימי תשובה, און עשרת ימי תשובה דער יום פון ערב יום הכיפורים, וואס ער איז אין זיך אויך כולל, און די עלי'פון דעם כתוב, אויך דעם טאג פון יום הכיפורים, וואס דאס איז דאך דער אויפטו פון ערב יום הכיפורים לגבי כללות הענין פון ערב, צי דאס איז ערב שבת אדער ערב יום-טוב, אדער ערב פון א דבר חשוב וואס דארף דאך האבן הכנה, ווי דער דין איז, איז דאך פארשטאנדיק, אז דא קומט-צו א דבר הכי נעלה, אז דאס איז מעלה עליו הכתוב, סיי אין די ענינים פון ערב יום הכיפורים, סיי אין די ענינים פון יום הכיפורים. וכמדובר אויך כמה פעמים, יום הכיפורים איז דאך פארבונדן דערמיט וואס ס'איז סלחתי כדבריך דוקא, און פארבונדן מיט לוחות האחרונות, וואס דאס איז דער ענין התורה, וואס דער ענין התורה מוז דאך זיין דוקא מתוך שמחה, נוסף אויף כללות הציווי פון עבודת ה דארף זיין בשמחה ובטוב לבב, על אחת כמה וכמה אז דאס איז פארבונדן מיט פיקודי הוי'ישראל משמחי לב, וואס תורה איז משמחת לב, על אחת כמה וכמה אז ס'איז דאך פארשטאנדיק דער גודל השמחה פון לוחות האחרונות, וואס זי איז געקומען צוזאמען מיט שלחתי כדבריך און ווי ער זאגט אין מדרש, אז דער אויבערשטער האט געזאגט צו משה רבינו, אז לוחות האחרונות זיינען קופליים לתושי אפילו לגבי לוחות הראשונות, וואס זיי זיינען דאך געגעבן געווארן פון דעם אויבערשטן אליין, און דא איז געווען אויך משה באמצע, ממוצע המחבר, און אויך דער משה ווי ס'איז דערנאך אראפגעקומען אין יעדער אידן, איז האט ער דאך אין זיך דעם משה עד כדי כך אז ער פועל'ט אין אים, אז יעדער ענין וואס איז געווען זוטרתא בא משה רבינו,

¶5ווערט דאס א מילתא זוטריתא היא, בא יעדער אידן עד סוף כל הדורות, און ווי דער אלטער רבי איז מבאר בארוכה אין ספר תניא קדישא, איז דאך פארשטאנדיק דער גודל הענין והשמחה ווי דאס איז פארבונדן דוקא מיט כפליים לתושי'און מיט יום הכיפורים, וואס דאס שטייט דאך, אז ענין פון יום הכיפורים איז ענינו פון תשובה עילאה, וואס לכאורה מאי קא משמע לן? דאס קומט אין סוף פון כל עשרת ימי תשובה, וואס קומט לאחרי ההכנה פון גאנץ חודש שבל ופרטים שבו האמורים לעיל, וואס דאס איז נאכמערער מדגיש די שמחה פון תשובה עילאה קען דאך זיין בכמה אופנים ודרגות, און דרגא למעלה מדרגא, ביז למעלה מכל גדר פון דרגות והדרגות וכו'זאגט מען, אז די תשובה עילאה פון יום הכיפורים איז דאס די העכסטע דרגא, ביז אז ס'איז נאך העכער פון כל ענין של דרגא וחילוקי דרגות.

¶6וויבאלד אז דאס איז יום הכיפורים אחת בשנה, און פארבונדן מיט תחת בנפש וואס דאס איז יחידי שבנפש, און פארבונדן אויך מיט יחידה הכללית, מיט משיח צדקנו, במילא איז דאך פארשטאנדיק, אז דאס איז פארבונדן אויך מיט די גאולה האמיתית והשלימה על ידי משיח צדקנו, וואס דעמאלט איז דאך תכלית השמחה, כמובן וגם פשוט, ביז אפילו אז בכל קצוי ארץ וועט זיך דעמאלט אנזען דער ענין פון תכלית השמחה, הל הוי'כל גויים כי גבר עלינו חסדו, ובפרט נאך אז דאס איז אין דער חסדו פארבונדן מיט יום הכיפורים, ובסיום וחותם של יום הכיפורים, וואס דאס איז שוין נכלל אין דער עבודה פון ערב יום הכיפורים, ביז אין אן אופן פון מעלה עליו הכתוב, כמוזכר לעיל.

¶7איז דאך פארשטאנדיק, אז דאס איז אן ענין וואס דאס נעמט ארום כל מלכי ארץ, און כל קצוי תבל, ביז וואנענט אז זיי קומען און זיי זיינען מודה וכו'וכו כמבואר ומדובר, און פארשטאנדיק אויך בפשטות, לכל אחד ואחות. וואס דאס איז דער ענין, כאמור, אין יום הכיפורים, במילא ווערט דאס אויפגעטאן, ובכבדי לו, ו למעשה ידיך תחסוש אין ערב יום הכיפורים,

¶8ווערשטאנדיק, אז דאס איז א זמן הכי מסוגל לברכה, וויבאלד אז דעמאלט שטייט מען אין א מעמד ומצב, אז מ'איז א כלי ראוי לברכה, און א כלי ראוי אויף ממשיך-זיין ברכה, ביז ממשיך-זיין ברכה נאך העכער פון כל ענינים של מקור של המשכה וכו, ווארום אידן זיינען דאך אנגערופן במלכת כהנים, ביז ווי ס'ווערט דאך אויך געבראכט, אז יעדער איד איז בדרגא פון מלכת כהנים אין כהנים גופא די דרגא פון כהן גדול. וואס דאס איז דאך אויך דער קשר מיוחד פון יום הכיפורים, וואס דעמאלט איז דאך כל עבודתו כל עבודותיו, ביז אפילו פון דעם קרבן תמיד, שבכל יום ויום איז דאס על ידי כהן גדול,

¶9די כוחות וואס מ'גיט א אידן, ווי א כהן טוט זיך אויף, אז ער באשאפט נייע ברכות, וואס דאס איז דאך די מעלה פון ברכת כהנים, אזוי סתם המברך איז ער ממשיך ממקור, אז מ'זאל נתגלה ווערן, ברכת כהנים טוט-אויף, אז זי איז ממשיך א נייעם מקור און נייע מקורות, און איז דערנאך ממשיך ביז למטה מטה, ביז אין אן ארט וואס מ'דארף פארהיטן, וישמוריך, כמדובר כמה פעמים, ביז ס'איז אויך ממשיך דער ואני אברכין ביתר שאת וביתר עוז, ווי פארשטאנדיק פון פשטת הכתובים, אז דער ואני אברכין קומט אלס א המשך, ובהתאם, צו דעם ושמה את שמי על בני ישראל, איז דערפון פארשטאנדיק, אז יעדער איד ער שטייט אין א דרגא פון ושמה את שמי ער בענטשט יעדער אידן אלע אידן, און דאס טוט ער בתכלית השלימות, און נאך העכער פון שלימות בזה, איז דאך אויך פארשטאנדיק, אז דאס וואס ער טוט-אויף אין ואני אברכים איז דאס שלא בערך כלל וכלל צו דעם ואני אברכים וואס ס'איז במשך של ימות השנה, ווארום דא רעדט זיך וועגן אחת בשנה, און אין אחת בשנה אויך אין אן אופן הכי נעלה.

¶10וואס דערפון איז דערפאר איז אויך פארשטאנדיק דער קשר צו שמחה דוקא, אז מ'מוז אנקומען מ'זאל פורץ-זיין כל הגדרות והגבלות, וויבאלד אז מ'דארף ממשיך-זיין ברכות, למעלה מכל מדידה והגבלה כלל וכלל ניט, וכמדובר בארוכה בא די פריערדיקע געלעגנהייטן, וועגן דעם ענין פון שמח תשמח אז מ'איז מבאר און מחדש, אז דער ענין שמחה טוט נאך אויף נאך מערער פון דעם עונג בלתי מורגש, וואס דאס איז דאך דער ענין לכאורה פון יום הכיפורים, בדוגמא פון ראבי דראבים פון שבת, וואס מ'זאגט דאך אויף דערויף, אז דאס איז מעין פון יום הכיפורים, כמבואר בארוכה אין המשך פון סמך ווי און די דרושי רבות נשיא דורנו ובשיחותיו, איז דאס נאך אין אן אופן נעלה, ושלא בערך כלל וכלל, ווען דאס רעדט זיך וועגן ערב יום הכיפורים, וקרוב לסיומו וחותמו, וואס דעמאלט שטייט מיטן גאנצן שטורעם, וביחד עם זה העכער פון כל עניני שטורעם, וואס דאס איז דאך לוחות האחרונות ניתנו לא ברעש וכו,' און דוקא דורך זיי איז אראפגעקומען ביז למטה מטה, נאך כפליים לתושי אפילו פון די לוחות ראשונות.

¶11אפילו אין בעל חי, און אפילו אין צומח, און אפילו אין דומם, מצד דערויף וואס מ'זאגט אז הרים איז אויך דער ענין פון צומח שבדומם וכו און דאס ווערט אויפגעטאן בכל הבריאה כולה, כמוזכר לעיל, אז דאס איז דורך דערויף וואס אידן טוען דאס אויף, פועל'ן זיי אזוי אין דעם גאנצן סדר ההשתלשלות, ביז אין תחתון שאין תחתון למטה הימנו, ואדרבא דוקא דארטן ווערט די דירה אמיתית לעצמות ומהות, און ס'ווערט אין אן אופן, אז דארטן געפינט ער זיך בכל עניניו בגלוי, דארט איז ניט שייך זאגן אז אין רואה אים מושיב באופן כך אדער באופן כך, וויבאלד אז דאס איז זיין דירה לכו דירה האמיתית, איז דארט איז אדרבא דארף ניט זיין כלבושי ובלשון הכתוב לא יכנף עוד מוריך, ווי ער איז מבאר בארוכה אויך אין תניא, און זאגט דאס אויך, אז דאס איז בדוגמא ווי ס'איז געווען אין מתן-תורה פון מלוכות ראשונות, וואס דעמאלט איז דאך אויך די דוגמא, כאמור, למעליותא, אז דערנאך ווערט נאך אין דערויף כפליים לתושי,"' און ווי אפגעטייטשט כמה פעמים, אז דער כפליים לתושי,"' איז ווי פארשטאנדיק אין מדרש, ווי ער טייטשט אפ, אזוי איז געווען חמשה חומשי תורה און ספר יהושע, און אזוי איז געווארן משנה וברייתא בהגדות וכו ביז עלמות אין מספר איז דאס דער כפליים וואס דאס איז אן ענין נוסף, אבער דאס איז אן ענין פון כפליים וואס איז העכער פון כל-ארך ווי ענין של מדידה והגבלה.

¶12און אט דאס גיט מען בכח צו יעדער אידן, אז ער וועט אזוי אויך בענטשן זייענדיק א כהן גדול שוין בערב יום הכיפורים אלס א הכנה צו יום הכיפורים, במכל-שכן וקל-וחומר אז בשעת מתן-תורה האט מען דאס אפגעגעבן יעדער אידן און אלע אידן אויף משך כל ימי השנה, על אחת כמה וכמה בשנה עצמה, ינחת בשנה, על אחת כמה וכמה אין דער הכנה צו דער אחת בשנה וואס זי שטייט בתכלית השלימות, וויבאלדן אז מ'זאגט כאמור לעיל עמלה עליו הכתוב כאילו ווי ער האט אויפגעטאן דורך זיינע ענינים פארבונדן מיט זיין גשמיות און מיט נשמה בגוף דוקא טוט ער אויף, און במעלה עליו הכתוב, ווי די ענינים פון תשרי פון ערב יום הכיפורים און יום הכיפורים, און מ'זאגט דערביי, אז פונקט אזוי ווי יום הכיפורים און דער ענין פון יום הכיפורים איז דאך אחת בשנה און געגעבן געווארן צו אחת וואס ס'איז דא בא יעדער אידן, איז דאך דאס כולל אנשים ונשים וטף וכו ביז קטני קטנים גלייך ווי ער ווערט געבארן איז ער גלייך יורש הכל וכו וואס דאס איז אויך די שייכות בקשר צו דעם שיעור חומש פון היינטיקן טאג, פון תשעה בתשרי לקביעות שנה זו, וואס בכללות איז דאך די קביעות סדרה פון וזאת הברכה, און זי פארנעמט דעם רוב פון דעם גאנצן חודש תשרי לקביעות פון שנה זו, וכמדובר כמה פעמים, די מעלה פון תשרי איז וואס ער איז מרובה במועדות, און אט דאס זאגט מען, אז בקביעות שנה זו איז ער מרובה אויך אין ברכה, און אין וואס פאר א ברכה? וואס מעריב את זבאו ואומר זאת, אז זאת א ברכה וואס מ'זעט איר א ברכה בטוב הנראה והנגלה, בגשמיות וברוחמיות, וברוחמיות ובגשמיות גם יחד.

¶13וואס דאס איז דאך אויך דער קשר במיוחד, כאמור, מיט דעם שיעור חומש פון היינטיקן טאג, וואס דארטן זאגט מען אז אשריכם ישראל וואס אשריכא איז דאס דער ענין פון תענוג, וואס דאס איז העכער פון כל השלימות כולם בשעת ס'איז דאך דער ענין התענוג, און דערנאך זאגט ער דערביי אשריכא ישראל לשון יחיד, און מ'זאגט אויך דעם טעם, אז דאס איז פארבונדן מיט דעם תכלית העלי'והמרומין ווי דאס איז בא דעם אויבערשטן, און תורה בפירושה ניתנה האט מען אויף דערויף גלייך אויך דעם ענין וואס מ'זאגט אין סוף מסכתא אין יום יומא, וואס דאס גייט אויף יום הכיפורים, און דארטן גופא די משנה און אין יום אין פרק פון יום הכיפורים זאגט מען דארטן דעם פירוש אויף אשריך ישראל אשריכם ישראל לשון רבים ובפרטיות. וואס דאס איז דאך דער ענין בכלל בפשטות, אז תורה שבעל פה איז מפרט די ענינים וואס שטייען אין תורה שבכתב בכללות אדער נאך העכער פון כלל, בדוגמא ווי אין דעם ענין זאגט מען אין תורה שבכתב אשריך ישראל און דא זאגט מען אשריכם ישראל וואס דאס איז מפרט ביז ס'קומט אראפ אין פרטי-פרטים און אין ריבוי פרטים, עלמות אין מספר אין תורה ברענגט דאס אראפ עולמות אין מספר אויך אין עולמות, אנהויבנדיק ווי דאס איז אין עולם קטן זה האדם וכו,' און מ'זאגט אויך אין דערויף, אז דאס איז אויך מודגש, וואס אשרכי ישראל האט געזאגט משה רבינו, וואס ער איז דאך געווען משל קיבל תורה מסיני ומסרה, אנהויבנדיק און דער עיקר פון עשרת הדברות, ביז צום דיבור ראשון, און אין דיבור ראשון עצמו די טובה ראשונה שבו, וואס זי איז דער ראשי-תיבות, אנא נפשי כתבית יהבית, כמדובר לעיל, און וואס בכלל איז ער דאך געווען דער מקור,

¶14און דער מקבל פון תורה שבכתב, און דערנאך דאס איבערגעגעבן, ווי מ'לייענט דאס אויך אין די פרשיות פון די וואכן, ביז די פרשה פון היינטיקער וואך, און דארטן גופא אין אן אופן אז ער גיט דאס איבער אידן מתוך שמחה, און אין אן אופן פון תענוג, וואס דאס איז דער תכלית השלימות נאך העכער אין דעם ענין ווי דאס איז אויך מצד תענוג, און דערנאך איז דא אויף דערויף, בפירושה ניתנה, ווערט אויף דערויף דערגעבן דער ביאור, על ידי רבי עקיבא, וואס ער זאגט דאך אשריכם ישראל וואס כולהו אליבד רבי עקיבא ער איז דער מקור אויף תורה שבעל פה, און אויך דער אויפטו, וואס משה איז דאך געווען א מיוחס, א משולש אין שבטים גופא פון אברהם יצחק ויעקב, און דערנאך קומט רבי עקיבא א בן גרים ווי תשובת הרמב", אז דאס איז נאך העכער ווי דער יחוס איז מצד אברהם יצחק ויעקב, קומט דער יחוס פון א גר בענין זה בנוגע פון רבי עקיבא, אז ער איז מיוחז צו דעם אויבערשטן אליין, ווי ער איז מבאר בארוכה אין דער תשובה האמורה פון דעם מורה נבוכים און וואס ס'האט געגעבן די תורה אויף וועלכע ער זאגט אז מ'קומט פון תורה וועלכע ווערט פארענדיקט אין זאת הברכה, און דערנאך גייט מען אריבער אין ספר הרמב,"ם האט מען דעמאלט כל התורה כולה, און דאס האט כקטן כגדול, אן קיינע חילוקים בדבר, וואס דאס איז דאך אמיתית ענין, כקטן כגדול, ביז ווי דאס שפיגלט זיך אויך אפ אין די שני האנשים, אז דאס איז הכי מיוחס בשבטים, ביז וואנענט אז מ'זאגט דאך אויך, אז משה רבינו הי'ראו לי איז כהן גדול, און דערנאך איז גאר דא א סברא, אז ער האט טאקע געווען א כהן גדול בפשטיות, נוסף אויף דערויף וואס אויך אהרן הכהן איז געווען דער כהן גדול, כמדובר ומבואר בכמה ספרים, און דערנאך קומט אויך אויס אראפ ביז אין דעם מיוחס מצד מי שאמר

¶15הי'עולם, וואס דאס איז דער אויבערשטער אליין, וואס דאס איז דער אויפטו פון רבי עקיבא, און וואס דאס איז דאך אויך די שייכות מיוחדה מיט יום הכיפורים, וואס איידער מ'הויבט נאך אן די חמשה תפילות אין עבודת יום הכיפורים, זאגט מען דאך דעם פסוק אוזרו לצדיק ולישרי לב שמחה וואס אויף דערויף שטייט דאך אויך די שייכות אין ראשי תיבות און ספי תיבות מיט ר'עקיבא וכו.' וואס דאס איז אויך כמדובר די שייכות אויך צו דעם שיר רמב ם פון היינטיקן טאג, וואס אין די תפילות, סיי פון ראש-השנה און סיי פון יום הכיפורים, דערמאנט מען דאך דעם ענין פון בריאת האדם וואס איז געווען בראש-השנה, וואס ער איז נתהוה געווארן עפר מן האדמה דוקא,

¶16של כל הבריאה כולה, און דער פנימיות שלו איז דאך יום הכיפורים, דער ראש השנה בפנימיות פון דעם ראש השנה כפשוטו, איז זאגט מען דאך אויך אין ביידע די תפילות פארבונדן וואס מ'פארגלייכט א אידן וואס עיקר הבריאה, אז זיי זיינען משל כחרס, וואס למליותא דער ענין בזה איז דאך וואס דאס איז עפר מן הדמי, וואס דאס איז דער גדר פון כלי חרס. און דאס למעליותא איז דאס, אז דאס איז כחרס הנשבר ניט קיין מציאות פאר-זיך, נאר וואס דען ער איז בטל לגמרי, במילא ווערט דער לב נשבר וניט כי הוי'לאוסיף זה, און דוקא דארטן מרום וקדוש און דוקא את דקה ושפל רוח דוקא מצד דערויף וואס דאס איז חרס הנשבר דארטן געפינט זיך עצמות מהות עצמו, את דכא ושפל רוח, כמבואר אין תורה אור בתולתו ובכמה מקומות. און מ'זאגט, אז דאס איז אן ענין וואס דאס איז פארבונדן און ס'איז דא במציאות ממש, ביז אז מ'וויל קען מען דאס אנטאפן מיטן האנץ בא בנערינו ובזקנינו ובבנינו ובבנותינו און אויך ווי דער רמז און דער לשון פון הכל בא האנשים און הנשים און א טף ביז קטני קטנים, תיכף שיצא לאויר העולם, איז דאך שוין דער ענין פון עפר מן הדמה און האט אין זיך די קניסה פון נפש הקדושה, כמדובר וגם ובכמה מקומות וגם פשוט איז דאס אויך די שייכות און די הוראה פון דעם שיעור פון רמב עם פון היינטיקן טאג, וואס דארט הויבט זיך אן דער שיעור, אז א כלי חרס, אפילו אז ער האט אין זיך אן ענין של קבלה, מספיק זה אפילו ער האט א קבלה און דער מקום המקבל איז ממולא מיט דעם ענין וואס ער וויל אין דערויף אריינלייגן, און ביידע זאכן זיינען בתכלית השלימות ס'איז א גאנצער קליכרס און א גאנצע קבלה בו שבו, און די קבלה איז אינגאנצן ממולא זאגט דער רמב אז דער דין איז, אז אויב די כלי איז געמאכט געווארן

¶17שלא על מנת לקבל איז אט דעמאלט איינע מקבל טומאה ולא מדברי תורה ולא מדברי סופרים, דערפאר וואס דער אויבערשטער, וואס ס'האט געמאכט אט די כלי, האט איר געמאכט אז ס'זאל זיין איין זאך מיט עצמות ומהות, דורך דערויף וואס ער איז ניט מקבל פאר-זיך, און זיין גאנצע מציאות איז, צוליב דעם אויבערשטן ביז וואנענט אז ער ווערט אויס-מציאות, און ס'ווערט איין מציאות פון ישראל וקוב הו כולא חד, כמדובר כמה פעמים בארוכה, ווערט דער פסק-דין בתורת אמת ובתורת חיים הוראה בחיים, אז ער האט א קבלה, ווארום דער אויבערשטער האט באשאפן יעדער אידן און אלע אידן, אז זיי זאלן מקבל זיין כל טוב גשמי וכל טוב רוחני,

¶18אז די קבלה ווערט ביי אים אן ענין, ניט צוליב דערויף איז ער געמאכט געווארן, נאר אמין נבראתי לשמש את קוני, און אויך דורך דער קבלה איז ער משמש את קוני, ביז אין אן אופן אז ער ווערט איין עת מציאות פאר זיך, און ווערט איין מציאות מיט דעם אדון שלו און מיט קונו שלו, און העכער נאך פון אלע דרגות ותוארים. וכמדובר, האט מען די הבטחה, ענין פון יום הכיפורים איז דאך לפני הוי'תטהרו איז דער תטהרה אין אזא אופן לפני הוי וואס דאס איז די ד'עולמות און סדר השתלשלות, ווערט דארט דער ענין פון תטהרה אז אינו מקבל תומאה לומד דברי תורה ולומד דברי סופרים ער איז אינגאנצן ניט בגדר פון אן ענין וואס ס'זאל זיין ניט טהרה, און ס'איז טהרה בטהרתה, ביז תהרה תתאה, ביז תהרה עילאה, און ווי יעדער איד זאגט גלייך בתחילת היום, נאך קודם כל עבודה ותפילה, לשמה שנתת בי תהרה היא טייטשט דאך אפ חסידות, אז דאס מיינט מען תהרה תתאה און נאך העכער תהרה עילאה, און נאך העכער דארטפון וואנענט ס'נעמט זיך תהרה עילאה, אראפ ואתה משמרה בקרבי יעדער מעמד ומצב אין וועלכע ער געפינט זיך האט ער דאך דארטן אין אן אופן, אז דער אויבערשטער אליין היט אים, און היט אים בכל הענינים בלתי רצויים, און היט אים נאך מערער, דורך דערויף וואס ער גיט אים נאך מערער, דאס איז דאך די דרגא חמישית, והחמישית לפרעה אין אן אופן פון בו יספרי'כל נהירין אז ס'קומט אלץ אראפ אין אן אופן פון נראה ונגלה, ביז וואנענט אז דאס ווערט חלק אלוקה ממעל ממש, און דעם ממש טאפט מען אן ביז אין חוש המישוש, ווארום דאס ווערט אלץ אין אן אופן פון נשמה בגוף דוקא, וואס דוקא דעמאלט קען מען מקיים-זיין די מצוה פון יום הכיפורים, וואס אין בו לא אכילה ולא שתי'און ווי ער טייטשט אפ אין לקוטי תורה, אז דאס גופא

¶19באווייזט, אז דאס מוז זיין בגדר אכילה ושתי', און דא ווערט אויפגעטאן אין בו לא אכילה ולא שתי', וואס דאס איז אויך דער אויפטו פון יום הכיפורים, און נאך נעלה על זה בערב יום הכיפורים, למעליותא, כאמור לעיל, אז ביום הכיפורים איז להחיותם ברעה אז מ'באקומט חיות פון רעה, וואס דאס איז העכער פון אכילה ושתי ערב יום הכיפורים, זאגט מען, אז מעלה עליו הכתוב, די התענה ביום הכיפורים שטייט דאס נאך אין אן עלי'בזה, און אין אן עלי'על ידי הכתוב, און אין וואס באשטייט די עלי דורך וואס ווערט ס'אויפגעטאן דורך העכל ושותה, ביז וואנענט אז דארף עסן כפליים לתושי,"' ווי דער אלטער רבי ברענגט אראפ בסידורו אן ענין, א א סופר און אן ענין ובסידוע השוה לכל נפש, אז בערב יום הכיפורים דארף מען מרבה זיין ביסודו ביז צו כפליים לתושי'וכו.' וואס דאס איז אויך כמדובר דער קשר, סיי מיט שיעור אין חומש, סיי דער שיעור אין רמב עם, סיי די שיעורים ווי זיי שטייען אין פנימיות התורה, וואס דאס איז דאך אויך דער קשר מיוחד מיט יום הכיפורים, כמדובר כמה פעמים, אז יש לומר אז לוחות האחרונות איז דער אויפטו לגבי לוחות ראשונות די דוגמא פון דעם אויפטו פון פנימיות התורה לגבי נגלה דתורה, וכמדובר ומבואר בכמה מקומות.

¶20און אט דאס איז אויך דער קשר מיוחד, וואס די קביעות שנה זו איז דאס ביום הששי ערב יום הכיפורים, וביום שבת קודש יום הכיפורים, וואס דאס איז דאך אויך די ביידע ענינים, בדוגמא ואמור לעיל, אז בערב שבת איז דער ענין פון טרח, און דערנאך ווערט דער יוחל בשבת, בדוגמא ווי גערעדט כמה פעמים בארוכה, ביז ווי אויך בפשטות, אז דורך דעם טרח בערב שבת, וואס דאס גייט דאך אויף שיטא אלפי שניי דהוי עלמא, ובברכיות ובמיוחד דער אלף אר ששי און אין אים גופא לאחרי חצות היום, בסמיכות צו ליום השבת, ובסמיכות ליום שכולו שבת ומנוחה לחיי העולמים, און אויך, ווי כאמור, איז דאס פאר ערב שבת און שבת פון פרשה וזאת הברכה, מיט די אלע ענינים האמורים לעיל.

¶21און ויותר, אין ערוך ממה שנאמר, איז דא אין די ענינים כמבואר וגם פשוט לכל אחד ואחת, און ס'איז בכחו של כל אחד ואחת, לחכם ויחכם עוד, וואס יעדערער פון אונז בתוך כלל ישראל געהערט זיך צום עם חכם ונבון, און דאס ווערט די הכנה קרובה צו תורה חדשה מאיתי תצא וואס דאס וועט זיין אין יום שכולו שבת ומנוחה לחיי עולמים, אבער במהרה בימינו ממש, כמדובר כמה פעמים. און אויך וואס ס'קומט-צו בקביעת שנה זו, אז דאס איז א שנת הקהל, וואס דערפאר איז אויך כאן הזמן להכריז ולבקש ולהפסיר בכל לשון של בקשה, אז מ'זאל מכריז זיין און איינווירקן, אז יעדער איד, אנשים און נשים, און אפילו טף און קטני קטנים, זאלן מקהל זיין די אלע ענינים וואס זיי האבן אין זיך, בדוגמא פון אן נשים ונשים בטף, און אויך אויפטאן אין דער וועלט ארום זיך, ווי ער איז דערנאך ממשיך בגרחה, אז מ'איז מגייר אט די ענינים וואס געפינען זיך אין וועלט זאלן זיי אויך זיין אין א דרגא פון א גר, אין תחילת גר תושב, ביז וואנענט ס'ווערט א גר צדק וכו,' כמדובר כמה פעמים.

¶22זיין אויף אנשים ונשים וטף, אז יעדערער פון זיי זאל זיך פארנעמען מיט הקהל את העם, אנשים והנשים וטף, ביז קטני-קטנים, אויף איינווירקן אין זיי, אז זיי זאלן זיין אין אן אופן, אז תמיד כל הימים זאלן זיי שטיין אין יראת הוי וואס יראת הוי'לחיים איז ממשיך חיים מחי החיים, און פועל זיין אויף יעדערער פון זיי, אז יעדערער פון זיי זאל ווערן א נר להאיר אויף משפיע זיין בכל הסביבה שלו, וואו ער קען נאר דערגרייכן א אידן, אנשים אדער נשים אדער טף, און בכל המרבה הרי זה משובח, באקומט ער א שבח פון דעם אויבערשטן אליין, וואס ער איז מקיים זיין ציווי פון הקהל את האנשים הנשים והטף וגרחה, מיוחד, וואס דער שבח גופא איז אים מוסיף אז ער זאל טאן נאכמערער, און מיט נאכמערער הצלחה, און נאך שנעלער וכו וואס דאס איז די אלע ענינים ממהר כל ברכות הוי וואס בכללות ווערן זיי דאך נמשך, כאמור לעיל, אין זמן ומקום, במילא ווערט דאס נמשך, כמדובר לעיל, אז יעדער ברכה הויבט זיך דאך אן מיט אן אות פון אלף בי ת, און אז מ'דערמאנט איין ברכה וואס הויבט זיך אן מיט אט דעם אות, איז זי כולל אין זיך די כח הוי וואס בענטשט א אידן אין דעם, און וואס דער איד בעט דאס ביי אים, איז דאס כולל די אלע ברכות וואס הויבן זיך אן מיט אט דעם אות, במילא ווערט דאס אויך נמשך אין זמן ומקום, אז ס'ווערט א שנת אורה און א שנת ברכה, וואס דאס איז דאך די התחלת התורה בראשית בבי,"' דערפאר וואס דאס איז ראשי תיבות ברכה, און א שנת סגולה אמיתית ושלימה, און א שנת דיצה, און א שנת הוד והדר במקומו, ניט שייך קיינע ענינים וואס זיי זיינען ניט באופן זה חס ושלום, אדער אפילו ניט אז ס'זאל עפעס פעלן אין שלימות הענינים.

¶23און דאס ווערט אראפגעקומען אין אן ענין פון שנת ועד, אז מ'קלייבט צוזאמען אידן אין אן אופן פון התוועדות, כאמור לעיל, הקהל את העם האנשים והנשים והטף, וואס דאס איז נאכמערער מוסיף, אז ס'זאל זיין שנת זכיות הכי גדולות, ושנת חיים טובים וארוכים בכל הפרטים, און שנת של טובה, במעלה מכל מדידה והגבלה, ובפרט נאך אז מ'פארבינדט דאס מיט שנת יעוד, אז נועדים יחד, כמדובר כמה פעמים, אז יעדער איד זעט אין זיך א שליח, וואס דער אויבערשטער האט אים געמאכט פאר א שליח, בדוגמא ווי מ'זאגט אויף משה רבינו ונידתי לך שמה און ער זאל דאס אויפטאן, אז יעדער איד זאל וויסן אז ער האט א יעוד, א שליחות, בכל ענינים האמורים לעיל, דאס ווערט אויך נמשך אין שנת כלכלה, כמדובר לעיל היכל ושותה, איז אט דעמאלט מעלה עליו הכתוב, אז ער טוט אויף די גרעסטע זאכן, און נאך גרעסער פון אלע גרויסקייטן וואס ס'קען זיין, במילא ברענגט דאס, אז סלחה החימון פלגה אז ס'ווערט א שנת לימודים, ביז דער לימוד אין תורה חדשה מאיתי תצא, פון דעם מלמד הכי עליון, וואס דאס איז עצמות ומהות עליהם, און דאס הויבט אויף יעדער אידן, ווי דער שיעור פון היינטיקער חומש, אז ס'ווערט א שנת מרומים איז דאך פארשטאנדיק בפשטות, אז ס'ווערט א שנת נסים הכי גדולים, ביז וואנענט אז נסי נסים נעשו לו ביז וואנענט אז ס'ווערט דער הרים נשיא על ההרים וואס דאס גייט דאך אויף דעם ענין פון דער גאולה, וואס דעמאלט וועט דאך זיין דער נשיא של משיח, וועט מען זיין על ההרים בדוגמא ווי דער בית-המקדש, הר הוי'וועט זיין מרים מכל ההרים. און דאס כל הענינים טוט מען אויף מיט שנת יעתא דשמיא, און דאס ווערט אויפגעטרויף אין אן אופן פון שנת סימן טוב,

¶24אז יעדער ענין זעט אין דערויף דער איד אן אמת'ן סימן, און דאס ווערט אזוי נתגשם בפועל, אז נוסף אויף די ענינים וואס ער האט שוין במזומן גיט מען אים א סימן טוב אויף רוב הטובה וואס ער באקומט תיכף ומיד ובמשך כל ימי החיים וכו'וכו במילא האט ער אויף דערויף דעם שנת עוז, ער טוט אין די אלע ענינים מתוך עוז, ווי איז חזקת הכי גדולה, צוזאמען מיט שנת בדוס, ער ווערט אויסגעלייזט פון כל ענינים בלתי-רצויים, און ער דארף ניט האבן קיין צייט אויף ענין פון בלתי-רצויים, א ענינה איז, ווי דאס זאגט אין אגרת הקודש, ללכת מחיל אל חיל ווי ס'וועט זיין לעתיד-לבוא, ווארום ס'וועט בלייבן מערניט ווי קדושה, און דארטן גופא וועט מען גיין מחיל אל חיל, און דאס וועט זיין אין אן אופן פון שנת צדקה, אז צדקה עשה הקב'ה עם כל ישראל ווי מ'זאגט אויך אין התחלת פון אלע סליחות, לך הוי'הצדקה, וואס בפשטות גיט דער אויבערשטער יעדער אידן וואס אים קומט, וואס דאס קומט דאך אים ווי ער זאגט אויף ידער איד הכי פשוט, איז סעודה שלמה בשעתא איז מען נאך פאר אים ניט יוצאה, עאכו כמה וכמה וואס דאס איז דאך פארבונדן אויך מיטן ערך הנותן, דעם אויבערשטן אליין איז דאך פארשטאנדיק וויפל דער אויבערשטער גיט, בתור שכר. דערנאך זאגט דער אויבערשטער, און מ'זאגט, אז לך הוי'אל צדקה דאס איז די איינציקע און די אמת'ע מצוה פון דעם אויבערשטן, אז כל מה שהוא עושה, איתה דערנאך, מידו המלואה הפתוחה הקדושה והרחבה, און ווי ער זאגט אין סי פון בעל שם טוב הקדושה, אז ס'גייט נאך אריבער די מאס למעלה ממדידה והגבלה, גיט ער דאס לכל אחד ואחת, ביז אין אן אופן של צדקה אמיתית, און דאס קומט אלץ אראפ אין אן אופן פון שנת קדושה, אין אן אופן וואס אידן שטייען דעמאלט אין אן אופן פון קוממיות, ואולה חסכן קוממיות שנת קוממיות,

¶25וואס דאס איז דאך אויך פארבונדן מיט שנת רוממות, ושנת שמחה וששון, ושנת תהילה, און שנת תורה, ושנת תשובה ותשובה עילאה, און אין דערויף גופא די דרגא הכי עליונה, וואס דאס איז דאך דער ענין פון יום הכיפורים, וואס דערפאר וועט מען אויך, נוסף אויף דעם ענין פון מכריז זיין, נאכאמאל בנוגע אז מ'זאל שטורעמען ומכריז, און טאן בפועל אין הכל את העם, האנשים ואנשים והטף, און פועל'ן בא זיי, אז זיי זאלן זיין ליראה את הוי'כל הימים, אויך אט דעם ענין, אויף מוסיף זיין אויך אין דעם ענין של צדקה, וואס מ'וועט מסיים זיין, נוסף אויף דעם ענין התורה והתפילה, וואס מ'האט געהאט דעם ענין פון תפילת מנחה, וואס אליהו הנביא זכור לטוב מבשל הגאולה, איז נענה בתפילת המנחה, וואס מ'האט ערשט געזאגט את צמח דוד עבדך מהרה תצמיח, ותחזינה עינינו ושובך לציון ברחמים, און מ'זאגט אז דאס איז כל היום אנהויבנדיק ווי מ'זאגט דערנאך שיבנה בית המקדש במהרה בימינו איז ער מצליח און ברענגט אט די נבואה אהינע זה בא, וואס דאס איז דאך ענינו של אליהו הנביא. בפרט נאך, כאמור, אז ס'איז פארבונדן תפילת המנחה, נוסף אויף די דברי תורה וואס מ'האט גע'חזר'ט פון תורה-שבכתב און תורה שבעל-פה, ביז פון נשיא דורנו, פון דעם רבי'ן דעם שווער, וואס ענינו איז דאך ויוסף הוי'עליכם ככם אלף פעמים, און ווי ער זאגט אין מדרש, אז דאס איז ווי משה האט געזאגט מצידו, און דערנאך וועט דער אויבערשטער נאך געבן דער יוסף הוי'עליכם ביז למעלה ממדידה והגבלה, און ס'וועט זיין אין אן אופן פון צחוק עשה לי הוי,"' ימלא פי צחוק וואס דאס איז דאך פארבונדן אויך מיט גאולה האמיתית והשלימה. און די אלע ענינים זאלן צוברענגען צו דער נקודה הפנימית שיבנה בית המקדש במהרה בימינו ממש, און צו דער נקודה הפנימית פון אחת בשנה, אז ס'ווערט דער ענין פון אידן מיטן אויבערשטן זיינען איין און איינציקע זאך,

¶26און ס'ווערט אויך ווי דער סיום פון יום הכיפורים, אז לשנה הבאה בירושלים, צוזאמען מיט א תקיעה גדולה, תקעה בשופר גדול לחירותינו, און כאמור, ווי נשיא דורנו האט מסביר געווען, אז בשעת משיח צדקנו קומט תיכף ומיד ממש, איז דאך בדרך מילא איז פארשטאנדיק, אז לשנה הבאה וועט מען טאן אט די אלע ענינים, אין ירושלים הבנוי ירושלים קדית מלך רב, ארצנו הקדושה תבנה ותיקונו על ידי משיח צדקנו, ארץ אשר תמיד הן הוי'אלקיך בה מראשית השנה ועד אחרית שנה, און דארט גופן אין אן אופן פון ירחיב הוי'סגול לך, און דארט וועלן זיין אלע, בנערינו ובזקנינו בבנינו ובבנותינו, קהל גדול ישובו הנה און כספו מזהבים אתם, כספו מזהבים הרוחניים, וואס דאס איז דאך די אהבה שורש לכל ומ� מצוות-עשה, און די יראה שורש לכל שסן מצוות לא-תעשה, וואס זיי ווערן דאך געגעבן כפליים לתושי'מחדש נאכאמאל פון דאסניי ביום הכיפורים, און די הכנה לזה טוט אויף יעדער איד און אלע אידן אין ערב יום הכיפורים, על ידי אכילה און שציאה שלו, דערנאך ווערט דאס אראפגעבראכט ביז למטה מטה ממש, און דארטן גופא שטייען אידן כמלאכי השרת, און נאך מערער לפנים ממלאכי השרת.

¶27און ס'הויבט זיך אן די התחלה בכל ענינים אלו נאך אין ערב יום הכיפורים, בפרט אין די פרשה פון זאת הברכה, מראה באצבעו ואומר זה, ווי אזוי דאס איז נמשך געווארן, און דאס ווערט נמשך אין אן אופן פון אשריך ישראל מיטן פירוש בזה, אשריכם ישראל לפני מי אתם מטהרים און מי מטהר אתכם אבינו שבשמים, שנאמר, ווי מ'זאגט בנוגע צו יום הכיפורים, אז דאס איז דער טאג וואס דעמאלט ווערט די טהרה אויפגעטאן ביז לפני הוי'תיצרה, כמדובר לעיל, אז דער ענין ווי יום הכיפורים איז נאך העכער פון שם הוי'חמשה תפילות און דארט שטייען אידן, נאך העכער פון תהרה עילאה, און דאס שטייען נשמות בגופים בפשטות, צוזאמען מיט בני חיי ומזוני רויחא על כל השנה כולה, א שנה מבורכת אין די אלע ברכות האמורות לעיל, ובפשטות, פון בני חיי ומזוני רויחא ובכולם רויחא, און צוזאמען מיט דער הרחבה פון גאולה האמיתית והשלימה על ידי פון אחת בשנה און אחת בנשמה, יחידה, יחידה הכללית פון משיח צדקנו, צוזאמען מיט יחידה הפרצית של כל אחד ואחת, ולמטה מעשרה טפחים, וכאמור, והוא העיקר תיכף ומיד ממש. אמון.