Text

¶1אויסי אשר על במרום עלו אדיר שלום עלינו עלפל ישראל במרום הן.", ס'איז דאך כמדובר כמה פעמים, און ס'איז פשוט, ווי פרט אין מאמרי חסידות פארבונדן מיט עשרת ימי תשובה און מיט יום הכיפורים, אז אנהויבנדיק פון עשרת ימי תשובה, איז וואס הויבט זיך דאך אן מראש השנה עד יום הכיפורים? איז דאס דער ענין פון תשובה עילאה, ביז ווי די סיומות וחותמות ווי תוקף השלימות בזה ויום הכיפורים, וואס דעמאלט איז דאך לפני הוי'תטהרו וואו ס'שטייט מערניט סתם, וכמדובר כמה פעמים ומבואר בארוכה אין מאמרי חסידות. ובפרט נאך אז יש לומר, ווי ס'איז פארשטאנדיק פון כמה מאמרים, אז דער ענין פון תשובה עילאה הויבט זיך שוין אן פון ראש-חודש אלול, וויבאלד אז אלול איז דאך ראשי-תיבות אני לדודי ודודי לי איז דאך פארשטאנדיק, אז

¶2אין א מעמד ומצב פון אני לדודי ודודי לי איז דאס דעמאלט אן ענין אויף תשובה עילאה, און דערנאך איז נאך הולך ומוסיף אין תשובה עצמה, ס'איז דאך ביז איין קוץ, כל ימי חודש אלול, עאכו כמה וכמה אנהויבנדיק פון חיי אלול, און דערנאך אויך די המשכה, און עאכו כמה וכמה פון ימי הסליחות, און דערנאך אין ראש השנה עצמה, בפרט נאך וואס היינטיקן יאר איז דאך ראש השנה שכלית, בשבת, איז דאך אויך די צוגרייטונג צו דעם אויך פון השנת פון תשמוט תיידך, און פאר דערויף שמח תשמח, כמדובר כמה פעמים וארוכה, וואס די אלע ענינים באווייזן אויף ענין אז תשובה תעתה האט שוין לאנג יוצא געווען, איז דאס בתכלית השלימות, ובפרט נאך לאחרי פון די כל הענינים וואס מ'איז דורכגעגאנגען מעבר לים

¶3המקום להזכין נאכאמאל ענינים וואס זיי קאסט אזויפיל אידישע לעבנס בפשטות, נשמות בגופים, פון צדיקים וטהורים וואס הוי'ינקים דמם, כמדובר כמה פעמים, דערנאך אז ס'קומט נאך לאחרי שבת מברכים חודש אלו, קומט נאך דערנאך אז מ'איז מברך און מפרסם מיט די אלע ששה לשונות וואס אין ברכת החודש בכלל, און במיוחד אז ס'רעדט זיך וועגן חודש אלול, און בפרט נאך אז מ'ווייס אז דאס איז די הכנה צו חודש תשרי, וואס דעמאלט בענטשט דער אויבערשטער דעם חודש תשרי, כידוע די תורת הבעל שם טוב, איבערגעגעבן דורכן מגיד, וואס ער האט דאס איבערגעגעבן דעם אלטן רבי'ן, און פון דעם אלטן רבי'ן איז דאס אנגעקומען דורך די רביים די נשיאים, דער מיטעלער ר און דער צמח צדק און דער רבי מהרש און רבי נשמתו עדן און נשיא דורנו דער רבי דער שווער, וואס האט דאס מפרסם געווען, איז דאך א זיכערע זאך, אז שוין פון ראש חודש אלול ולפני זה, נאך פון שבת אויף מברכן חודש אלול, איז שוין געווען די עבודה אין תשובה עילאה, וואס כמבואר ומפורסם איז דאך תשובה עילאה איז דוקא בשמחה ובטוב לבב, און ועיקר תשובה עילאה איז יחודא

¶4איז דער יחוד פארבונדן מיט לימוד התורה, וואס תורה איז דאך אויך משמחת לב, פיקודי הוי' ישרים משמחת לב, על אחת כמה וכמה דער לימוד וועגן פיקודי הוי,"' וכמדובר כמה פעמים. ווי א דבר פשוט ביותר, אז איצטער פון עבודת דורנו בכלל איז דאס דער ענין פון תשובה עילאה איז א זיכערע זאך אז דער אויבערשטער שטעלט-צו, אז יעדערער זאל קענען אויספירן בתכלית השלימות, צו זיין בשמחה אמיתית, סיי מענינים גשמיים שלו, סיי מענינים רוחניים שלו, סיי פון עבודה זיינער, סיי מיט ענינים גשמיים און סיי מיט ענינים רוחניים, און גיין אין דערויף גופא מחיל אל חיל ביז ס'וועט זיין יראה ילכו מחיל אל חיל יראה אלקים בציון, בנערינו ובזקנינו בבנינו ובבנותינו וואס יעדערער פון זיי האט זיך דאך גענומען איינטייל אין תמליכוני ליכם וואס דער אויבערשטער בעט זיך ביי אנשים נשים וטף, ביז קטני-קטנים, בעט זיך דער אויבערשטער בא יעדערן פון זיי צו תמדיחוני עליכם און יעליף זכרונכם לפניו לטוב, ובמה בשופר מלכיות און זכרונות און שופרות, וואס דאס ווערט די הכנה קרובה צדקה בשופר גדול לחירותינו תיכף ומיד ממש אין גאולה האמיתית והשלימה.

¶5ובפרט אז מ'פארבינדט דאס אויך מיט מחלק זיין א שליחות אויף געבן אויף צדקה, און צוזאמען דערמיט אויך לקח, וואס איז דאך פארבונדן מיט מנהג ישראל תורה הוא, און וואס ס'איז א נאמען געגעבן דאס לקח על שם לקח טוב נתתי לכם וואס אף על פי וואס דרשת הכתוב איז דאך דאס אויף תורה, איז דער פירוש הפשוט בזה איז דאך לקח טוב נתתי לכם אז דער אויבערשטער גיט לקח אושת חלק חביל נחלתו חלק הוי'עמן יעקב חביל נחלתו וואס דאס איז דאך אויך חלק, און מ'האט דעם חלק תיכף ומיד אלס א יורש, וואס דאס איז דאך סיי אנשים און סיי נשים און סיי טר, וכידוע דער פתגם פון דעם בעל שם טוב, אז יעדער איד איז ביים אויבערשטן חביב, ווי א בן יחיד ש נאלו בהורים זקנים לעת זקנתם כביכול, איז דאך פארשטאנדיק, אז אפילו אז ער געהערט צו א משפחה וואס האט כמה בנים, און נאך אפילו אז דאס רעדט זיך וועגן נשים, און ס'איז דא במשפחה כמה בנים זכרים, איז יעדערער פון זיי א בן יחיד ביי עצמות ומהות אליין, און ביי עצמות ומהות אליין גיט אים חלק מן העצם, חלק נחלתא,

¶6כמוזכר לעיל ומדובר כמה פעמים, און ס'ווערט אויך אין אן אופן ביז אז מראה באצבעו ואומר זה זאת הברכה אשר ברך משה דער גואל ראשון און דער הוא גואל אחרין דוד מלכא משיחא והיינו הך, אז דאס קומט תיכף ומיד די גאולה העתידה והשלימה, און מ'איז ממשיך די הכנות צו יום הכיפור און יום כיפורים עצמיים, וואס דעמאלט איז דאך לפני הוי'תתרו איז מען דאס ממשיך אין א מעמד ומצב פון גאולה העתידה, וואס זי קומט אראפ ביז אין אן אופן וואס מראה באצבעו ואומר זה, אז בגשמיות איז אויך לאחיותם ברעה, זיין חיות באקומט ער בגלוי פון גשמיות, ווי ס'איז פארשטאנדיק בפשטות, וואס דער ענין איז דאך א הנהדה פון לעתיד-לבוא, וואס דעמאלט וועט די נשמה באקומען איר חיות פון דעם גוף, ווען זעט מען דאס איצטער בזמן הזה, און דוקא נשמות בגופים איז דאס ביום הכיפורים, וואס דאס איז דאך אן ענין ניט פון אן עינוי פון דעם צום, נאר דער צום ווערט להחיותם ברב, ווי מ'איז אויך בפרשת ווי חכמת הרפואה זאגט, אז פון וואס לעבט דער גוף? בשעת ער איז ניט קיין אוכל און ניט קיין שותה, און פון וואס לעבט ער צוזאמען מיט דעם חיבור הנשמה בגוף? איז דער חיבור זייערער דורך דערויף וואס די נשמה איז שואב

¶7חיים פון דעם חיות וואס ווערט איר צוגעשטעלט פון דעם גוף, ווי דאס איז בפשטות על פי חכמת הרפואה, געבראכט כמה פעמים אויך אין פנימיות התורה, און דערנאך איבערגעבראכט אויך אין נגלה דתורה. ועוד והוא העיקר, אז תיכף ומיד ממש, בנערינו ובזקנינו בבנינו ובמלותינו גייט מען אין א זיסן אופן, און צוזאמען מיט די מצות הצדקה, וואס זי איז דאך שוקל שקולה נגד כל המצוות און זרזת את הגאולה, און מביא את הגאולה תוקף ומיד ממש, אז ס'ווערט דער צדקה עשה הקב",ה מיט יעדער אידן און מיט אלע אידן, ואתם תלוקטו לאחד אחד אז דער אויבערשטער איז לינק קלייבט ארויס יעדער איינציקן, און גייט מיט יעדער איינציקן באזונדער, פון גלות אין גאולה, ו תוקף ומיד ממש, בתשיעי בעשירי שנת תשנת תשמות התנת ניסים וכמדובר כמה פעמים, אז דאס איז א ראשי-תיבות וואס ס'ווערט אלץ מער נתפשט בתוככי כלל ישראל, און ס'ווערט אויך דער קשר בגלוי מיט דעם ענין, אז ווי אזוי איז יום הכיפורים איז להכיותם ברב ניט א ווי געזאגט פריער אפילו ניט כל אומות העולם אנערקענען, אז דעמאלט איז די נשמה באקומט דעם חיות

¶8על דרך ווי ס'וועט זיין בגלוי ממש לעתיד-לבוא, פון דעם גוף, אויך איז בכל יום הכיפורים, וואס ער איז דאך מחולק פון שאר הצומות, וואס ער איז להכיותם ברעב, כמבואר אין חסידות בארוכה בכמה מקומות, און מ'האט דאס שוין בתשיעה בתשרי, וואס דעמאלט זאגט מען דאך א דבר פלא, אז תשיעה בתשרי טוט נאך אויף נאך מערער ווי ס'טוט אויף עשירי בתשרי, אז עשירי בתשרי קען מען דערגרייכן לחיותם בראו פון דעם יום העשירי, משא'כן האוכל ושותה בתשיעה בתשרי איז מעלה עליו הכתוב, הוימט אים אויף דער כתוב אין א העכערע דרגא, ביז אין גאר א גרויסע דרגא, כאילו התענה בתשיעה ועשירי, און ס'ווערט ביידע זאכן, תשיעה וואס דאס איז דאך די הכנה צו העשירי יהי'קודש, צו שירה העשירית, און מלכא משיחא מיט כל הענינים וואס זיי זיינען עשירי יהי'קודש, כמבואר אין בדרשים. ועוד והוא העיקר, אז בתשיעי בתשרי, וואס זיכער האט מען שוין מקיים געווען, און משלים זיין נאך די סעודה שני א, די וואס האבן דאס דאך ניט געטאן, ובטוחה זיין האוכל ושותה, ווי דער דין איז, אז ס'דארף זיין צוויי סעודות בתשיעי, און די ביידע סעודות זיינען במקום, מעלה עליו הכתוב כמדובר לעיל,

¶9און דאס איז בכחו של כל אחד ואחת, האנשים ואנשים וטף, וויבאלד אז דאס טוט דער כתב א פסק-דין אין תורה, און מ'האט תיכף ומיד נאך בתשרי פון שנת ניסים וואס קומט לאחרי ההכנה פון שנת תשמוד ידיך וואס קומט לאחרי ההכנה פון תסמך און תסמך האט מען שוין די גאולה האמיתית והשלימה ובתכלית השלימות, אין די ארהן תשיעה בתשרי פון שנת תשנ ון תה'שנת ניסים, און ווען די ניסים, שוין געווען די התחלה בזה, והולך ומוסיף בעוד, און מ'גייט בנערינו ובזקנינו ארוי אין מנען שמיא אין אן אופן אז מ'איז מסיים די תשיעה בתשרי, אנהויבנדיק דאס איצטער נאך אין מקום הגלות און אין זמן הגלות, איז דער המשך און דער סיום איז בנערינו ובזקנינו בבנינו ובבנותינו בארץ הקודש, און דארטן גופא בירושלים עיר הקודש, און דארטן גופא אין הר הקודש, און דארטן גופא אין בית-המקדש, און דארטן גופא אין קודש הקדשים, וואס דאס איז דאך דער ענין און דער חידוש פון עשירי בתשעה, וואס דעמאלט איז די עבודה פון יחידי שבמקום ויחידי שבזמן ויחידי שבנשמות, וואס דאס איז דער כהן גדול און יום הכיפורים,

¶10און אחת בשנה אין זמן, בתוכף ומיד ממש, כאמור נאך אין תשיעי בתשרי, און מ'איז ממשיך אט די וואס האבן נאך ניט געגעסן די סעודה שני און די וואס האבן שוין געגעסן די סעודה שני קענען זיי זיך אריינכאפן און עסן א סעודה שלישית, וואס זי איז דאך אויך פארבונדן מיט ראבי דראבים פון ימי השבת, וואס דאס איז דאך אויך די יום שכולו שבת ומנוחה לחיי העלמים, און דאס איז דאך אויך דער שבת שבתון וואס יום הכיפורים ווערט דאך אויך אנגערופן שבת שבתון איז די הכנה אליו איז לאחיותם בריו ביום הכיפורים און דער אופן פון חיות, און פאר דערויף שוין בתשיעה בתשרי, אז ס'ווערט די אלע תשיעות, און מ'האט אויך דעם אופר פון אלע תשע פרות, אנהויבנדיק פון פרעה, ויקרא אליך פרעה אדומה תמימה אשר לא הו עליהם עול וואס דאס איז דאך ד'לשונות וואס זיי זיינען מעלה מהפך ומעלה כל ד'גליות, אז ס'ווערט ד'גאולות, און מ'האט די החמישת לפרעה, אין דער גאולה העתידה לבוא, וואס נוסף אויף דערויף וואס זי איז דאך גאולה הרביעית פון גלות הרביעי האט זי אויך דעם ענין פון גאולה החמישת, החמישת לפרעה, ועוד והוא העיקר, אז מ'האט זיי שוין בתשי'בתשרי, און מ'האט מיט זיך דעם עופן פון אלע תשעה

¶11פרוס, און מ'גייט גלייך א טאנצנדיקערהייט, צוזאמען מיט קודשא בריך און צוזאמען האנשים והנשים והטף און באורייתא, תוכף ומיד ממש. וואס דאס איז דאך אויך מתן תורה איז דאך בעשירי בתשעי ביום הכיפורים שבו ניתנו לוחות האחרונות, וואס זיי ליגן דאך צוזאמען מיט די לוחות ראשונות, ולכתי כדבריך ווי מ'זאגט דאס אויך נאך פאר ערבייט, פון יום הכיפורים, זאגט מען שוין דעם ענין פון סלחתי כדבריך ווי ידוע אין דערויף די שאלה, ס'איז גאר א פסוק וואס ס'איז געזאגט געווארן אן קיין קשר בגלוי, בפשוטו של מקרא, מיט יום הכיפורים, און מ'זאגט דאס דוקא אלס א הכנה און אלס דעם ממוצע צווישן תשיעה בתשרי און עשירי בתשרי. ועוד והוא העיקר, כמדובר לעיל, אז מ'האט שוין געהאט די סלחתי כדבריך א מחילת ליחה וכפרה ביז אין אן פון תשובה עילאה, און אין דערויף גופא איז מ'האלט שוין אין די תשלומין פון די אלע תשעה ימים, און מ'גרייסט זיך צו יום העשירי, צוזאמען מיטן גרייטן זיך צו די שירה העשירית, און כל הענינים פון העשירי, יהי'קודש, ותוקף ומיד ממש, אין תשיעה בתשרי, נשמות בגופים און אנשים נשים וטף, ועוד והוא העיקר, תוקף ומיד ממש, צוזאמען מיטן זיצן לקח, און צוזאמען

¶12די שליחות אויף צדקה, כמדובר כמה פעמים. ועוד והוא העיקר אויך די הכרזה וואס וועלכן מ'איז מסיים יום הכיפורים לשנה הבאה בירושלים ווייס מען דאך און מ'איז דאך זיכערע זאך אז מ'וועט דאס מכריז זיין אין סיום פון יום הכיפורים, האט מען שוין די החלטה בזה, און ועוד והוא העיקר אז דער אויבערשטער שטעלט גלייך צו, כפתגם פון נשיא דורינו, אז די גאולה האמיתית והשלימה קומט גלייך, במילא איז מען גלייך, אין א גלייכן אופן און א גלאטן אופן, ובדרכי נועם ובדרכי שלום איז מען שוין אין ירושלים, במילא איז מען לשנה הבאה בירושלים אין סיום וחותם פון עתידי בתשרי, און אז נעשה שם מן הזבחים ומן הפסחים אין חג הפסח חירותינו, וואס דעמאלט וועט דאס זיין בתכלית השלימות כמצות רצונך, ועוד והוא העיקר, תוכף ומיד, נעמור. אמן.