Text

¶1ניין טעג אין שבט, און שוין אין תיבות, און די התחלה פון א יום פון עשרה בטבת, וואס עשרה בטבת איז דאך איינער פון די ד'צומות, און פון די ד'צומות פון מדברי סופרים איז ער אויך איינער פון די שטארקסטע, ניט קוקנדיק וואס תשעה באב האט דאך אט דעם ענין וואס ס'איז ולילה כיומו משא'כ אין עשרה בטבת און סום גדליא און שבעה עשר בטפות איז דאך מערניט ווי דער יום אליין, איז האט אבער אט דעם ענין פון עשרה בטבת, וואס ביי אים שטייט דער לשון בעצם היום הזה, סמך מלך בבל אל ירושלים, און דערפון וואס ס'שטייט בעצם לערנט מען אפ אין ספרים, אז אויב אפילו ס'וואלט געקענט זיין אז דאס זאל טרעפן ביום השבת, וויבאלד אז ס'שטייט בעצם היום הזה האט דאס דעם דין פון דעם עצם פון טאג פון יום הכיפורים, און במילא איז דארף מען פאסטן אפילו בשבת אויך.

¶2חדשים, איז בשעת מ'איז מקדשם על פי החשבון, ניט על פי הראי קען מען על פי החשבון ניט אויסקומען בשבת, משא'כ ווען מקדשם על פי הראי וואס ס'איז דאך געווען א משך זמן לאחרי החורבן, ובפרט ווען ס'איז נאך געווען דער קיים פון דער בית-דין פון דעם אלפות, על אחת כמה וכמה לפני זה, איז אט דעמאלט דערציילט אין ספרים, איז דעמאלט איז נאך געווען א בית-דין סמוך און מ'האט מקדש געווען על פי הראי.' וואס יש לומר דאך, יעדער ענין דארף דאך עפעס האבן א הסברה אויך מיט וואס ס'איז אנדערש, עשרה בטבת פון שבעה עשר בתמוז, און שלשה בתשרי, און אפילו פון תשעה באב, אין אן אופן אז דאס איז שטארקער אין דער זאך פון תענית, וואס דאס איז נוגע בהנוגע לעבירה, איז דאך יעדער תענית, ווי דער אלטער רבי איז מבאר בארוכה אין ספר תניא קדישא, אין אגרת התשובה, ווי דער ענין פון תענית איז אן ענין פון אן עת רצון,

¶3איז דערפון פארשטאנדיק, אז אויך דער עת רצון פון עשרה בטבת איז נאך מערער ווי דער עת רצון פון תשעה באב, אף על פי וואס דעמאלט איז דאך דאס דער יום הולדת פון משיח צדקנו, כמדובר כמה פעמים, על אחת כמה וכמה מערער פון שבעה עשר בתמוז און שלשה בתשרי. לומר בזה איז איינער פון די טעמים, אזוי ווי דאס איז געווען די התחלה פון דעם חורבן, איז דאך ניט געווען בבת אחת, נאר ס'איז געגאנגען מיט א משך זמן מהתחלת הענינים, ביז וואנענט ס'איז געקומען דער חורבן ניט איצטער געדאכט, איז דאך דאס האט מען געגעבן אידן א זמן, אז זיכער וועלן זיי אויסנוצן דעם זמן אויף תשובה טאן, און בפרט נאך אז מ'גייט צו דעם עת רצון פון עשרה

¶4בטבת, במילא האט מען דאך גערעכנט, און דאס איז געווען די התחלה, איז ווי יעדער ענין פון התחלה וואס הויבט זיך אן פון די אלע ד'צומות שמדברי סופרים, איז דערפאר האט אין זיך די התחלה התוקף וואס האט ניט אין זיך אפילו דער המשך, און ניט אלעמאל אפילו דער סוף הענינים, כמדובר כמה פעמים, מ'זעט דאס אויך אין עניני חול איז א התחלה דארף מען האבן, בפרט נאך אין עניני קדושה, ווערט אויך אנגערופן בשם פתיחה, אז דאס איז א פתח פון א דבר חדש, כדי אויף צו עפענען א דבר חדש אין אן עת רצון דארף מען האבן אן עת רצון, מלמעלה, ביתר שאת וביתר עוז. ווי יש להאריך בזה ואין כאן המקום ואין כאן הזמן בזה. והנוגע לענינו עבודה בפועל איז דאך אין וואס באשטאנען די סיבה פון דעם תענית פון עשרה בטבת, כאמור, פון מלך בבל אל ירושלים. וואס דאס איז דאך בפשטות, אז ניט ער וועט אריין אין ירושלים, ס'איז מערניט אל ירושלים איז ער געבליבן איז ער געבליבן

¶5מבחוץ, אבער זה עצמו וואס ער האט געהאט דעם כח באלאדערן ירושלים, אז ס'זאל זיין אין יוצא ואין בא, במילא האט מען אויך ניט געקענט ברענגען אן עניני מאכל ומשתה וכו איז דאס גופא איז שוין געווען אן ענין של תענית, אפילו אז ס'איז געווען דער תקוה חזקה, אז זיכער וועט דער תענית ברענגען אן ענין של תשובה, במילא וועט ניט זיין קיין המשך, און מ'דארף ניט אנקומען צו דעם ענין אז דאס איז א פתיחה פון אלע ד'תעניות מדברי סופרים. בנוגע לימין של פועל, וואס מ'לערנט אפ בנוגע למעשה בפועל, איז דאס בדוגמא ווי מ'זעט בחומה בפשטות, איז א חומה איז דאך א חומה א קיר, א וואנט, וואס רינגלט ארום די שטאט. דאס איז ניט די שטאט אליין און ניט די בתים וואס זיי זיינען אין דער שטאט, דאס איז מערניט ווי א דבר המגין אויף די בתים

¶6פון דער שטאט און כל הענינים וואס געפינען זיך אין דער שטאט. וויבאלד אבער אז דאס איז געווען די התחלה, איז שוין דאס האט אין זיך אט דעם כח, ובפרט למעליותא, אז בשעת מ'ניצט אויס די צייט, וואס מ'האט דאך נאך עטלעכע שעה ביז וואנענט ס'דארף זיך אנהויבן על פי שולחן ערוך די התחלה פון דעם תענית פון עשרה בטבת האט זיך נאך עטלעכע שעה, און א תשובה איז דאך כל זמני הוא, ובפרט ווי ער זאגט אין זהר, אז אידן זיינען אין א דרגא פון צדיקים, במילא בכל שעה ושעה זיינען זיי מוכן און זיינען חוזר בתשובה, על אחת כמה וכמה אז מ'האט דאך נאך עטלעכע שעה, ביז עלות השחר וכיוצא בזה, אדער אפילו די זכירות נאך לפני זה, האט מען דאך נאך א ריבוי זמן אויף טאן תשובה, ובפרט נאך אז תשובה איז עיקרה איז דאך ברגע כמימרא, און מ'דארף גאר ניט האבן קיין מימרא, נאר ירר דליבו לעשות תשובה איז נעשה צדיק און ווי די גירסא אין אין זרועה נעשה צדיק גמור, על אחת כמה וכמה אז מ'האט שוין די סיוע

¶7פון תפילת מעריב, און תפילת מעריב וואס ס'האט אויך געווען אין דערויף אויך אז מ'האט געוואוסט אז דאס איז א מעריב, אז לולי וואס דער אויבערשטער איז חסא על בני ישראל האט זיי באפרייט פון דעם תענית פון א חוץ פון תשעה באב, זאל דאך דער תענית אנהויבן מערניט ווי פון עלות השחר, משא-כן דער לילה שלפני זה, אבער דער לילה, פארוואס האט זיי דער אויבערשטער באפרייט זיי זאלן מקיים זיין ושמעתם לנפשיותיכם במילא ווערט דעמאלט נאכמער ניתוסף אין בריאות הגוף, על אחת כמה וכמה אין בריאות הנשמה, על אחת כמה וכמה אין בריאות ענינים וואס זיי מאכן בריא די נשמה, וואס דאס איז תורה ומצוותי.' ועץ וגם זה עיקר, אז וואס מאכט געזונטער א אידישן גוף, כל עניניו, סיי די גדים און סיי דער בשר און סיי דער אור, וואס דערפון באשטייט דער גוף, ווערט דאס געזינטער, דורך דערויף וואס א איד איז נאכמערער מוסיף אין לימוד התורה און אין קיום המצוות און אין הידור בכל ענינים אלו, ובמיוחד אז ער ווייס אז ס'איז נאך דא אן עת רצון בזה, און אז ער קען אויפטאן א דבר חידוש נפלא אז ער זאל טאן תשובה תיכף ומיעבדו

¶8עד", וכמדובר, הברך בליבי לעשות תשובה, נעשה צדיק גמור וואס דעמאלט איז דאך רעכט ווי ער זאגט אין זהר, אז בשעת ס'איז דא א צדיק גמור אמיתי איז קומט גלייך די גאולה, אפילו צדיק גמור על שם שרבות זכיותה וכו'בזה איז ער אויך בכוחו אויף לאחריה הקף והשיקול און זאל ברענגען תיכף ומיד ישועה והצלה, ובפרט נאך אז מ'מאכט יעדערן פון די וואס געפינען זיך א שליחות בהנוגע צו ענין הצדקה ובכופליים ס'זאל פועל זיין, אז ס'זאל תוקף ומיד בא יעדערן מתעורר ווערן א הירור תשובה, און דער הירור תשובה זאל זיין בתוקף המתאים-איז א זיכערע זאך, אז תוקף ומיד וועט מען האבן די גאולה האמיתית והשלימה, על ידי משיח צדקנו, ובנערינו ובזקנינו ובבנינו ובבנותינו, ארו עם ענני שמיא וועט נאך זיין חומץ ירושלים בשלימותם און אן קיין מצור עליהם, על אחת כמה וכמה אין ירושלים אין אן אופן פון הרחב ופרצת אין ירושלים, וכל הענינים וואס אין ירושלים, ובמיוחד דער מקדש אדנ'כוננו ידיך, ותיכף ומיד

¶9נאנו.