Text

¶1וואס דאס

¶2איז אויך וואס מיר געפינען בהנוגע צו ”כניסת נפש הקדושה” באיש הישראלי, ווען ס'גייט אריין די 'נפש האלקית',

¶3איז דאך פון דעם לשון פון מלך זקן וקציל ונער מסכים וחכם וואס ”אקדמי טעניתי” זאגט ער דאך אויף דערויף אין מדרש, אז דער יצר הרע איז קודם ”בשלש עשרה שנה”,

¶4וואס דערפון איז דאך לכאורה משמע אז דער 'נפש האלקית' גייט אריין ערשט צו דרייצן יאר, זאגט מען אבער אין הלכות נטילת ידים אז דאס דעמאלט איז דער גמר ועיקר הכניסה.

¶5דעמאלט ווערט פארענדיקט די כניסה פון דער נפש הקדושה אין אן אופן, אז ער איז שייך ”לכל התורה כולה”, ער באקומט א דעת מלא ובעלי דעה, וואס דערפאר זיינען זיי מחוייב במצוות,

¶6און פריער האט ער נאך ניט דעם דעת חזק, ביז אין אן אופן אז מ'זאל אים קענען מחייב זיין בתורה ומצוותי אבער א מקצת דעת האט ער דאך פריער אויך, וואס דערפאר איז דאך בכמה דינים איז אז פיוטים וקטנים איז דאך מקחן מקח ווי די אלע דינים די פרטים שבדבר אויסגערעכנט,

¶7וואס דערפאר פסק'נט ער דאך אין הלכת נטילת ידים, וואס דאס דארף מען האבן נאכדעם ווען ס'איז פריער דא די כניסים פון נפש הקדושה, הויבט זיך דאס אן פון דעם זמן פון חינוך בתורה ומצוות,

¶8וואס דער זמן החינוך איז דאך ”כבן שש וכבן” חמש וכבן שבע, דערנאך איז דער אלטער רבי נאך מוסיף אין ”חציי עיגל, אין שולחן” ערוך,

¶9אז ו”גם במצות מילה”.

¶10אז שוין במצות מילה איז דא די קניסה פון די נפש הקדושה, וואס דערפאר איז קדוש יאמר לו דער וואס וועט זיך אפהיטן בנוגע צו נטילת ידים גלייך נאך דערויף ווי א קטן וואס מ'האט אים מלא געווען.

¶11וואס דערפון ווייסן מיר, אז דער ענין פון קניסת 'נפש האלקית', וואס דאס איז אין לשון פון שולחן ערוך נפש הקדושה הויבט זיך אן במצות מילה.

¶12וואס די שייכות פון דעם נפש מיטן גוף איז דאך דא נאך פון א סך פריער, וואס דערפאר זאגט מען דאך, אז ”כשהתינוק במעי אמו” ישראל ”מלמדן אותו כל התורה כולה”, וואס דער לימוד איז דאך מיט זיין 'נפש האלקית',

¶13האט ער דאך שוין א 'נפש האלקית' וואס זי איז פארבונדן מיט דעם גוף, וואס דער תינוק איז דעמאלט מונח ראשי בו ברקה ווי די גמרא איז מבאר אין נידע בארוכה,

¶14און אט דעמאלט האט ער דער ”בהילוי נרו על ראשי” דער 'נפש האלקית' וואס האט א שייכות צו דעם גוף אויף אזויפיל אז משביעי נותו די 'נפש האלקית' ווי ס'זאל דערנאך זיך אויפפירן דער גוף אין וועלכן ער וועט זיך דערנאך מיט אים פארבינדן בצאתו לאור עולם.

¶15דאס איז אבער אזא פארבונד וואס מ'רופט אים ניט אן בשם קניסה דאס איז ניט אריין אינעווייניק, דאס איז אל ראשו, דער נרו, ועל דרך זה איז אויך דער 'נפש האלקית' ניט בפנימיות, בכניסה אל כלי הגוף, דאס איז נאך ניטא כל זמן ס'איז ניט געקומען דער זמן המילה.

¶16בשעת ס'איז דא מילה, וואס דאס איז דאך א ענין אויף ”ברית בבשרכם, ברית עולם”, וואס דאס איז אין דעם בשר הגוף ווערט א שינוי פארבינדט דאס אויך דעם נפש הקדושה, די 'נפש האלקית', מיטן גוף אין אן אופן אז דאס קען משנה זיין דעם גוף.

¶17וואס דאס איז אן ענין פון א פעולה וואס דאס ווערט אנגערופן בשם פעולה פנימית, ניט ער שטייט באופן מקיף ומרחיב.

¶18וואס על דרך זה אויך איז קען זיין דער גאנצער סדר אויך בהנוגע ללימוד התורה און 'קיום המצוות', און וואס חסידות מאנט אין דעם וואס דאס איז נתגלה געווארן בי' טס כסלו.

¶19ווארום אזוי איז דאך דא די דעות, ווי די גמרא זאגט אין סנהדרין, קטני ישראל מימות הבאים לעולם הבא, איז דא אין דערויף כמה דעות, איין דעה איז משעה שנימל, און א צווייטע דעה איז משעה שנולד, און נאך א צווייטע דעה נאך פון פריער משעה שנזרע,

¶20וואס דער ענין פון קומען לעולם הבא און ווי ס'איז משמע דארט אין ירושלמי מיינט מען דאס דעם ענין פון תחיית המתים, אז דער גוף שטייט אויך אויף לתחיית המתים.

¶21וואס ווי אזוי קען דער גוף אויפשטיין לתחיית המתים?

¶22אז ער איז פארבונדן מיט א 'נפש האלקית'.

¶23און וויבאלד אז מ'זאגט אז משעה שנולד און נאך א דיעה משעה שנזרע איז ער וועט שוין אויפשטיין דערנאך אט דאס וואס די זריעה האט אויפג וועט דאס דערנאך אויפשטיין לתחיית המתים איז דאך א סימן אז ער האט שוין א נפש אלקית וואס איז דערמיט פארבונדן, דאס איז אבער ניט קיין ענין של קניסה דערפאר וואס דאס האט נאך ניט אויפגעטאן אין אן אופן פנימי, אין דעם גוף.

¶24כל זמן מ'זעט ניט אז ער האט אין אים ניט אויפגעטאן ביז אין דעם ענין פון מילה איז ניטא דער ענין פון קניסה.

¶25וואס דערפאר איז זאגט ער דאך אויך אין מנורת המאור להרם על נקבה ס'איז ניט דער מנורת המאור פון ר' איצח בן אבואב אז די הלכה בלייבט, אז ס'איז משעה שנימול.

¶26וואס דאס קען מען זאגן בדרך אפשר, אז דאס איז דער מקור פון דעם אלטן רבי'ן, וואס ער פסק'נט, אז די ”כניסת נפש הקדושה” איז דאס משעת מילה און ניט משעה שנולד.

¶27וואס וואס איז דער ענין פון מילה?

¶28איז דאך ווי דער רמב"ם איז מבאר במורה נבוכים און ווי כמה ענינים פון 'מורה נבוכים' איז דאך דאס דער יסוד אין זהר ובספרו פון איצטער דתורה?

¶29איז דאס אז דאס איז ממעט את התאוה דאס איז דער ענין כפשוטו.

¶30אזוי ווי דאס איז אין דעם אבר וואס דאס איז דער תוקף התאוה איז מצות מילה ממעט תאוה.

¶31וואס וואס איז דאס אין עבודת השם?

¶32מצד גופו 'ונפשו הבהמית', איז דאך כשמי כן הוא א ”רוח הבהמה היא הירדת למטה”, ער איז זיך מתעוה לכל 'דבר גשמי' וחומרי, איז אין וואס איז ניכר די קניסה פון נפש הקדושה?

¶33אז ס'ווערט ביי אים נתמעט דער ענין התאוה צו ענינים גשמיים וחומריים.

¶34און דאס איז ניט אז דאס ווערט נתמעט אין אן אופן וואס דאס איז חלף ויובר נאר ווי מילה ווערט אנגערופן ”ברית עולם” דאס טוט ער דאס ניט גלאט אזוי מהיכי תיתי, נאר דאס איז אין אן אופן פון קביעות.

¶35וואס דאס איז דאך א סימן פון מצוה, א מצוה עכשוה ס'איז דעמאלט איז ניט נוגע דער שיעור אין מקום צי אין זמן, די מצוה אליין מאכט דאס פארן שיעור.

¶36וכידוע דער דברי וואס דער רבי האט דאך געבראכט דער משל די דוגמא אויף דעם פון דעם משכן כמו שהי' במדבר, איז דאך געווען אין מדבר קדוש איז מען געווען שמונה עשרה שנה,

¶37און ס'איז דאך געווען אזוינע ערטער וואס ”יומם ולילה” ונסעו איז קיין אונטערשייד ניט געווען לגבי הקמת המשכן, איז אפילו אט דארט וואס ”יומם ולילה” ונסעו האט מען אויך אויפגעשטעלט דעם משכן לכל פרטיו,

¶38ווארום וויבאלד אז ”על פי הוי' יחנו ועל פי הוי' יסעו” איז ער העכער פון 'זמן ומקום' איז אים קיין נפקא מינה ניט וואס מיט אים עט זיך טאן אין א שעה ארום, בשעת מעשה איז ער על פי הוי איז ער ”למעלה מזמן ומקום”, איז ווערט דאס אן ענין נצחי.

¶39ווי דער אלטער רבי זאגט אין תניא אז יחוד זה למעלה אז בשעת א איד טוט א מצוה איז דאך דאס ”לשם יחוד קובה ושכינתא”, איז דא למטה, נאך דער מצוה גייט ער אוועק און האט צוטאן מיט אן אנדער ענין, אבער למעלה איז יחוד זה נצחי לעולם ואי.

¶40וואס אט דאס איז א סימן, אז ער האט געטאן א מצוה אויב דאס ווערט א ”ברית עולם”.

¶41וואס אט דאס איז דאך אויך דאס וואס חסידות מאנט, אז ס'זאל זיין דוקא אן עבודה אין אן אופן פון פנימי, כאמור לעיל, אז מ'איז ניט יוצא דערמיט וואס נולד מעול, אזוי ווי ער איז ”בן אברהם יצחק ויעקב”,

¶42און מ'האט אים עולד געווען די אהבה מסותרת, און ער איז נולד געווארן א מתמיד בטבעו, און ער האט די אלע מדות טובות וואס בני ישראל איז ”רחמנים בישנים וגומלות חסדים” איז ער דערמיט יוצא די תרי' מצוות זאגט מען אן עולד מאל, ניט דאס איז די מצות מילה איז, אז ס'זאל זיין ”ימול ובשר ערלתו” ס'דארף זיין א פעולה מצידו,

¶43און די פעולה ווערט אין אזא אופן וואס דאס איז בבשרכם דאס מאכט א שינוי אין גוף, ניט אין זיין רוחניות אליין, נאר אין זיין גוף ובשר הגשמי והחומרי, און אט דאס איז א סימן אז נכנסה בו אין נפש הקדושה.

¶44וואס אט דאס איז דער תביעה די מאנונג און דער רצון און די תקוה פון רבותינו נשיאינו מיט דעם נתינת כח אויף דעם, אז ניט מ'זאל זיך זוכן לייכטע ענינים, וואס אויף זיי דארף ער ניט הארעווען, און ער מיינט אז דערביי וועט ער האבן גאנץ עולם הבא,

¶45מיט לוויותן בשור הבר דערפאר וואס ער האט ”מצוות לעין שיעור” אים דארף זיין נוגע ניט די קבלת שכר, ווי דער רמב אז דעמאלט איז ער עובד את עצמו, נאר וואס דען מ'דארף האבן אז ער זאל ממלא זיין תפקידו ורצון בורא,

¶46דער ”אני נבראתי לשמש את קוני” און צו וואס אין וואס באשטייט זיין ”לשמש את קוני” אז זיין חלקו בעולם, אט דאס וואס ער דארף איבערמאכן זאל ער דאס איבערמאכן כאטש דאס איז פארבונדן מיט א יגיעה והשתדלות עמוקה.

¶47וואס דערפאר זאגט מען, אז כל זמן ער האט ניט געמאכט קיין שינוי אין זיין טבע, איז האט ער נאך קיין פארבונדן ניט מיט נפש הקדושה אין אן אופן פנימי, דאס שטייט אין אן אופן מקיף,

¶48און עולם הבא קען זיין, וועט ער האבן מיט אלע ענינים וואס דארט איז דא, אבער דער תכלית ענינו ובריאתו וואס דאס איז ממלא זיין רצונו הבורא קען זיין אין דעם אופן אז ”אדם לעמל יולד” אז ער וועט הארעווען אין ענינים פון תורה ומצוות, שתהיו המלים בתורה.

¶49און דורך אט דעם אופן וואס דאס שטעלט אוועק די תביעה תורת החסידות, איז אט דעמאלט פועל"ט מען אויף אז דאס זאל זיין א ”ברית עולם”, וואס דער ענין פון ברית איז דאך, אז ”אף על פי שחטא ישראל” און ווי ער איז מבאר בארוכה אין לקוטי תורה אין נצבים, אז א ברית טוט-אויף, אז כאטש אפילו על פי שכל דארף מען מיט אים זיין ברוגז,

¶50וויבאלד אבער אז מ'האט קורות ברית געווען, רעכנט מען זיך ניט מיט קיינע טענות וקשיות ווי כתרוגים וואס מ'האט געדענקענדיק אז מ'שטייט אין א ברית, במילא איז דאס למעלה מטעם ודעת, דארף מען מיט אים זיין אין אן אופשוט של קירוב ואהבה אט אזוי איז אויך טוט זיך אויף די מילה ווי ער זאגט אין מדרש,

¶51אז אברהם אבינו ”יושב על פתחי של” גאון אים, און לאזט אהינצו ניט אריין אט דער וואס איז אעויב ער וואלט יענער האט אהינצו קיין שייכות ניט געהאט, דארף מען ניט האבן אברהם אבינו.

¶52אברהם אבינו באווארנט, אז אף על פי וואס מ'האט אפגע'פסק'נט אז ער דארף גיין אהינצו איז דער ברית מילה טוט-אויף, אז ער לאזט אים אהינצו ניט אריינגיין, און ער איז אים דערפון מצב.

¶53וואס אט דאס איז אויך די נקודה וואס מ'זאגט, אז אין אן ענין פון ברית איז אז דאס איז מבטל כל הקטרוגים, און דאס פועל"ט אז מ'זאל אים געבן אן ארכה ביז וואנענט ער וועט תשובה טאן, ”ושר אבניך וחטותיך תחופר”.

¶54וואס אט דאס איז אויך די נקודה וואס מ'זאגט אז יט' כסלוי דאס איז בדוגמא פון ברית מילה, וואס דער ענין פון מילה איז דאך אט דאס וואס דער צמח צדק האט געזאגט בשם פון דעם אלטן רבי'ן אז דער ענין פון חסידות איז לשנות טבע מדותיו, וואס אט דאס איז אויך דער ענין פון מצות מילה, אז ס

¶55און וואס דערמיט הויבט זיך אן די כניסה פון נפש הקדושה, אט אזוי איז אויך תחילת העבודה על ידי הגיעה, ניט אין אן אופן פון חינם אט דאס איז דא טרעה להלאה דאס איז די התחלה, אז דורך דערויף זיי זאלן אריינגיין בהיכל פנימה,

¶56ווארום דעם היכל וואס שטעלט זיך צוזאמען פון ”רמך מצוות עשה ושסה מצוות” עשה ווי גערעדט פריער, אז דורך דערויף וואס ס'איז דא דער ענין פון ”ימול בשר ורלתו” וואס דאס איז דער ערשטער ענין אין מצות מילה,

¶57טוט ער דערנאך אויף אויך די צוויי אנדערע ענינים, אז ער ווערט א מהל, וואס דאס איז א מצוה תמידית, און אויך אן ענין תמידי וואס אינו ארו, און דאס איז ער מציל מענינים של גהנים, און אויך סוף-כל-סוף מציל,

¶58משיעבוד מלכות, וואס דאס איז דאך דער זעלבער ענין ווי גנום ווי ער זאגט אין מדרש, אז אברהם האט אויסגעביטן דער ענין פון גנום מיט 'שיעבוד מלכות' אינו זוכר ”זה כנגד זה”, וואס דאס וועט נתגלה ווערן בביאת משיח צדקנו בקרוב ממש.

¶59לחיים לך.