Text

¶1בהמשך וואס דערמאנט פריער וועגן דער תקנה פון חלוקת הש", אין יט' כסלו, וואס מסתמא וועט מען פאנאנדערטיילן קארטלעך, כדי יעדערער כל הרוצה זאל אויסקלייבן א מסכתא, און דערנאך זיך מצטרף זיין צו די אלע וואס זיי זיינען זיך משתתף אין דער הגרלה, וכמדובר כמה פעמים,

¶2אז וויבאלד אז דאס איז מפני צוק העיתים איז ”אין ביכולת כל” אחד ואחד פון די משתתפים בהגרלה, אז זיי זאלן אפלערנען גאנץ שעס במשך השנה.

¶3באקומט דאס א דין פון מלאכה ”שאי אפשר לעשותה על ידי” אחד דוקא על ידי שנים איז אט דעמאלט, כשנעשות על ידי שנים איז דאס א ”מלאכה גמורה, אין” הלכות שבת וכו כמדובר כמה פעמים בארוכה בהתוועדלות פון י' טות כסלו במיוחד.

¶4איז דאך אויך דא שיעורים וואס נשיא דורנו האט מתקן געווען, אז ידועים דעם אנהויבנדיק נאך און מיוסד נאך פון בעל שם טוב און פון צמח צדק וכו און ער דערנאך ופירוש נשיא דורנו פארשפרייט דאס, אז ס'זאל זיין די שיעורים פון חת"ת אין חומש תהלים און תניא,

¶5דער שיעור אין חומש פון פרשת השבוע, ובכל יום ויום, דער חלק המתאים ליום זה, ווי בדוגמא פון יום חמשה אין פרשה וישב י' טז כסלו,

¶6פון חמישי ביז שישי, ועל דרך זה אין די ימים שלפניו און ימים שלאחריו, און ימי ”כל השנה כולה, ועל דרך” זה אויך אין תהלים ווי מ'האט דאס פאנאנדערגעטיילט אויף ימי השבוע,

¶7וכמסופר אויך בקשר מיט יו טס כסלו על ידי נשיא דורנו, און די התחלת הסיפור הויבט זיך אן, אז כידוע האט דער אלטער רבי, דער בעל הגאולה,

¶8געזאגט בכל יום ויום דעם שיעור תהלים ווי ער איז נתחלק לימות החודש, נאר ס'איז געווען צייטן ווען ער האט דאס געזאגט בשופי, וואס דערפאר איז ס'איז אויך נתחלק לימי השבוע, וואס דערפאר איז יו-טס כסלו, וואס באותו שנה איז ער געווען ביום השלישי שהוכפל בו כי טוב,

¶9ווי דער בעל הגאולה שרייבט באגרת שלא הידוע, איז אויסגעקומען קריתא בספר תהלים, ”פדה בשלום נפשי” וואס דאס איז דער שיעור פון יום השלישי בשבוע,

¶10דערפאר וואס דעמאלט איז געווען אמירת תהלים שלא על דרך הרגיל, נאר בלשון אמירת תהלים בשופי, ”משא' כן דבר” השוה לך נפש איז דאס איז ווי נתחלק ימות החודש, וואס דערפאר איז דאך אויך, כמוזכר לעיל, ס'איז דא אן אריכות גדולה אין ביאור פון כמה פרטים ווי י'ט'ס כסלו,

¶11אין צוזאמענהאנג מיט דעם חלק אין תהלים וואס זיי זיינען פארבונדן מיט י'ט'ס בחודש, ווי י'ט'ס כסלו, אנהויבנדיק דער ביאור אויף ”תפילה למשה אשה אלקים” מ'הויבט זיך אן מאין אתאיות און פארענדיקט זיך נועם און ווי ער טייטשט דאס דארטן אפ, אז דאס איז כולל כל חיי האדם,

¶12וואס הויבט זיך אן דערפון וואס ער קומט אראפ אין אויר העולם, וואס דאס איז דער ענין פון מעין ער האט א דירה בעולם זה, און ס'פארענדיקט זיך מיט נועם והיא ”נועם הוי' אלקינו” ווי ער זאגט ווי כיתרון זהר, אז נועם איז דאס דא על מדיעתו.

¶13ביז אויך, כאמור לעיל, דער סיום פון דעם שיעור חתירים פון שיעור חדש, וואס דאס איז פארבונדן מיט גאולה ביז די גאולה האמיתית והשלימה, וואס דעמאלט וועט זיין א שיר ”חדש שאין אחריו” גלות, וואס על דרך זה ומעשה זה איז דאס דא בכל גאולה,

¶14וויבאלד אז די גמרא זאגט אז אלע גאולות האבן צווישן זיך א צד השוה מיטן זעלבן נאמען, בשם גאולה.

¶15ועל דרך זה אויך דער שיעור אין תניא, ווי נשיא דורנו האט דאס פאנאנדערגעטיילט, כמוזכר לעיל אויף אפלערנען ”כל אחד ואחד מי'” טעס כסלו זה עד י' טעס כסלו הבא.

¶16על דרך זה אויך, וויבאלד אז ס'איז דא כמה מישראל וואס זיינען זיך נוהג פאר די לעצטע עטלעכע יאר אויף לערנען א שיעור אין רמב", ג' פרקים ליום,

¶17איז דאך אויך דא דער הולך ומתפשט ומתרבא, און די וואס האבן דאס ניט גענומען זאגן אויף דערויף די הסברה, אז דאס איז שלא בכחם, במילא בעטן זיי, אז דער וואס יש בכחו זאל זיי מוציא זיין, און זיי וועלן האבן דערמיט א קשר דורך לערנען על-כל-פנים 'פרק אחד' ביום,

¶18אדער ספר המצוות וואס איז פארבונדן מיט דעם שיעור, כמדובר בארוכה כמה פעמים.

¶19וואס אזוי איז אויך דער שיעור פון יום זה הויבט זיך אן ”אין הלכות טועם” ונטן מתחילתן די ערשטע דריי פרקים, און הויבט אן אז דאס איז מצות-עשה אחת, און דערנאך ברענגט די פרטי הענינים אין די פרקים שלאחרי זה.

¶20וכמדובר כמה פעמים, ווי דער רמב"ם אליין פסק'נט, אז יעדער ענין אין תורה, אז יעדע הלכה אין תורה, עאכו"כ, אן ענין כללי איז דאס לישר הלבבות, און טאקע נדעות וכו' איז דאך פארשטאנדיק, עאכו"כ, אין א הלכה שלימה, ווי ”הלכות תן וניתן”, און גלייך אין די ג' פרקים ראשונים שלה,

¶21ובפרט נאך עס כמה ענינים אין די ג' פרקים אלו נעמען דורך די אלע פרקים שלאחרי זה.

¶22וואס דער ענין פון טויים וניטן בפשטות איז דאך פארבונדן מיט ממונו של אדם ובכללות מיט נכסיו של אדם, און אין וואס פאר א מעמד ומצב שטייען זיי?

¶23זיי שטייען אין א מעמד ומצב פון טויים וניטן.

¶24אז ס'איז דא צוויי צדדים, און איינער זאגט א פויר פון דעם צווייטן, ביז וואנענט אז ס'איז גאר דא אן ענין של כופר און אן ענין פון מודה במקצת, ביז ווי ער ברענגט אויך אראפ אז ס'ווערט אזא מין מציאות, אז ער איז ”חשד על השבוע”,

¶25וואס דעמאלט איז קען מען אים ניט משביע זיין, אפילו ווען דער צד שכנגד הטובע וויל ער משביע זיין, מאיזה טעם שיהי', און אף על פי כן, וויבאלד אז ער איז ”חשד על השבועה” איז זיי ”משביען אותו” ”לא שבועה דאורייתא, לא שבועת הסת”, לא שבועת בחופץ וכו' וכו מיט אלע פרטים.

¶26וואס בפשטות, פארוואס וויל דער צד שכנגד אף על פי וואס יענער איז א ”חשד על השבועה”?

¶27ווארום ער טראכט אז ניט וועט ער גארניט האבן.

¶28אויב מ'וועט אים יענעם הייסן שווערן איז קען זיין אז ער וועט זיך דערשרעקן, וועט ער אים אומקערן.

¶29על פי זה ווערט דאך די שאלה לאידך, אויב אזוי איז פארוואס ”אין משביעין אותו”?

¶30איז דערפון גופא פארשטאנדיק איינע פון די טעמים בזה, אז וויבאלד אז ער איז ”חשד על השבועה”, און מ'זעט אז ס'שטייט אין א מעמד ומצב וואס ער איז כופר בשעת יענער טענה"ט ודאי אז לקחת אדער לויטה וכיוצא בזה מיט די פרטים ווי ער רעכנט אויס איז אט דעמאלט איז לפני יבור לספני מכשור.

¶31אז ער איז אן עיוור, דורך דעם שוחד פון זיינע נכסים אדער פון זיין ממון, אף על פי וואס דאס איז גאר ניט זיינער, ער האט דאס צוגענומען ביי א צווייטן, איז לעוור, האט דאס מעוור געווען און מסלף געווען וכו טאר מען אים ניט מכשיל זיין, וואס דאס איז א טעם נוסר, טעם הפשוט איז, אז וויבאלד אז ער איז ניט נאמן, איז וואס וועט מען אויספירן אז מ'וועט משביע זיין?

¶32וואס אויף דערויף בלייבט נאך אבער אלץ די שאלה להציל ”ממונם של ישראל” ס'קען דאך זיין אז ס'וועט קומען לידי שבועה בפשטות, אף על פי וואס ער איז ”חשד על השבועה” איז דאס ניט אן ענין אז דאס איז וו די מערניט ווי חשוד,

¶33און אף על פי כן זאגט מען ”אין משביעין אותו” וואס דעמאלט ווערט דער טעם הפשוט בזה, אז דעמאלט איז מען עובר אויף לפני עיבור לתתן מכשור וויבאלד אז ער איז א חשוד בזה.

¶34און אט דא זעט מען, אז דאס ווערט א הלכה כללית, ממון זאגט די גמרא, אז יקום אשר ברגליו זה הממון דערפאר וואס דער ממון איז ממעמיד את האדם על רגליו,

¶35און ווי מ'זעט בנוגע לכמה הלכות, ביז הלכות ווי געבראכט אין רמב"ם, ובפרט בנוגע צו באבע מכתירת, אז אט דעמאלט ווערט די שאלה, אז ביי אים ווערט דער ממון נאך טייערער ווי נפשו,

¶36און אין דעם ממון וואס ער ווייס וואס דאס איז, איז ער דערגאנגען צו אזא מין מעמד ומצב, אז ער ווערט אן ענין וואס א צווייטער איד איז אים מכחיש, און זאגט אז ער קען ברענגען עדות און זאגט בודאות, און בית דין זאגט אז לולי וואס ער איז ”חשד על השבועה” דארף ער געבן א שבועה,

¶37וואס א שבועה איז נתדעזה כל ארץ ישראל תפסא על תפסא ווען ס'איז געווען דער ענין פון שבועה, און אף על פי כן איז ער דערגאנגען צו אזא מעמד ומצב.

¶38זאגט מען, אז דערפון ווערט א גאנצע שקלא-וטריא בתורה, וואס תורה איז דאך ”מביאה רפואה לעולם”, זוכט זי אויך א רפואה און א תיקון ווי אזוי קען מען ארויסהעלפן אט דעם אידן, אף על פי וואס ס'שטייט אין דעם מעמד ומצב און ס'קען גאר זיין א תובא שלו איז אינגאנצן גערעכט-אף על פי כן איז תורה, ווי דער רמב"ם ברענגט דאס אראפ, איז זיך מיט אים מתעסק.

¶39וואס דאס ווערט לתקן הדעות ולתקן הלבבות ולישר הלבבות, אז יעדער איד ווי מ'זעט אים, אפילו אז מ'זעט אים און ס'ווייזט זיך אויס, אדער ס'איז ברור ביי אים, אז ער איז א כופר אין די ענינים וואס א דבר ברור אז ער קומט יא, נאר וואס דען ס'איז ניטא קיין עדות, מפריזו סיבה שתהי,' וכיוצא בזה ווערט דאס אן ענין בתורה,

¶40און אט דעמאלט, וויבאלד אז תורה איז לישר הלבבות מוז דאס דערגרייכן סוף-סוף צו אים, אדער ווען ער אליין לערנט די הלכה און זעט וואס שבוע איז, און ווי אזוי די תורה איז זיך מיט אים מטפל אין אלע פרטים ופרטי-פרטים, איז דאס גופא איז אים מעורר דעם חלק התורה שבו,

¶41כולל ובמיוחד אז ישראל איז דאך ראשי-תיבות ”יש ששים ריבוא אותיות לתורה” אזוי ס'שטייט אין ספרים, אז דער ענין וואס שטייט לתורה, האט ער דאך אן אות אין תורה,

¶42און אט דער אות אין תורה אט דערפון ווערט זיין נפש, און אט די תורה איז זיך מיט אים מתעסק, ביז וואנענט אז תורה אליין זאגט, אז ס'איז דא א ניתן און ס'איז דא א טוב,

¶43און תורה אליין זאגט אז ס'קען זיין כמה וכמה אופנים, און אט דעמאלט, אז ער כאפט זיך אז דאס איז ”הלא כה דברי כאש”, וביחד עם זה איז מביאור רפואה לעולם, און תורה איז פארבונדן מיט תשובה,

¶44בפרט נאך אז תורה איצטער איז דאך דוקא פון לוחות אחרונות, וואס זיי זיינען נאך מיטן געווארן דוקא על ידי התשובה, און דערפאר איז כפליים לתושי א ריבוי אין תורה דערפאר וואס ס'איז געקומען לאחרי תושיע,

¶45לאחרי עבודת התשובה פון יעדער איד און פון אלע אידן ”עד סוף כל הדורות”, ווי מ'זעט דאס בפשטות פון די עבודה פון אלול און ראש השנה אין עשרת ימי תשובה און יום הכיפורים פון עבודת כל אחד ואחת שבישראל, איז אט דעמאלט פועל"ט דאס אויף אים,

¶46אז ער זאל נאכאמאל איבערטראכן די אלע ענינים ומעמדו ומצבו, און אט דעמאלט איז תורה אמת היוע על אחת כמה וכמה אז ער פארבינדט דאס מיט 'פנימיות התורה', וואס דאס ווערט אנגערופן מאור שבתורה ווי ער זאגט אין ירושלמי ומפרשי הירושלמי, איז ”המאור שבה מחזירו” למותר תורה אליין זאגט, אז מ'דארף אים מחזיר זיין פון איין ארט ווי ער געפינט זיך,

¶47דארף מען אים מחזיר זיין צו א צווייטן ארט, וביחד עם זה זאגט מען, אז ס'איז ניט אן ארט וואס ס'איז ניי פאר אים, מ'קערט אים אום צו דעם ארט פון וואנענט ער קומט, ווארום נשמה שנצת בי איז טהורה היא און 'אתה בראתה' און ”אתה יצרתה און אתה נפרתה און אתה משמרה בקרבו” ווי זי שטייט אין אים, דארף מען אים מערניט מעורר זיין, אז ער זאל זיך אומקערן צו זיין ארט,

¶48וואס זיין ארט איז, ווי דער פסק-דין הרמב"ם, אז יעדער איד, ווי ער זאל זיין מעמדו ומצבו, וויל ער מקיים-זיין רצונו של הקב"ה אפילו אז דאס קאסט אים קרבנות, ומילא קאסט דאס אים געלט וכיוצא בזה, ווארום א איד ניט ער קען און ניט ער וויל זיין אפגעריסן פון אלקות, ווי דער מאמר פון בעל הגאולה,

¶49דערציילט דורך נשיא דורנו, ובפרט אז מ'געפינט זיך נאך אין גלות, וואס דעמאלט איז דאך ווי דער נשיא דורנו ברענגט אראפ אין דעם מאמר פון אמר הדושה האמור לעיל, אז דער בעל שם טוב האט געזאגט און דער אלטער רבי האט דאס איבערגעגעבן,

¶50אז דער לביד האט געזאגט ”כן בקודש חזיתיך” אז דוד האט זיך געוואונטשן אז הלואי בקודש אז אין זמן הבית צבית ראשון,

¶51בית שני, דערפון אויך פארשטאנדיק אויף כללות בתי מקדשות זאל זיין צו אמו ”לך נפשי כאמו לך בשרי” ”כן בקודש חזרתיך” ווי ס'איז געווען ווען מ'איז געווען מחוץ לקודש ווי מ'איז געווען אין זמן הגלות,

¶52וואס דוקא דעמאלט שטייט די מסירת-נפש פון א אידן בגלוי, און די החלטה איתנה ווי די שיעור אין תהלים שלפני זה, ”משכיל לאותן האזרחי” וכפירוש פון דעם אלטן רבי'ן אויף דעם פסוק, אראפגעבראכט דורך נשיא דורנו.

¶53און דער עיקר והוא בפשטות, אז פון דעם טועם וניתן וואס ס'איז דא צווישן דעם יצר הרע און דעם יצר טוב זאל אפגעפסק'נט ווערן, ווי ס'שטייט אין 'יד החזקה', וואס דאס איז משנה תורה, און דאס איז ”שייך קטן כגדול”,

¶54ווי דער רמב"ם שרייבט אין דער הקדמה ליד החזקה שלו למשנה תורה שלו, און דאס זאל זיין ווי דער סיום פון רמב"ם, וואס דער סיום איז כאמור לעיר ”כמים לים מכסים” ווערט דאס דער עושה כל העולם כולו, ובמיוחד פון גדולי ישראל און נביאי ישראל און חכמי ישראל וכו,' וואס אט דעמאלט זעט מען בגלוי ווי התחלה פון רמב"ם,

¶55אז ”יסוד היסודות ועמוד החכמות” איז דאס איז דאס לידע אז ס'איז דא דער מצוי ראשון, און ער האט געמאכט כל המציאות כולם, ווי תורת הבעל שם טוב, כמוזכר לעיל,

¶56ו ממנו ”נמצאו כל הנמצאים”, ועד כדי כך, אז אין וואס פאר אן אופן געפינען זיך כל הנמצאים, ווי דער רמב"ם זאגט, געפינען זיי זיך אין אן אופן, אז זיי זיינען די מציאות פון ”אמיתית המצאו”, ווי ער זאגט אין תחילת ספרו יעלה חזקה,

¶57און שרייבט אז דאס איז אן ענין לידע, בדיוק ניט נאר אז דאס איז פארשטאנדיק מתיכם עונה נאר ער וועט זיך מתבונן זיין איז א זיכערע זאך אז ביי אים וועט דאס זיין אין אן אופן פון דעת, דעת ”את הוי' אלקיך ודעו” בלב שלום, און ס'איז א זיכערע זאך אז ס'איז אין אן אופן, ווי ער ברענגט אראפ אין פרק ראשון,

¶58אז ס'וועט זיין הוי' אלקים לעולם, וואס ס'ווערט נמשך ”אין חיי כל העולם כולו”, אפילו צו א שולחל קטן בים אדער בטבור הארץ, ווי ער איז דערנאך ממשיך,

¶59אבער מ'הויבט אן בכל הענינים ראשי תיבות 'שם הוי'', ווי ס'שטייט דאך פון דעם נכד פון דעם רמב דם דוד ”יסוד היסודות ועמוד החכמות” ראשי תיבות הוי', און דאס ווערט נמשך ביז אין ”כמים לים מכסים”, נוסף וואס מ'זעט דארטן 'כח הפועל' בנפעל,

¶60און ווי דאס שטייט אין ”ממלא כל עלמין” בלשון החסידות ווערט דאס אויך ”אמיתת המצאו” ווי דאס שטייט בגלוי.

¶61און ויהי רצון כמדובר, מ'זאל מוסיף זיין בכל שיעורים אלו, ובפרט נאך אז מ'וועט זיך אויך מחלק זיין, כאמור, די כרטיסים, אויף משתדף זיין אין חלוקת השס, און די וואס ווילן אויך מצרף זיין אויף א באזונדער צעטל, שמו ושם אמו, כדי מיטצונעמען דעם צעטל אויפן ציון פון נשיא דורנו.

¶62ויהי רצון, אז בקרוב ממש זאל מען פארענדיקן יעדער ערדט די שליחות וואס מ'האט פון יוסף נשיא דורנו אויף מאכן פון יעדער אחר, זאל ער מאכן פון אים א בן, וואס דאס איז דאך דער פירוש פון שם יוסף, וואס לאו דוקא אין תכלית השלילה, נאר עניני האט ער זיך געדארפט פירן באופן כך וכך, און ער פירט זיך באופן אחר.

¶63ווערט ער אן אחר בהנוגע צו זיין שליחות און בהנוגע צו זיין תפקיד און בנוגע צו די כוחות וואס מ'האט אים געגעבן, וואס ”אינו מבקש אלא לפי” כוחו אין אזא אופן שטעלט מען אויס די שליחות שלו און די עבודה שלו.

¶64און דאס אלץ זאל זיין דוקא מתוך שמחה וטוב לבב, וואס דאס איז דער ענין פון כל השומע יצחק"ל, כמדובר לעיל, אז יעדערער וואס גיט א קוק אויף אים, ניט נאר ער קוקט אויף אים מערניט וואס ער הערט ווי דער אחר האט זיך אנגעהויבן פירן מרגע זה ואילך איז כל השומע, ער הערט מערניט ווי ראשי פרקים, ניט שייך צו קיינע ענינים לכאורה,

¶65שטייט דער שומע אין אן אופן פון שמחה.

¶66וואס דאס איז דאך דער אפטייטש יצחק אין דעם פסוק דער ענין של שמחה.

¶67וואס יהי רצון, וואס דאס איז אויך דער מקום וזמן להזכיר עד הפעם אויף די פעולות פון ”שמח תשמח”, סיי תסמח מיט א חירוק דער ת', סיי תשמח דער ת' מיט א שוואה, און אין די אלע ענינים אויפטאן אין אן אופן פון הקהל,

¶68”האנשים והנשים והטף"”, און דאס זאל נאכמער צוהיילן דער ”קהל גדול ישובו הנה” הוא ”אנשים והנשים והטף וגוותך אשר בשריך” גיור כהלכה דוקא, וואס ”מאי קא משמע לן”, ס'איז א דבר הפשוט, און דאס זאל זיין כל הימים, ס'ווערט א גאולה שאין אחרי' גלות און ס'ווערט א גאולה נצחית כל הימים כולם,

¶69'ובשמחה ובטוב' לבב, ותיכף ומיד ממש.

¶70לחיים.