Text

¶1ווי שוין דערמאנט מערערע מאל דער דבר המשנה, אז המעשה הוא העיקר במילא איז אזוי על אחת כמה וכמה וועגן א זאך וועגן וועלכע ס'רעדט אכט טעג נאכאנאנד, און דערנאך מאנט מען אין דעם ענין, אז ס'זאל אויך זיין המעשה הוא העיקר ניט נאר אין יעדער טאג אלס תוצאה פון דעם טאג, נאר אויך והוא העיקר דעם סך-הכל פון די אלע אכט טעג, קומט דערנאך ארויס בנוגע למעשה בפועל, איז דאך פארשטאנדיק, אז כל זמן אז מ'האלט אין מיטן פון די האלט טעג, אפילו אז מ'האלט שוין צום סוף פון די אכט טעג, איז נאך אלץ ניטא די בחינה האט ער זיך אויסגעפרואווט בנוגע למעשה בפועל, און אויב ער האט זיך אויסגעפרואווט האט ער דעמאלט געהאט די בחינה בזה, מיטן סך-הכל, אז ס'איז געווען דער ענין המעשה בפועל, אויל, און ס'איז געווען בתכלית השלימות, ניט נאר שלימות אז ס'איז ניטא קיין ענין של חסד, נאר אויך שלימות אין דעם אפטייטש פון וואס איז שלימות אז די זאכן וואס ווערן אויפגעטאן ווערן אויפגעטאן בתכלית השלימות. און וואס אין דערויף גופא, על דרך ווי מ'זאגט בנוגע צו חנוכה, און חנוכה לערנט, אז יעדער טאג דארף צוקומען אלץ מערער און מערער, מעלין בקודש, אפילו אז ער האט שוין דורכגעטאן דעם ענין פון מעלין בקודש גלייך ביים צווייטן טאג, האט ער שוין באווייזן אז ער איז מעלה בקודש איז דאס ניט מספיק, און ער דארף אזוי אויפטאן במשך פון אלע גאנצע זיבן טעג, וואס זיי זיינען כולל אלע שינויים פון ימי השבוע.

¶2על דרך זה איז אויך פארשטאנדיק, אז לאחרי ווי ס'ענדיקט זיך ימי החנוכה, איז נאך אלץ ניט ברור, און מ'קען ניט זיין זיכער מיט זיך, אז מ'האט אין דערויף די שלימות, על כל פנים אויך די שלימות אין דעם אפטייטש פון תכלית השלימות, ניט נאר אז ס'איז ניטא קיין חסרון, נאר שלימות און תכלית השלימות, דארף מען אויף דערויף האבן אז ס'קומט די בחינה אין א זמן ווען ס'האט זיך געענדיקט די אלע אכט טעג, מען ווי אזוי ער פירט זיך אויף, ובפרט בהנוגע למעשה בפועל, און מ'זעט, אז דעמאלט איז ניכר אין דער מעשה בפועל ניט נאר אז ער איז דורכגעגאנגען חנוכה, און ניט נאר אז ער איז דורכגעגאנגען חנוכה ווי מהדרין מן המהדרין, אז ס'איז געווען בכל יום ויום איז ער הולך ומוסיף, און האט אויך אזוי דורכגעטאן, אז כל בני ביתו איז ווי מהדרין מן המהדרין איז איז יעדערער באזונדער איז קומט צו דער שלימות פון הולך ומוסיף מיום ליום און הולך ומוסיף מיום ליום אין אהבת שבעת ימי השבוע, וואס דאס איז דאך די זיבן טעג לאחרי יום הראשון פון יום החנוכה, און אט דעמאלט האט מען אויך, כמדובר, די בחינה, אז ער האט די מעשה, אז די מעשה איז אויך געווען און איז, און איז אין אזא מין אופן א הכנה צו די מעשה וואס קומט גלייך למחרתו, אז דאס זאל זיין אויך אין אן אופן פון הולך ומוסיף ואור, ווי נר מצוה ותורה אור און אלע ענינים פון אור און אלע ענינים פון תורה ומצוותי אף על פי וואס ס'איז שוין נאך חנוכה, און שוין א טאג נאך חנוכה, און נאך מערער ווי א טאג נאך חנוכה, און ער איז אלץ נאך הולך ומוסיף ואור, ואדרבא, וויבאלד אז דעמאלט איז דאס

¶3אינגאנצן בכח עצמו, אפילו ניט אט דעם כח וואס מ'גיט אריין אין א אידן דורך דערויף וואס מ'זאגט אים אז ער האט א נייע מצוה, און האט א נייע מצוה פון מהדרין מן המהדרין וכו,' נאר דערנאך איז ער מוסיף מדילי אף על פי וואס לא נצטוה. און ווי גערעדט כמה פעמים בנוגע צו דעם אויפטו פון די שמחה פון הקפות, איז מערער אפילו פון די שמחה פון שירת היין, אפילו מערער פון שירת היין, וואס מי שלא ראה שבעת שמחת בית השואבה לא ראה שמחה מימיו, וואס דאס איז אבער נאך אלץ אויף סיי יין און אפילו מים האט נאך אין זיך אויך אריינגעשטעלט א ציווי וואס דאס טראגט אויך צו אין דעם מקיים-זיין, ובפרט אז דאס רעדט זיך דאך וועגן א אידן, וואס ער איז דאך כולו א קבלת אייניק, און גלייך ווי מ'זאגט אים מצד קבלת עיל נעמט דאס אים אינגאנצן דורך, און דאס איז אן ענין וואס ער טוט דאס אינגאנצן על דעת עצמו ובכח עצמו, און וואס נאך מערער, אז דאס אינגאנצן הויבט זיך אן פון נתערותא דלתתא ער האט דאס אינגאנצן אנגעהויבן בכח עצמו, און דאס ממשיך בכח עצמו, און דוקא דעמאלט, בדוגמא פון די שמחת פון הקפות, וואס זי איז נאך מערער פון שמחת פון שבעת המים, על אחת כמה וכמה פון שמחת היין, וכמדובר בארוכה כמה פעמים, במשך שנה זו במיוחד, און דעמאלט איז מען אויך זיכער, וויבאלד ער וועט דאס טאן גלייך אין דעם ערשטן טאג נאך חנוכה, דערנאך זעט מען אז ער טוט אזוי דעם צווייטן טאג נאך חנוכה, און ניט נאר ער טוט אזוי, ער טוט נאך בהוספה, דאס הייסט אז חנוכה האט מען אים געלערנט, אז ניט נאר בכלל, נר מצוה ותורה אור על פתח ביתו מבחוץ, נאר אויך אין אן אופן אז הולך ומוסיף מיום ליום, און אפילו אז ס'קומט דערנאך א טאג נאך דערויף, איז ער זיך ניט מסתפק, כמוזכר לעיל,

¶4דערמיט וואס ער האט שוין באוויזן, אז אויך דערצו איז ער א שייכות, נאר על דרך ווי אין ימי חנוכה עצמם איז ער מוסיף נאך א ליכט, נאך מערער ווי בלילה השני, און דערנאך בלילה השלישית וכו און דערנאך איז ער אזוי ממשיך במשך כל ימי השבוע, ניט קוקנדיק אויף די שינויים וואס ס'דארף זיין על פי הלכה און ניט דארף על פי הלכה אין ענינים פון אידישקייט, פארשידענע אופנים, אין עבודת ה'אין עבודת הוי איז ער נאכמערער מוסיף אויך אין דעם אופן פון הולך ומוסיף באור, ובכל עניני טובה וקדושה, ובכל עניני אין פני דער מצוה ותורה אור, און אויך אין די אלע ענינים פון בכל דרכיך דעהו וכל מעציך לשם שמים, כמדובר כמה פעמים בארוכה. און דאס ווערט ביי אים א הנהגה תמידית בכל השנה כולה, און ניט א הנהגה תמידית אין דער נקודה, אז דאס איז אין דעם זעלבן מדה והגבלה, אדער אפילו שלא והגבלה, אבער אין דעם זעלבן אופן און אין דעם זעלבן סוג, נאר אין דערויף גופא גייט ער אריבער פון איין בלי-גבול אין א בלי-גבול וואס דאס איז בערך דעם פריערדיקן בלי גבול. כמדובר כמה פעמים, אז אויך אין בלי-גבול איז דא כמה דרגות בזה, בדוגמא ווי מ'זעט אז בלי-גבול אין מספר הנקודות, אין א קו, און דערנאך איז דא א בלי-גבול אין מספר הקוים, אין א שטח, אף על פי וואס יעדער קו האט באזונדער א בלי-גבול נקודות, אין דערויף גופא קומט-צו נאך א צווייטער בלי-גבול, און דערנאך, בשעת ס'קומט ניט נאר א שטח, נאר א גאנצער כמות, וואס ס'האט דריי ענינים, אורך ורוחב ועומק, אט דעמאלט קומט נאך צו א דריטער בלי-גבול, און דערנאך, אז ס'רעדט זיך אין ענינים רוחניים, קומט נאך צו כמה אופנים אין בלי-גבול וואס ער איז מוסיף אין רוחניות על גשמיות, און אין רוחניות עצמו מוסיף מעולם לעולם,

¶5וואס יעדער עולם לגבי דעם עולם שלפני זה איז ער אויך אין אן אופן פון בלי גבול, וכדובר בארוכה כמה פנים. וואס דערפאר איז אויך כאן הזמן והענין והעיקר, אויף נאכאמאל מעורר זיין, אז איצטער הויבט זיך ערשט אן די בחינה, צי ס'איז דער מעשה הוא העיקר בפועל, און אין אלע פרטים ווי מ'האט דאס גענומען פון חנוכה, און מ'האט דאס אראפגעבראכט אין מעשה אין אזעלכע טעג וואס ס'דארף זיין אינגאנצן באתערותא דלתתא, און אויך אין אתערותא דלתתא מאנט מען, אז ער זאל אויך האבן אין זיך דער ענין פון מוסיף מיום ליום, און פועל'ט אזוי אויך בכל בני ביתו, וואס בכללות איז דאך דאס כל עם ישראל זיינען דאך בני בית פון יעדער אידן, ווארום ס'איז דאך אן עם אחד ואב אחד לכולנו, כמדובר כמה פעמים, יעדערן פון זיי אויף, אז בא יעדערן פון זיי זאל אויך זיין הולך ומוסיף ואור מיום ליום במשך כל השנה כולה, און הולך ומוסיף ואור אויך אין אן אופן ניט דער זעלבער אור, נאר דער זעלבער אור, און דערצו קומט-צו נאך אן אור און נאך אן אור און נאך אן אור, וואס בשעת ס'קומט-צו אין ענינים של קדושה נאך אן אור מאכט ער אויך א שינוי אין דעם אור וואס איז געווען אויך פון א טאג פריער לפני זה, וכמדובר כמה פעמים אסתכל באורייתא איז אזוי פירט זיך אויך אין וועלט-זאכן ביי א אידן, אז בשעת מ'גיט א קוק אין תורה, אז בשעת ביי אים קומט-צו א ידיעה נאך אין אן ענין שבתורה קומט ביי אים צו א ידיעה בכל ענינים פון תורה וואס ער האט שוין געוואוסט פאר דערויף, וויבאלד אז ער האט נאך א ידיעה און האט נאך א ידיעה ועצתו קען אויך אין דערויף זיין אין אן אופן שבלי גבול, וואס אף על פי וואס ווי איז שייך זאגן אין א שכל פון א בן-אדם בלי גבול, איז דאך אבער זעט מען דאך בפשטות אין ענינים אין שכל, אז ביי אים ווערט נתחדש א סברא און א שכל וואס דאס איז אינגאנצן שלא בערך צו זיינע ידיעות אין שכל שלפני זה, אדער על כל

¶6פנים א נייע סברא וואס אין בדוגמתא האט ער ביז איצטער ניט געהאט, וביחד עם זה איז דאס אויך פועל, אז דאס קומט א נייע באלייכטונג און א נייע השכלה והסברא אין די אלע שכלים און סברות וואס ער האט געהאט פאר דעם, ביז וואנענט אויך אין אן אופן שלא בערך, און אויך אין אזא אופן, אז די סברא וואס איז ביי אים צוגעקומען גיט אויך א מעגלעכקייט, אז דערנאך זאל אויך זיין, און גלייך אויפן מארגן, בסמיכות זמן, זאל אויך גלייך זיין נאך א סברא אן נייער שכל, וואס איז שלא בערך א חידוש גדול אפילו לגבי השכל וואס ער האט שוין מחדש געווען היינט, איז דאס שלא בערך דעם שכל וואס ביי אים קומט צום מארגן, ועל דרך זה דעם יום שלאחרי זה וכו.' וואס בכללות איז דאך דאס אט די נקודה האמורה, אז דוקא דעמאלט וואס מ'גייט ארויס פון חנה פון זמן, פון חנוכה אט דעמאלט הויבט זיך אן די בחינה אז המעשה הוא העיקר און ער האט דאס דורכגעטאן בשלימות, און דורכגעטאן אויך בשלימות אויך אין דער נקודה, והאותיך ומ הולך ומוסיף ואור, און על אחת כמה וכמה אז ער איז הולך ומוסיף באור ס'זאל זיין א פתח ביתו מבחוץ, ביז אין א חוץ שאין חוצה, מחוץ הומאנה ניו ביז וואנענט אז ס'ווערט נתהפך דער חוץ, און ס'קומט גלייך די גאולה האמיתית והשלימה, און ס'ווערט אויס חוץ, נאר ס'ווערט יפוצו מעיינותיך חוצה הפריער קומען אן די מעיינות אין חוץ, ווי דער חוץ איז נאך חוץ, דערנאך זיינען זיי גלייך דארטן פועל פעולתן, און דער חוץ ווערט א דירה לו יתברך בתחתונים וכמדובר כמה פעמים, אז דאס איז ענינים וואס מ'קען דאס פארטייטשן, אז אפילו א בן חמש למקרא זאל דאס קענען אויך באנעמען לויט זיין הבנה והשגה, על אחת כמה וכמה דער וואס איז שוין א בן עשר למשנה, און בן י'ג'למצוות, איז א בן חמש עשר לגמרא, על אחת כמה וכמה בן ארבעים לבינה, און מ'זאל צוקומען תיכף ומיד צו דעם ענין פון למרבי המסר, וואס דאס איז דאך אויך פארבונדן מיט ענין הבינה, תגולה האמיתית והשלימה,

¶7בדוגמא פון חנוכה ושמונה ימים, וואס דאס איז דאך אים הבנים שמחה, ועוד ובפשטות והוא העיקר, אז מ'קומט גלייך צו גאולה האמיתית והשלימה על ידי משיח צדקנו, און ערשט דעמאלט איז מען הולך מחיל אל חיל ביז אין אן אופן פון איין דרגא צו דער צווייטער, אין אן אופן וואס באין-ערוך, ביז יראה אל אליהם בציון, און דארטן האט מען דעם ענין פון אין-ערוך ווי דאס איז אין אלקות, וואס דאס איז דאך שלא בערך העכער פון דעם אין-ערוך ווי ס'איז דא אין בריאה, כמדובר כמה פעמים, ביז וואנענט אז ס'ווערט ישראל וקוב ה כולא חד, ובפרט אז מ'האט דאך אין זיך דעם אסתכל באורייתא, כמדובר לעיל, און מ'נעמט אויף דערויף דעם כח אויך פון די ימי חנוכה, פון וועלכן מ'איז געקומען, און זיי האט מען קולט געווען אין אן אופן אז ס'איז געווארן א יחוד נפלא, במילא האט ער שוין דאס אלץ איז דאס געווארן שוין זיינע, ביז אז נקרא על שמו על אחת כמה וכמה אז ער נוצט דאס אויף נאכמערער שטייגן בכל ענינים אלו, און נאך לפני זה גלייך אראפברענגען די גאולה האמיתית והשלימה על ידי משיח צדקנו, און בהוספה וואס קנא דלאתי לבוא של שמונה נימין איז דא נאך העכער של עשר נימין, און מ'קומט צו אלע ענינים פון עשר, אנהויבנדיק פון שירי עשיריות, כמדובר כמה פעמים, בגאולה האמיתית והשלימה, תיכף ומיד ממש. און כדי נאכמער דארטן מ'זאל מזרז זיין, וכרגיל כמה פעמים, אויך מסיים-זיין מיט דעם ענין פון השליחות אויף צדקה נאכאמאל, אף על פי וואס מ'גיט איין דאלער, איז דאך כמדובר כמה פעמים, אז אמאל איז איינער כולל אין זיך דוקא מצד דערויף וואס דאס איז איינער איז דאך כולל אין זיך הכל, וכמובן וגם פשוט, במכל-שכן לקל-וחומר-אזוי איז דאס אין גשמיות'דיקע זאכן, על אחת כמה וכמה אין רוחניות'דיקע זאכן, על אחת כמה וכמה אין פנימיות התורה זאכן, און בימינו אלו, וואס מ'האט זוכה געווען אז מ'האט די יפוצו

¶8עינותיך חוצה און יפוצו המעיינות חוצה, און מ'האלט שוין נאך די טעג פון חנוכה האט יעדער איד בכח האנשים והנשים והטף אויפטאן אין די אלע ענינים בלי גבול ממש, ביז וואנענט אז ער אליין טאפט-אן אז דאס איז בערכו, און ביחד עם זה איז דאס שלו בערך שלו ולמעלה מגבלה שלו, און גלייך אריינטאנצן אין גאולה האמיתית והשלימה תיכף ומיד ממש.