transcript · אידיש
טקסט
טקסט ממוחשב שטרם נבדק בידי אדם - אין לצטט אותו כדברי הרבי.
¶1איז דאך דער יום הולדת פון דעם רבי'ן נשמתו עדן, וואס כמדובר כמה פעמים איז דעמאלט איז ”מזלו גובר”, על אחת כמה וכמה אז ס'איז דורכגעגאנגען ימי די שנה בשנה קומט דאך צו דער ענין פון מוסיפין בקודש קומט דאך צו נאך מערער ווי ס'איז געווען די יארן לפני זה,
¶2דערפון אויך פארשטאנדיק בנוגע עאכו"כ צו א נשיא בישראל, די ענינים האמורים פון מוסיפין בקודש איז דאך געזאגט געווארן אויף יעדער ענין, בשעת ס'רעדט זיך נאך וועגן א נשיא בישראל וואס ענינו איז דער ענין פון נשיאות, איז דאך דעמאלט פארשטאנדיק, אז די ענינים זיינען נאך ”ביתר שאת וביתר עוז”,
¶3און דערנאך זוכט מען דאך וואו געפינט מען עפעס א הוראה בנוגע צו אן ענין מיוחד וואס איז פארבונדן מיט דעם יאר, איז דאך לכל לראש, אט דאס וואס ס'איז אויבן הופיק,
¶4איז דאך דער ידוע דער סיפור פון נשיא דורנו פון רבי'ן דעם שווער בנוגע צום זאגן דעם קאפיטל תהלים המתאים למספר שנות חייו,
¶5אז אזוי איז דאס אויך יש בגר בא כובש, ווי דער לשון הגמרא איז, אז אויך אז דער מהלך השנים גייט אויך לאחרי פון הסתלקות הנשמה מן הגוף איז בלייבט אויך דער קשר מיטן 'זמן ומקום' פון 'עולם הזה',
¶6עד כדי כך, אז אויך דארט קומט-צו ”מידי שנה בשנה” א נייער קאפיטל תהלים, וכידוע אויך דער מאמר וואס איז געזאגט געווארן פון דעם רבי'ן נשמתו עדן לאחרי הסתלקות שלו
¶7בגן עדן, וואס דערנאך האט דאס איבערגעגעבן און איבערגע'חזר'ט נשיא דורינו, וואס דאס איז מתאים במספר הקאפיטלן וואס איז געווען מתאים צו דעם זמן וואס איז געווען לאחרי ווי ס'איז שוין דורכגעגאנגען אזוי כמה שנים לאחרי חיים חיותו בעלמא דין,
¶8און דערנאך אויך געווען ”מידי שנה בשנה” איז צוגעקומען נאך א קאפיטל תהלים.
¶9וואס דערפון איז אויך פארשטאנדיק, אז וויבאלד אז דאס איז אן ענין שבגלוי, איז דאך זיכער האט דאך אויך דאס א שייכות צו די אלע וואס ער איז דער נשיא שלהם,
¶10און ס'איז קיין סתירה ניט דערביי אז מ'זאגט אז דערנאך איז געווען דער נשיא ממלא מקומי בני יחידו, איז דאך כמדובר כמה פעמים, און ווי מ'זעט דאך דאס אויך נאך אין זמן השעס געפינט מען דאך אויך אז ס'איז געווען תנאים וואס האבן געזאגט תורה, און אראפגעבראכט אין נגלה דתורה,
¶11און דערביי איז אויך געווען תנאים וואס זיי זיינען געווען בכמה ענינים, בדרגת פון א תלמיד צו דעם תנא וואס האט אויך געזאגט דעמאלט תורה, אין סיום פון מסכתא ברכות וכיוצא בזה, וואס דאס איז קיין סתירה ניט 'כלל וכלל', ואדרבא דאס איז נאך מסייע, און דאס איז יעדער מאיר האט דאך זיך זיינע ענינים,
¶12מוסף אויף די ענינים וואס ער האט משותפים מיט דעם מאור שלפניו אדער דעם מאור שלאחריו, וכמדובר כמה פעמים.
¶13וואס על פי זה איז דער קאפיטל וואס איז מתאים לשנה וואס הויבט זיך אן בשנה זו איז דאס דער קאפיטל פון קכ"ט, נאך דערויף ווי ס'האט זיך אפגעענדיקט די קכ ז' שנים
¶14צי איז דורכגעגאנגען דריי יאר לאחרי זה, וואס דאס האט זיך געענדיקט נעכטן, און דערנאך האט זיך אנגעהויבן דערנאך די שנת קכ"ט, במילא איז דאך אויך פארשטאנדיק, אז די אלע ענינים וואס מ'האט אין דעם ענין פון קכ ז', און כמבואר בארוכה אין די דרושים אין ”תורה אור” און ביאורי הזהר,
¶15און אין אור התורה פון צמח צדק, אויף דעם פסוק אין 'חיי שרה', וואו ס'רעדט זיך וועגן קכ ז' שנה, ווי אזוי דאס איז כולל כל סדר ההשתלשלות,
¶16ווי ער טייטשט דאס אפ אין זהר, אז מאה איז דאס איז דער ענין פון כתר, און דערנאך איז דא עשרים דער ענין פון 'חכמה בינה', און דערנאך איז דא די שבע שנים, וואס דאס איז דאך דערנאך די שבע דרגות, שבע מדות שלאחרי זה,
¶17און דערנאך זאגט מען נאך אויך אז כולם ”שוין לטובה”, אז ס'איז דא דער ענין וואס ס'איז א ענין משותף בא זיי אלעמען אין דעם ענין וואס זיי זיינען ”שוין לטובה”, וואס אין דערויף איז דא ענינים וואס זיי זיינען למטה ענינים האמורים,
¶18לאידך גיסא, איז וויבאלד אז דאס פאראיינציקט סיי מאה שנה סיי עשרים שנה און סיי שבע שנים באווייזט דאס, אז דאס האט א המשכה, און אפשר נאך מער ווי א המשכה, נאר דאס איז פון אן ענין און א דרגא שלמעלה מכל הדרגות האמורות, וואס דאס איז דאך פארשטאנדיק בנוגע לעניננו, אז דאס איז אפילו למעלה פון די דרגא
¶19פון כתר. אפילו ווי כתר איז פארבונדן מיט עתיק, ווי ער טייטשט דאך אפ אין דעם זהר, און אין חסידות אויף דעם זהר, אז דאס מיינט מען אויך די דרכא פון עתיק אין דעם ענין וואס מ'זאגט אז דאס איז מאה שנה, וואס דערפאר שטייט דאס בלשון יחיד,
¶20אז על דרך זה איז אויך נעמט מען לכל לראש וואס אויבן אויפק און וואס ס'איז מובן לאכל סיי פאר אנשים סיי פאר נשים און סיי פאר טף, מ'גיט א קוק דעם קאפיטל תהלים קכ"ט, וואס הויבט זיך אן היינט,
¶21לאחרי ווי מ'האט געהאט די קכ ז' קאפיטל, און דערנאך אויך דער שומר ההיכף אויף די אלע ענינים, הויבט זיך דערנאך אן דער קכ"ט, וואס דארטן קומט א,
¶22לכל הענינים, אויך אט דער ענין בולט, אז דאס קומט א השלמה צו דעם קאפיטל קכ"ח, אין קאפיטל קכ"ח רעדט זיך וועגן ענינים פון טוב,
¶23דעם מדובר אויך פאראיארן, וואס דער טוב איז אבער אלץ ווערט דערציילט ווי אזוי ס'איז דא אלץ גוטע זאכן, דערנאך קומט דער קכ"ט וואס אין קכ' ח' דערציילט זיך ניט וואס ס'טוט זיך מיט די ענינים וואס זיי זיינען מבלבל, אדער זיי זיינען מנגד, מ'דערמאנט גארניט וועגן זיי, אדער כמעט גארניט וועגן זיי.
¶24קומט צוגיין דער קאפיטל קכ"ט און איז משלים, אז מ'זאל וויסן זיין ”שקדמת שלף יבוש” אז נאך איידער מ'וויל עפעס טאן אויף מבלבל זיין, במילא דארף מען דאך ארויסנעמען די זאך ממקומה, און זי זאל פרואוון מבלבל זיין.
¶25זאגט מען, אז שקדמי שלף נאך איידער מ'האט דאס ארויסגענומען ממקומה איז זי שוין דארט איינגעטריקן געווארן און ס'איז געבליבן אינגאנצן אן קיין ממשות, ואדרבא דאס וואס ס'האט א ממשות איז אט דאס וואס מ'זאגט והיו בית עושה לקש וכיוצא בזה,
¶26אז ס'ווערט מערניט ווי א ענין שקדמת עליו יבוש, א ענין פון קש, במילא איז דאס מערניט ווי מסייע אויף פארברענען די שיריים פון דעם גלות, פארברענען די חמות וואס איז דא אין גלות, און בלייבן מערניט ווי די עשירות שבגלות, לשתי הלחם, וואס דאס איז דאך ווי דאס איז ”אין קדושי חמות”,
¶27משא' כן דער ענין פון ”שקדמת שלף יבוש”.
¶28וואס אט דא איז משלים, אז נוסף וואס מ'האט דעם קאפיטל קכף חס, ווי אזוי ס'איז דא די הבטחה פון דעם בעל יום ההולדת, אז ס'זאל זיין אלע ענינים של ברכות והצלחות באווארנט מען אויך,
¶29אז מ'קען זיך איבערטראכטן וואס וועט זיך טאן מיט די וואס זיי זיינען מבלבל, זאגט מען שוין ”שקדמת שלף יבוש” אז נאך איידער ער גייט ארויס ממקומו אויף עפעס צו טאן, ווערט דאס שוין דארטן איינגעטריקן, במילא איז דאך פארשטאנדיק, אז סיי מצד דעם ענין פון ספור מרע און סיי מצד דעם ענין פון 'עשה טוב' האט מען דאס דער 'תכלית השלימות'.
¶30וואס דאס איז אויך דער ענין וואס מ'זאגט דאך אז חכלה בכל יום שיבוא על אחת כמה וכמה אז ס'ווערט כל ”עבודתו אשר עבד במשך כל ימי חייו”, איז וויבאלד אז ”מזלו גובר” איז דאך די אלע ענינים גובר, און ס'איז דאך ידוע, כמדובר,
¶31אז ס'איז פארבונדן דער רבי נשמתו עדן מיטן ענין פון דער גאולה האמיתית והשלימה, כידוע די שיחה הידועה פון שמחת-תורה, און דערנאך די גאנצע אריכה שבדבר, און ווי אזוי ער האט געשטורעמט בנוגע צו גאולה האמיתית והשלימה, אז ס'זאל זיין דער משיחך און דערנאך אמן ואמן וואס דאס איז דער 'תכלית השלימות'.
¶32איז דאך דעמאלט נאכמערער, ”ביתר שאת וביתר עוז”, דער אחקרי בכל יום שיבוא איז דאס ממש בכל יום, און ניט נאר בכל יום, נאר ”בכל שעה ובכל רגע, וכל” המקדים הרי זה משובח, און נאכמערער מ'דארף גאר ניט האבן אויף דערויף קיין הקדמה, נאר הנה זה בא.
¶33וואס דאס איז אויך יש לקשר מיטן שיעור אין חומש פון דעם טאג, וואס דארטן זאגט מען אויך ”ואברהם זקן בא בימים דער הוי' ברך את אברהם בקול”, און ווי גערעדט שוין פריער,
¶34אז מעשה האבות אמו לבנים און אין דערויף איז דער כלל, אז דאס איז ניט נאר א סימן וואס באווייזט אז די זאך איז דא, נאר דאס איז א סימן וואס מאכט דאס אויף, אט דאס וואס מ'זאגט ביי אברהם'ן, אז ער איז געווען ”זקן בא בימים והוי' ברך את אברהם בקול” אט דאס האט אויפגעמאכט, אז אזוי זאל זיין ביי בני ובנות אברהם, זאל ביי יעדערן פון זיי זיין, בכל עניניהם,
¶35בכח פון דעם ”מזלו גובר”, אין אן אופן וואס ”בא בימים”, וואס דאס באווייזט דאך אויף שלימות ברוחניות, ווי אפגעטייטשט אז אלע ימים זיינען געווען שלימים, און ער איז געקומען גאנץ מיט אלע טעג, צו אלע צוגעשטעלט,
¶36אלץ וואס מ'דארף צושטעלן אין יעדעם טאג, זאל ער זיין עביד עבידתי און אויך ”ברך את אברהם בקול” וואס אויף דערויף טייטשט מען דאך אפ אין מדרש,
¶37אז דאס באווייזט אז אברהם האט געהאלט אלע ברכות, סיי בגשמיות און סיי ברוחניות, און ס'איז געווען די שלימות איז מערניט ווי געווען, ס'האט געדארפט זיין דער יחוד מה ובן,
¶38וואס דאס איז געווען דערנאך וואס ער האט גערופן אליעזר און האט אים געזאגט ער זאל געבן אשה לבניר ליצחק וועט דעמאלט ווערן אויך אט דער 'תכלית השלימות' פון דער גאולה האמיתית והשלימה וואס זי קומט דאך בזכות יצחק אבינו, כמדובר כמה פעמים.
¶39וואס דאס איז אויך אלס א הכנה און נאכמערער צוהיילן דער ענין פון גאולה האמיתית והשלימה בפשטות, און ”למטה מעשרה טפחים”,
¶40ו”לא עיכום אפילו כהרף עין”, וועט מען אויך מסיים-זיין כרגיל וכגנזה אויף מאכן יעדערן פאר א שליח מצוה אין געבן דער ענין אויף צדקה, וואס דאס איז דאך אויך פארבונדן מיט עבודה פון אברהם אבינו,
¶41למנה שיצוה את ביתיו ואת 'בניו אחריו' ”לעשות צדקה ומשפט, חסד וצדקה” מיט אלע ענינים ווי אויסגערעכנט, וואס דאס איז אויך די שייכות מיוחדה אויך מיטן שיעור אין חומש,
¶42און אויך מיטן שיעור אין הענינים, און בעוד והוא העיקר, אז מ'זאל רעדן אין די אלע ענינים צוהיילן און ס'זאל זיין ”בפועל ולמטה מעשרה טפחים”, ותיקף ומיד,
¶43אז בנערינו ובזקנינו בבנינו ובמנותינו גיט מען א קוק, ס'שטייט אלע בארץ הקודש, און דארטן גופא אין ירושלים עיר הקודש,
¶44און דארטן אין הר הקודש, אין הר הבית, און דארטן גופא אין קודש הקדשים, כמדובר כמה פעמים, און במהרה בימינו ממש, ו”לא עיכבם אפילו כהרף עין”.
¶45און ווי אזוי איז פארשטאנדיק אז